برگردان به زبان ساده
دائم گله چرخ دلا ورد زبان چیست؟
گر ناوک خاری رسدت جرم کمان چیست؟
هوش مصنوعی: چرا همیشه دل در حال ناله و شکایت است؟ اگر تیر دردناکی به تو رسید، پس چه گناهی در کار است؟
بیباکی آن غمزهٔ خونریز از آن است
کز تیر نپرسند که تقصیر کمان چیست؟
هوش مصنوعی: سرزندگی و بیپروا بودن آن نگاه زیبا و خونی از آن روست که کسی از تیر نمیپرسد که تقصیر کمان چه بوده است.
گر خاکنشینان فلکسیر نباشند
بر چرخ پس این جادهٔ کاهکشان چیست؟
هوش مصنوعی: اگر زمیننشینان به سفرهای آسمانی نروند، پس این جادهای که پر از گرد و خاک است، چه مفهومی دارد؟
از خویش جهان را ز غم خویش نهان کن
کآگه نشود لب که ترا ورد زبان چیست؟
هوش مصنوعی: خودت را از دنیا و غمهای خود دور نگهدار، تا دیگران متوجه نشوند که چه چیزی در دل داری و به زبان میآوری.
آن خال که در کنج لبت کرده فروکش
گر گوشهنشین است سپاه دل و جان چیست؟
هوش مصنوعی: آن خال که بر لب تو نشسته و زیباست، اگر این زیبایی فقط به خاطر کنج نشینی باشد، پس دل و جان عاشق چه جایگاهی دارند؟
مرد ره اگر گرم طلب نیست درین راه
در بادیه سرگشتگی ریگ روان چیست؟
هوش مصنوعی: اگر مردی در این مسیر به دنبال حقیقت و هدف نیست، پس بر سر راه خود چه چیزی را دنبال میکند و چرا در راهی بیهدف سرگردان است؟
در پیری اگر باشد امیدی ز شکفتن
دایم گره قبضه به ابروی کمان چیست؟
هوش مصنوعی: اگر در دوران پیری هم امیدی به شکوفه دادن داشته باشیم، پس دلیلی ندارد که به قوس ابروی کمان نگرانی داشته باشیم.
بیرون نکشم پا ز گل اشک ندامت
تا یافتهام قاعدهٔ راهروان چیست
هوش مصنوعی: تا زمانی که از اشتباهات خود پشیمانم و در دلم ندامت دارم، گام از مسیر درست برنمیدارم و به درک واقعی از راه و روش زندگی رسیدهام.
تا هست کلیم آگهی از صرفهٔ کارت
با عقل سبک آرزوی رطل گران چیست؟
هوش مصنوعی: تا زمانی که کلیم از بهینه بودن کار تو آگاه است، با عقل سلیم، آرزوی داشتن بار سنگین و گرانبها چیست؟