برگردان به زبان ساده
ای بر محکّ عقل وجود تو ناسره
ای مجمع مساوی اخلاق یکسره
هوش مصنوعی: ای موجودی که عقل تو به درستی سنجیده نمیشود، تو بهمثابهی مجموع تمام خوبیها و بدیها هستی.
گر بگذری بر آنکه ز مویی ضعیف تر
چیزی از وتراش کنی همچو استره
هوش مصنوعی: اگر بر کسی عبور کنی که به اندازهای ضعیف است مانند مویی نازک، چیزی از او کم نمیشود و او آسیب نمیبیند.
گرچه خریتر از خری هیچ نقص نیست
تا مر تراست سیم بخروار در خره
هوش مصنوعی: هرچند که هیچ نقصی در مورد او وجود ندارد و او از نظر خری بودن بینظیر است، اما تو همچنان از او در کنار سیم و زرق و برقهایش کمارزشتر هستی.
اقبال بین که روی نهادست سوی تو
او را چه می کنی؟ که تو گولی و غتفره
هوش مصنوعی: نگاه کن که عشق تو چقدر تأثیر دارد؛ وقتی به سوی تو روی میآورد، تو با او چه رفتاری خواهی کرد؟ زیرا تو زیبا و دلربایی.
گر خاطر تو تیره و طبعت نبهره است
هم آب تست روشن و هم سیم تو سره
هوش مصنوعی: اگر ذهن تو تاریک و ذائقهات غمگین است، بدان که هم آب تو پاک و روشن است و هم نقرهات صاف و درخشان.
ریشت جوال گوز و بروتت جوال دوز
جمله شکم چو خنب و دهان همچو خنبره
هوش مصنوعی: این شعر به توصیف یک شخص میپردازد که ویژگیهای خاصی دارد. موهای او شبیه نخی است که در کار دوزی استفاده میشود و چهرهاش همانند یک گلابی است. به علاوه، بدن او به شکل گلابی و دهانش شبیه به دانههای انار است. به طور کلی، شاعر سعی دارد زیباییها و خصوصیات ظاهری این شخص را به شیوهای شاعرانه و خاص به تصویر بکشد.
از دست تو برون نتوان کرد زر به دوز
کان دست مرد ریکت قفلست وزر بره
هوش مصنوعی: ممكن است انسان نتواند از دست تو فرار کند، زیرا دستان تو مانند قفلی است که به طلا (زر) وابسته است.
اندر دهان نگیری از بخل آب خویش
از تشنگی اگر رسدت جان به غرغره
هوش مصنوعی: اگر از ترس بخل و خودداری، آب خود را در دهن نگهداری، در حالی که از تشنگی نزدیک مرگ هستی، این کار عاقلانهای نیست.
شاید کز اهل فضل فزونی به جاه و مال
زیرا که هم گرانی و هم سرد مسخره
هوش مصنوعی: احتمالاً به خاطر برخورداری از دانش و فضیلت، هم برتری در مقام و هم در ثروت به دست آوردهام؛ اما در عین حال، همواره با مشکلاتی چون گرانی و تنهایی مواجهام.
هر کو تهی ترست بمعنی به عهد ما
او را بلند تر بود ایوان و منظره
هوش مصنوعی: هر کس که از لحاظ روحی و معنوی خالیتر باشد، به معنای وفاداریاش به عهد و پیمان ما، او را در جایگاه بالاتری قرار میدهیم و دیدگاههای بیشتری از او خواهیم داشت.
اکنون کز اهل فضل خران بر سر آمدند
تو بر سر آمدی ز خران همچو تو بره
هوش مصنوعی: اکنون که افرادی بیعلم و نادان در جامعه به قدرت رسیدهاند، تو نیز از میان این نادانها برجسته شدهای، همانطور که برهای در میان خران به چشم میآید.
