برگردان به زبان ساده
شاهزاده پیش شه حیران این
هفت گردون دیده در یک مشت طین
هوش مصنوعی: شاهزاده در حضور پادشاه با تعجب به این هفت آسمان نگاه میکند و میبیند که همهی آنها در یک مشت گل جمع شدهاند.
هیچ ممکن نه ببحثی لب گشود
لیک جان با جان دمی خامش نبود
هوش مصنوعی: هیچکس در اینجا به حرف نیامده است، اما همیشه بین جانها ارتباطی وجود دارد که باعث میشود سکوت نتواند آن را قطع کند.
آمده در خاطرش کین بس خفیست
این همه معنیست پس صورت ز چیست
هوش مصنوعی: او در ذهنش فکر میکند که این کینه بسیار پنهان است و این همه معنی وجود دارد، پس آنچه که به صورت میآید چیست؟
صورتی از صورتت بیزار کن
خفتهای هر خفته را بیدار کن
هوش مصنوعی: چهرهای از زیبایی تو را رها کن، زیرا که تو در خواب هستی و باید هر کسی را که در خواب است، بیدار کنی.
آن کلامت میرهاند از کلام
وان سقامت میجهاند از سقام
هوش مصنوعی: سخن تو انسان را از گرفتاریها نجات میدهد و حالت خوش تو، انسان را از غم و اندوه بیرون میآورد.
پس سقام عشق جان صحتست
رنجهااش حسرت هر راحتست
هوش مصنوعی: عشق موجب نجات جان انسان است و رنجهایی که در این راه تحمل میشود، نتیجه هر دلخوشیای است که آرزوی آن را داریم.
ای تن اکنون دست خود زین جان بشو
ور نمیشویی جز این جانی بجو
هوش مصنوعی: ای بدن، حالا دست خود را از این روح پاک کن، و اگر جز این روح، روح دیگری نمییابی، آن را جستجو کن.
حاصل آن شه نیک او را مینواخت
او از آن خورشید چون مه میگداخت
هوش مصنوعی: نتیجه آن است که آن پادشاه نیکو او را نوازش میکرد و او مانند ماه در برابر آن خورشید ذوب میشد.
آن گداز عاشقان باشد نمو
همچو مه اندر گدازش تازهرو
هوش مصنوعی: عاشقان در حال ذوب شدن و نرم شدن در عشق هستند، مانند ماه که در آسمان در حال درخشیدن و تازه شدن است.
جمله رنجوران دوا دارند امید
نالد این رنجور کم افزون کنید
هوش مصنوعی: همه افرادی که در زحمت و رنج هستند، دارویی برای دردهای خود دارند. امیدوارم صدای این فرد رنجور نیز به گوش برسد و به دردش افزوده نشود.
خوشتر از این سم ندیدم شربتی
زین مرض خوشتر نباشد صحتی
هوش مصنوعی: این شعر به این معناست که شیرینی و خوشمزگی این شربت از هیچ چیز دیگری بهتر نیست و هیچ درمانی نمیتواند به اندازهی این شربت دلپذیر باشد. در واقع، شاعر از لذت و تاثیر مثبت این شربت در مقابل هر نوع بیماری و ناراحتی صحبت میکند و بر ارزش آن تأکید میکند.
زین گنه بهتر نباشد طاعتی
سالها نسبت بدین دم ساعتی
هوش مصنوعی: این بیانیه به اشاره به این موضوع است که برخی لحظات خاص و معنوی ارزش بیشتری نسبت به سالها عبادت و طاعت دارند. در واقع، میگوید که حتی اگر کسی سالها عبادت کرده باشد، ممکن است یک لحظه خاص از تقوا و پرهیزکاری از گناه، بسیار ارزشمندتر باشد. این به ما یادآوری میکند که توجه به لحظات معنوی و درستکاریهای کوتاهمدت، میتواند اثرات عمیقتری در زندگی ما داشته باشد.
مدتی بد پیش این شه زین نسق
دل کباب و جان نهاده بر طبق
هوش مصنوعی: مدتی است که از این پادشاه به دلیل مسائل عاطفی و روحی در رنج و عذاب هستم، گویی دل و جانم در آتش سوخته است.
گفت شه از هر کسی یک سر برید
من ز شه هر لحظه قربانم جدید
هوش مصنوعی: پادشاه دستور داد تا از هرکس یک سر جدا کنند، اما من هر لحظه برای او جانم را فدای او میکنم.
من فقیرم از زر از سر محتشم
صد هزاران سر خلف دارد سرم
هوش مصنوعی: من از نظر مالی فقیر هستم، اما از نظر مقام و شخصیت، بسیار ارزشمندم و وجود من پر از شخصیت و شکوه است.
با دو پا در عشق نتوان تاختن
با یکی سر عشق نتوان باختن
هوش مصنوعی: در عشق نمیتوان با دو پا قدم برداشت، و با یک سر نمیتوان در آن شکست خورد.
هر کسی را خود دو پا و یکسرست
با هزاران پا و سر تن نادرست
هوش مصنوعی: هر شخصی تنها یک بدن و یک سر دارد، اما در عین حال، بسیاری از افراد و اجزا در اطراف او وجود دارند که میتوانند نادرست و نامناسب باشند.
زین سبب هنگامهها شد کل هدر
هست این هنگامه هر دم گرمتر
هوش مصنوعی: به خاطر همین، هر روز شلوغی و هیاهو افزایش مییابد و این شلوغی هر لحظه داغتر و شدیدتر میشود.
معدن گرمیست اندر لامکان
هفت دوزخ از شرارش یک دخان
هوش مصنوعی: این بیت به وجود منبعی پر از انرژی و گرما در فضایی نامحدود اشاره دارد که از شدت حرارت آن، هفت داغ و آتش را ایجاد میکند و حتی یک بخار از آن به خارج میرود.