برگردان به زبان ساده
اندر آن کُه بود اشجار و ثمار
بس مُرودی کوهی آنجا بیشمار
هوش مصنوعی: در آنجا کوهی وجود دارد که پر از درختان و میوههاست و درختان زیادی از نوع مروارید در آنجا روییدهاند.
گفت آن درویش یا رب با تو من
عهد کردم زین نچینم در زمن
هوش مصنوعی: آن درویش گفت: خدایا، من با تو پیمان بستم که از این دنیا چیزی نچینم و از آن بهره نبرم.
جز از آن میوه که باد انداختش
من نچینم از درخت منتعش
هوش مصنوعی: فقط میوهای که باد به زمین انداخت را میچینم، و از درخت پرثمر چیزی برنمیدارم.
مدتی بر نذر خود بودش وفا
تا در آمد امتحانات قضا
هوش مصنوعی: مدتی او به وعدهاش وفادار بود، تا اینکه امتحانهای سرنوشت آغاز شد.
زین سبب فرمود استثنا کنید
گر خدا خواهد به پیمان بر زنید
هوش مصنوعی: به همین دلیل، دستور دادهاند که استثنایی قائل شوید؛ اگر خدا بخواهد، بر سر عهد و پیمان خواهید ماند.
هر زمان دل را دگر میلی دهم
هرنفس بر دل دگر داغی نهم
هوش مصنوعی: هر زمانی که دل از چیزی میخواهد، من به آن میل میدهم و هر نفس به دل، حس جدیدی را تحمیل میکنم.
کل اصباح لنا شان جدید
کل شیء عن مرادی لا یحید
هوش مصنوعی: هر روز برای ما وضعیتی تازه و جدید به وجود میآید و هیچ چیزی از آنچه که میخواهیم، منحرف نمیشود.
در حدیث آمد که دل همچون پریست
در بیابانی اسیر صرصریست
هوش مصنوعی: در گفتهها آمده است که دل مانند پرندهای است که در بیابانی گرفتار طوفانی سخت شده است.
باد پَر را هر طرف راند گزاف
گه چپ و گه راست با صد اختلاف
هوش مصنوعی: باد پر را به هر سو میبرد بهطور تصادفی، گاهی به چپ و گاهی به راست، با هزاران تفاوت.
در حدیث دیگر این دل دان چنان
کآب جوشان ز آتش اندر قازغان
هوش مصنوعی: این دل را به گونهای درک کن که مانند آبی جوشان است که از حرارت آتش درون دیگ به وجود میآید.
هر زمان دل را دگر رایی بود
آن نه از وی لیک از جایی بود
هوش مصنوعی: در هر لحظه، دل به سمت احساسات و افکار جدیدی کشیده میشود. این تغییرات نه به خاطر خود دل، بلکه به دلیل تأثیرات بیرونی و محیطی است که بر آن وارد میشود.
پس چرا آمن شوی بر رای دل
عهد بندی تا شوی آخر خجل
هوش مصنوعی: چرا میگذاری که دل به خیالهایش بیاختیار بر تو حکومت کند و عهدی ببندی که در نهایت باعث خجالتت شود؟
این هم از تاثیر حکمست و قدر
چاه میبیینی و نتوانی حذر
هوش مصنوعی: این نیز به خاطر تأثیر سرنوشت و قضاست که تو چاه را میبینی اما نمیتوانی از آن دوری کنی.
نیست خود از مرغ پران این عجب
که نبیند دام و افتد در عطب
هوش مصنوعی: شگفتی ندارد که پرندهای که خود را به آسمان میفرستد، دامی را نبیند و در تله بیفتد.
این عجب که دام بیند هم وتد
گر بخواهد ور نخواهد میفتد
هوش مصنوعی: این واقعاً عجیب است که حتی اگر دام، بخواهد یا نه، به هر حال به دام میافتد.
چشم باز و گوش باز و دام پیش
سوی دامی میپرد با پر خویش
هوش مصنوعی: پرندهای با چشمان و گوشهای باز به سوی دام میرود و با بالهای خود میپرد.
