برگردان به زبان ساده
عبرتست آن قصه ای جان مر ترا
تا که راضی باشی در حکم خدا
هوش مصنوعی: این داستان برای تو عبرتی است تا در برابر قضا و قدر خداوند راضی و خشنود باشی.
تا که زیرک باشی و نیکوگمان
چون ببینی واقعهٔ بد ناگهان
(این قصه برای آن است تا بیاموزی که) زیرک و دانا و خوشبین باشی وقتی که واقعهای بد برای تو رخ میدهد.
دیگران گردند زرد از بیم آن
تو چو گل خندان گه سود و زیان
دیگران در حوادث بد ناامید و وحشتزده میشوند، اما تو همچون گُل چه در سود و چه در زیان شاد هستی.
زانک گل گر برگ برگش میکنی
خنده نگذارد نگردد منثنی
مثل گل وقتی که حتی برگهایش کنده میشود خندان است.
گوید از خاری چرا افتم بهغم
خنده را من خود ز خار آوردهام
که میگوید چرا از خار و حادثهای بد غمناک شوم!؟ این شادی را من خود از غم بهدست آوردهام.
هرچه از تو یاوه گردد از قضا
تو یقین دان که خریدت از بلا
هرچیزیکه از دست بدهی و تقدیر و قضاست؛ تو تردید مکن که آن، تو را از بلا حفظ کردهاست.
ما التصوف قال وجدان الفرح
فی الفؤاد عند اتیان الترح
هوش مصنوعی: در تصوف، به انسان میآموزند که هنگام ورود به مراحل و حالات روحانی، احساس شادی و خوشحالی در دل خود را تجربه کند.
آن عقابش را عقابی دان که او
در ربود آن موزه را زان نیکخو
آن عِقاب و سختی را به عنوان آن عُقاب در نظر بگیر که کفش آن نیکسیرت را ربود.
تا رهاند پاش را از زخم مار
ای خنک عقلی که باشد بی غبار
تا پاهایش را از نیش و زخم مار مصون بدارد؛ خوشا بحال عقل و اندیشهای که پاک باشد!
گفت لا تاسوا علی ما فاتکم
ان اتی السرحان واردی شاتکم
هوش مصنوعی: نگران آنچه که از دست دادهاید نباشید، وقتی گرگها بیایند و گوسفندهایتان را ببرند.
کان بلا دفع بلاهای بزرگ
و آن زیان منع زیانهای سترگ
که آن حادثه و بلا، مانع و دفعکننده بلاهای بزرگتر است و آن زیان، مانع رسیدن زیانهای سترگ.