برگردان به زبان ساده
گفت شیر آری ولی ربُّ العباد
نردبانی پیش پای ما نهاد
هوش مصنوعی: شیر گفت که بله، اما خداوند بزرگ نردبانی را در برابر ما قرار داده است.
پایه پایه رفت باید سوی بام
هست جَبری بودن اینجا طمع خام
هوش مصنوعی: برای رسیدن به موفقیت و هدفهای بزرگ، باید به آرامی و با تدبیر پیش برویم. اینجا، به نظر میرسد که امید و آرزوهای بیپایه و بیاساس ممکن است ما را به غلط هدایت کنند.
پای داری چون کُنی خود را تو لنگ؟
دست داری چون کُنی پنهان تو چنگ؟
هوش مصنوعی: وقتی پا و دست داری، چرا خودت را ناتوان نشان میدهی؟ پس چرا از تواناییهایت استفاده نمیکنی؟
خواجه چون بیلی به دست بنده داد
بی زبان معلوم شد او را مُراد
هوش مصنوعی: وقتی خواجه بیلی را به دست بنده داد، بدون هیچ کلامی هدف او کاملاً مشخص شد.
دستِ همچون بیل اشارتهای اوست
آخر اندیشی عبارتهای اوست
هوش مصنوعی: دست او مانند بیل است که نشانهها را مینماید و در نهایت، فکر و اندیشهاش نشاندهندهی کلمات و معناهای اوست.
چون اشارتهاش را بر جان نهی
در وفای آن اشارت جان دهی
هوش مصنوعی: وقتی که توجه و اشارههایش را به دل بسپارید و به آنها وفادار باشید، در واقع به زندگی و احساسات خود جان میبخشید.
پس اشارتهای اسرارت دهد
بار بَردارد ز تو کارت دهد
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که نشانهها و نشانههای رازآلود به تو کمک میکند تا بار و مسئولیتهایت را از دوش خود برداری و کارهایت را به راه بیندازی.
حاملی محمول گرداند تورا
قابلی مقبول گرداند تورا
هوش مصنوعی: یک فرد مسئول، بار تو را بر دوش میکشد و تو را به جایی میبرد که شایسته و مورد قبول باشی.
قابل امر ویی قایل شوی
وصل جویی بعد از آن واصل شوی
هوش مصنوعی: اگر به فرمان او گردن نهی و آماده شوی، بعد از آن به وصال و نزدیکی او دست خواهی یافت.
سعیِ شکرِ نعمتش قدرت بود
جَبر تو انکار آن نعمت بود
هوش مصنوعی: تلاش برای سپاسگزاری از نعمتها، نشاندهنده قدرت انسان است، در حالی که نادیده گرفتن آن نعمتها، به نوعی تسلیم به سرنوشت است.
شکرِ قدرت قدرتت افزون کند
جَبرْ نعمت از کفت بیرون کند
هوش مصنوعی: سپاسگزاری از نعمتها و تواناییها موجب افزایش قدرت و توانایی انسان میشود و نادیده گرفتن این نعمتها باعث میشود که فرد از آنها بیبهره بماند.
جَبرِ تو خُفتن بود در ره مخُسپ
تا نبینی آن در و دَرگه مخُسپ
هوش مصنوعی: اگر تو در مسیر حق خواب آلودگی، به تماشا نرسیدهای، بهتر است که در خواب نمانی تا در ورودی آن حقیقت را ببینی.
هان مخسپ ای کاهلِ بیاعتبار
جز به زیر آن درخت میوهدار
هوش مصنوعی: ای بیتحرک و بیفایده، تا زمانی که زیر سایه درخت میوهدار نروید، بیدار نشوید و از فرصتها بهرهبرداری نکنید.
تا که شاخ افشان کند هر لحظه باد
بر سر خفته بریزد نقل و زاد
هوش مصنوعی: باد هر لحظه بر سر درختان میوزد و شاخ و برگهای آنها را در هم میآمیزد و همچون نقل و زاد، بر زمین میریزد.
جبر و خفتن در میان رهزنان
مرغ بیهنگام کی یابد امان؟
هوش مصنوعی: در میان راهزنان و شرایط سخت، مرغ بیهنگام چگونه میتواند آسوده زندگی کند؟
ور اشارتهاش را بینی زنی
مرد پنداری و چون بینی زنی
هوش مصنوعی: اگر نشانههای او را ببینی، او را مردی با ویژگیهای مثبت تصور میکنی، ولی وقتی او را به صورت واقعی ببینی، متوجه میشوی که زن است.
این قدر عقلی که داری گُم شود
سَر که عقل از وی بپرّد دُم شود
هوش مصنوعی: به اندازهای که عقل و درایت داری، ممکن است به بیهوشی و گیجی برسی، بهطوری که تفکر و هوش تو ناپدید شود و از کنترلت خارج گردد.
زانک بیشکری بود شوم و شَنار
میبرد بیشکر را در قَعرِ نار
هوش مصنوعی: چون گناهکاران در آثار زشت خود غرق میشوند و بدون شکر و سپاسگزاری، عذاب و درد را در دل میپرورانند، در نهایت به عاقبت ناخوشایندی دچار میشوند.
گر توکّل میکنی در کار کن
کشت کن پس تکیه بر جبّار کُن
هوش مصنوعی: اگر به خدا توکل میکنی، در کار خود کوشا باش و اقدام کن، سپس به قدرت و عظمت خداوند تکیه کن.