برگردان به زبان ساده
اشتر و گاو و قجی در پیش راه
یافتند اندر روش بندی گیاه
هوش مصنوعی: در مسیر، شتر، گاو و قجی (نوعی پرنده) به هم برخورد کردند و در راهی که به گیاهان و بوتهها منتهی میشود، قرار گرفتند.
گفت قج بخش ار کنیم این را یقین
هیچ کس از ما نگردد سیر ازین
هوش مصنوعی: اگر ما این موضوع را تقسیم کنیم و به هر کس سهمی بدهیم، مطمئن باشید که هیچکس از ما از آن سیر نخواهد شد.
لیک عمر هرکه باشد بیشتر
این علف اوراست اولی گو بخور
هوش مصنوعی: اما عمر هر کسی بیشتر از آن علف خراسان است، اول تو بگو بخور.
که اکابر را مقدم داشتن
آمدست از مصطفی اندر سنن
هوش مصنوعی: احاطه بر این موضوع نشان میدهد که احترام به بزرگان و شخصیتهای علمی و مذهبی، به تأثیر آموزههای پیامبر اسلام برمیگردد. یعنی پیامبر به اهمیت جایگاه بزرگترها و دانشمندان تأکید کرده است و این موضوع در فرهنگ ما ریشهدار است.
گرچه پیران را درین دور لئام
در دو موضع پیش میدارند عام
هوش مصنوعی: اگرچه در این زمان، افراد سالخورده را به خاطر فریبها و نیرنگها در دو موقعیت خاص بیشتر مورد توجه قرار میدهند، اما این موضوع به طور کلی در جامعه رایج است.
یا در آن لوتی که آن سوزان بود
یا بر آن پل کز خلل ویران بود
هوش مصنوعی: یا در آن محلهای که شور و هیجان حاکم بود، یا روی آن پلی که به خاطر نابسامانیاش خراب شده بود.
خدمت شیخی بزرگی قایدی
عام نارد بیقرینهٔ فاسدی
هوش مصنوعی: به خدمت مرد بزرگی که دارای مقام و منزلت است نرو، چون در مسیر این کار اختلال و فساد وجود دارد.
خیرشان اینست چه بود شرشان
قبحشان را باز دان از فرشان
هوش مصنوعی: نیکوکاری آنها در این است که بدانند بدیشان چیست و زشتیهایشان را از برتران خود بشناسند.