برگردان به زبان ساده
خسروا خاقانی عذرا سخن هندوی توست
هندوئی را ترک عذرا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: ای ملک، تو سخنهای هندو را به زیبایی بیان کردی و ترک عذرا - که نماد عشق و زیبایی است - را به خاطر تو انتخاب کردم. واقعاً تحسینبرانگیز است!
او غلام داغ بر رخ عنبر درگاه توست
عنبری را در دریا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: او بردهای است که عشق و زیبایی چهرهات را بر دل دارد. به دریا زیباییای همانند عطر عنبر بخشیدی، ای پادشاه، چه خوب است این کار!
خادمش گردند خاتونان خرگاه فلک
تا ورا خاتون یغما دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: چنان که بانوهای آسمان به خدمت او درآیند، تا او را بانویی در خور ستایش شناسند، ای پادشاه.
بر قراخان شب و آقسُنقر روز از شرف
در طغان شاهیش طغرا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: در شبهای تار و روزهای روشن، تو با زیبایی و عظمت خود به فرمانروایی شاهانهات زیبایی دوستی هدیه دادی. آفرین بر تو ای پادشاه!
روی در دریای دولت، پشت بر کوه بقا
کز جوار حضرتش جا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: در کنار دریای ثروت و نعمت ایستادهای، و در پشت کوه جاودانگی قرار داری. تو به خاطر نزديکی به مقام والای او، جایگاه ویژهای را به دست آوردی. آفرین بر تو، ای پادشاه!
برگرفتی آب از خاک سیه خورشیدوار
راوقش کردی و بالا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: تو آب را از زمین تاریک برداشت کردهای و مانند خورشید آن را روشن و تابان کردهای و به بالا فرستادهای. احسنت بر تو ای پادشاه!
چون ز دارالظلم شروان ناتوانش یافتی
شربت عدلش مصفا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: وقتی از ظلم و ستم شروان، ناتوانی او را مشاهده کردی، با نوشیدنی خالص و عدالتش او را سیراب کردی. کار خوبی کردی، ای پادشاه.
چون غریبش یافتی چون عقل و چون عقل از جهات
خانهٔ بالاش ماوی دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: وقتی او را به عنوان غریب پیدا کردی، همانند عقل که از دنیا رفته، به او منزل بلند و عالی بخشیدی. آفرین بر تو ای پادشاه.
ساختی کاخ سلیمان جای بانوی سبا
پس به دست مرغ گویا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: تو کاخی بنا کردهای شبیه کاخ سلیمان که بانوی سبا در آن حضور دارد، پس به دست پرندهای سخنگو، این کار شایسته را تقدیر کردی.
مرغ را دیدی که عنقا مهر و زال اندیشه بود
خانهٔ رستم به عنقا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: مرغی را مشاهده کردی که همانند عنقا، یکی از اسطورههای افسانهای است و نشاندهندهٔ زیبایی و بلندی فکر است. در اینجا، خانهٔ قهرمان بزرگ ایرانی، رستم، را به نیکی به آن مرغ تشبیه کردهاند. آفرین بر تو ای پادشاه!
بهمن اسفندیاری کاخ رستم سیستان
سیستان را بهمنآسا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: بهمن اسفندیاری، فردی شجاع و برجسته، با دلیری و قدرت خود، کاخ رستم در سیستان را به شکوه و زیبایی بخشید. تو ای پادشاه، کار شایستهای انجام دادی!
خانه چون خلد است و من چون آدمم زیرا مرا
حور گندمگون حسنا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: خانه به مانند بهشت است و من به مانند آدمی هستم، چرا که تو زیبای گندمگون را به من عطا کردهای. ای پادشاه، چه نیکو کردی!
نایب یزدان توئی امروز و چون یزدان مرا
خلد بخشیدی و حورا دادی احسنت ای ملک
هوش مصنوعی: تو امروز نماینده خدا هستی و مانند خدا به من بهشت و دختران بهشتی عطا کردی. آفرین بر تو ای ملک!