برگردان به زبان ساده
دید پیغامبر یکی جوقی اسیر
که همیبردند و ایشان در نفیر
هوش مصنوعی: پیامبر مشاهده کرد که گروهی از اسیران را میبرند و آنها در حال فریاد زدن هستند.
دیدشان در بند آن آگاه شیر
می نظر کردند در وی زیر زیر
هوش مصنوعی: آنها که در ملاحظهی امور دقیق و عمیق هستند، در حقیقت به دانایی و حقیقتی که در آن وجود دارد، نگاه میکنند و به عمق آن مینگرند.
تا همی خایید هر یک از غضب
بر رسول صدق دندانها و لب
هوش مصنوعی: هر یک از آنها به خاطر خشم و کینهای که بر پیامبر دارند، دندانها و لبهایشان را نشان میدهند.
زهره نه با آن غضب که دم زنند
زانک در زنجیر قهر دهمنند
هوش مصنوعی: زهره به قدری عصبانی نیست که به صدای بلند اعتراض کند، چرا که در زیر فشار قهری که بر او تحمیل شده، آرام و بیصدا مانده است.
میکشاندشان موکل سوی شهر
میبرد از کافرستانشان به قهر
هوش مصنوعی: عوامل و سرپرستان، آنها را به سوی شهر میآورند و به زور از سرزمین کافرها میبرند.
نه فدایی میستاند نه زری
نه شفاعت میرسد از سروری
هوش مصنوعی: نه کسی جانفشانی میکند، نه طلا و زیور میخواهند، و نه شفاعتی از بزرگی به کسی میرسد.
رحمت عالم همیگویند و او
عالمی را میبرد حلق و گلو
هوش مصنوعی: رحمت خداوند میگویند که شامل همه مخلوقات است، در حالی که او میتواند جان یک عالم را هم بگیرد و باعث مرگ او شود.
با هزار انکار میرفتند راه
زیر لب طعنهزنان بر کار شاه
هوش مصنوعی: با وجود هزاران مخالفت، آنها به آرامی در حال رفتن بودند و زیر لب به کارهای شاه انتقاد میکردند.
چارهها کردیم و اینجا چاره نیست
خود دل این مرد کم از خاره نیست
هوش مصنوعی: ما تمام تدبیرها و راهحلها را امتحان کردیم، اما در این مکان هیچ راهحلی وجود ندارد. دل این مرد هم به اندازهی یک خار درد دارد و رنج میکشد.
ما هزاران مرد شیر الپ ارسلان
با دو سه عریان سست نیمجان
هوش مصنوعی: ما به تعداد زیادی از مردان دلیر و شجاع شبیه به شیران، در مقابل فقط دو یا سه نفر سست و ضعیف ایستادهایم.
این چنین درماندهایم از کژرویست
یا ز اخترهاست یا خود جادویست
هوش مصنوعی: ما از شدت ناامیدی و سردرگمی نمیدانیم که آیا علت آن رفتار نادرست ماست، یا به خاطر ستارهها و سرنوشتمان است، یا اینکه این خود جادو و سحری است که ما را به این حال و روز انداخته است.
بخت ما را بر درید آن بخت او
تخت ما شد سرنگون از تخت او
هوش مصنوعی: ما دچار بدشانسی شدیم و بخت خوب او باعث سرنگونی ما شد.
کار او از جادوی گر گشت زفت
جادوی کردیم ما هم چون نرفت
هوش مصنوعی: اگر او با جادوی خود کارهای شگفتانگیزی انجام دهد، ما هم به نوبه خود جادوگری کردهایم تا او را فراموش نکنیم.