برگردان به زبان ساده
در دو عالم هر کجا آثار عشق
ابن آدم سری از اسرار عشق
هوش مصنوعی: در هر جای دنیا که عشق وجود دارد، نشانههایی از عشق نسبت به انسان دیده میشود و این نشانهها خود حاوی رازهایی هستند.
سر عشق از عالم ارحام نیست
او ز سام و حام و روم و شام نیست
هوش مصنوعی: عشق به دنیا و خویشاوندیهای خانوادگی وابسته نیست و ریشهاش در مکانها و ملتهای خاصی نیست.
کوکب بی شرق و غرب و بی غروب
در مدارش نی شمال و نی جنوب
هوش مصنوعی: ستارهای که نه در شرق و نه در غرب و نه غروب دارد؛ در مداری قرار دارد که نه شمال دارد و نه جنوب.
حرف انی جاعل تقدیر او
از زمین تا آسمان تفسیر او
هوش مصنوعی: این جمله به معنای این است که سخنان من دربارهی تقدیر، از پایینترین نقطه زمین تا بالاترین نقطه آسمان را شامل میشود و تمامی ابعاد و جنبههای آن را تفسیر میکند.
مرگ و قبر و حشر و نشر احوال اوست
نور و نار آن جهان اعمال اوست
هوش مصنوعی: مرگ، قبر، برانگیخته شدن و پخش شدن افراد، وضعیتهای او در دنیای دیگر است. در آن جهان، خوب و بد، به او وابسته است و به اعمالش بستگی دارد.
او امام و او صلوت و او حرم
او مداد و او کتاب و او قلم
هوش مصنوعی: او رهبر و الگو است، او نماز است و او مکان مقدس. او ابزار نوشتن و او متن و او وسیلهای برای یادداشت کردن است.
خرده خرده غیب او گردد حضور
نی حدود او را نه ملکش را ثغور
هوش مصنوعی: به تدریج وجود او آشکار میشود و مرزهای او به آرامی مشخص میشود، نه تنها سرزمین او بلکه همهی جهان اطراف او محدود به حضورش میشود.
از وجودش اعتبار ممکنات
اعتدال او عیار ممکنات
هوش مصنوعی: وجود او باعث اعتبار و تعادل در موجودات است و نشان دهنده وزن و ارزش ممکنات میباشد.
من چه گویم از یم بی ساحلش
غرق اعصار و دهور اندر دلش
هوش مصنوعی: من نمیدانم چه بگویم دربارهٔ دریا بیکرانش که زمانها و روزگارهای مختلف را در خود غرق کرده است و در عمق وجودش پنهان دارد.
آنچه در آدم بگنجد عالم است
آنچه در عالم نگنجد آدم است
هوش مصنوعی: آنچه که در وجود انسان قابل درک و فهم است، به وسعت و گستردگی عالم میرسد، اما آنچه که فراتر از ظرفیت انسان است، از بزرگی عالم است.
آشکارا مهر و مه از جلوتش
نیست ره جبریل را در خلوتش
هوش مصنوعی: در ظاهر، مهر و ماه از نور او پیداست، اما در خلوت و سکوت او، حتی جبریل هم نمیتواند به آن نور نزدیک شود.
برتر از گردون مقام آدم است
اصل تهذیب احترام آدم است
هوش مصنوعی: عالیتر از آسمانها، مقام انسان است و اصل آن، احترام به آدمیت و تربیت خوب است.
زندگی ای زنده دل دانی که چیست
عشق یک بین در تماشای دوئی است
هوش مصنوعی: زندگی، ای جاندار، میدانی عشق چیست؟ همانند نگریستن به دو سوی یک موضوع است.
مرد و زن وابستهٔ یکدیگرند
کائنات شوق را صورتگرند
هوش مصنوعی: مرد و زن به هم وابستهاند و وجودشان به همدیگر معنا میدهد. همچنین، تمام جهان و موجودات آن به خاطر عشق و اشتیاقی که دارند، شکل میگیرند و به وجود میآیند.
زن نگهدارندهٔ نار حیات
فطرت او لوح اسرار حیات
هوش مصنوعی: زن پرچمدار زندگی و نگهدارندهٔ شعلهای است که حیات را روشن میکند. ذات او بیانگر رازهای زندگی است.
آتش ما را بجان خود زند
جوهر او خاک را آدم کند
هوش مصنوعی: آتش عشق ما جان ما را میسوزاند و اصل وجود او خاک را به انسانیت میرساند.
در ضمیرش ممکنات زندگی
از تب و تابش ثبات زندگی
هوش مصنوعی: در درون او، همهٔ احتمالهای زندگی از نوسان و هیجان به آرامش و ثبات رسیده است.
شعله ئی کز وی شرر ها در گسست
جان و تن بی سوز او صورت نبست
هوش مصنوعی: شعلهای که از او جرقهها پراکنده میشود، جان و بدن را میسوزاند، اما او خود دچار سوختن نمیشود.
ارج ما از ارجمندیهای او
ما همه از نقشبندیهای او
هوش مصنوعی: مقام و ارزش ما به خاطر ویژگیها و عظمت اوست و همه ما به نوعی تحت تأثیر آثار و نشانهای او قرار داریم.
حق ترا داد است اگر تاب نظر
پاک شو قدسیت او را نگر
هوش مصنوعی: اگر میخواهی حقیقت را درک کنی و به مقام والای او نائل شوی، باید بتوانی با نگاهی خالص و بدون آلودگی به عظمت و پاکی او توجه کنی.
ای ز دینت عصر حاضر برده تاب
فاش گویم با تو اسرار حجاب
هوش مصنوعی: ای کسی که به خاطر دین خود در عصر حاضر درخشش و شهامت داری، میگویم که با تو دربارهٔ رازی که پنهان است صحبت کنم.
ذوق تخلیق آتشی اندر بدن
از فروغ او فروغ انجمن
هوش مصنوعی: شوق و اشتیاق به خلق آثار هنری شعلهای در وجود من به وجود آورده است و این نور و درخشش ناشی از حضور اوست که شادی و روشنایی را به جمع میبخشد.
هر که بردارد ازین آتش نصیب
سوز و ساز خویش را گردد رقیب
هوش مصنوعی: هر کسی که از این آتش بهرهای ببرد و دچار سوزش و تلاش شود، میتواند رقیبی برای دیگران شود.
هر زمان بر نقش خود بندد نظر
تا نگیرد لوح او نقش دگر
هوش مصنوعی: هرگاه که انسان به کارها و ویژگیهای خود دقت کند و به آنها توجه داشته باشد، دیگر به صورت ناخودآگاه نمیتواند از مسیر خود منحرف شود و به امور دیگر بپردازد.
مصطفی اندر حرا خلوت گزید
مدتی جز خویشتن کس را ندید
هوش مصنوعی: پیامبر(ص) مدتی در کوه حرا تنها به دور از هر کسی به تفکر و عبادت پرداخت و هیچکس را جز خود مشاهده نکرد.
نقش ما را در دل او ریختند
ملتی از خلوتش انگیختند
هوش مصنوعی: ما را در دل او جا دادند و ملتی به خاطر او از تنهاییاش بیدار شدند.
می توانی منکر یزدان شدن
منکر از شأن نبی نتوان شدن
هوش مصنوعی: میتوانی وجود خدا را انکار کنی، اما نمیتوانی جایگاه و مقام پیامبر را انکار کنی.
گرچه داری جان روشن چون کلیم
هست افکار تو بی خلوت عقیم
هوش مصنوعی: هرچند که تو مانند کلیم (موسی) جان روشنی داری، اما افکار و اندیشههایت در تنهایی بارور نمیشوند و بیثمرند.
از کم آمیزی تخیل زنده تر
زنده تر جوینده تر یابنده تر
هوش مصنوعی: تخیل میتواند زندگی را پررنگتر و جستجوگرتر کند و به ما کمک کند تا بیشتر بیابیم و کشف کنیم.
علم و هم شوق از مقامات حیات
هر دو می گیرد نصیب از واردات
هوش مصنوعی: دانش و اشتیاق هر دو از جنبههای مهم زندگی به نوعی از الهام و تجارب جدید بهرهمند میشوند.
علم از تحقیق لذت می برد
عشق از تخلیق لذت می برد
هوش مصنوعی: علم از جستجو و بررسی حقیقت لذت میبرد، در حالی که عشق از خلق و ایجاد چیزهای جدید خوشنود میشود.
صاحب تحقیق را جلوت عزیز
صاحب تخلیق را خلوت عزیز
هوش مصنوعی: کسی که در کار تحقیق و پژوهش مهارت دارد، در جمع و میدان دیده میشود و مورد احترام است، اما کسی که خالق و هنرمند است، در گوشهنشینی و solitude به ارزش و زیباییهای خاص خود میرسد.
چشم موسی خواست دیدار وجود
این همه از لذت تحقیق بود
هوش مصنوعی: چشم موسی برای دیدن وجود و حقیقت این جهان از شادی جستجو و تحقیق مشتاق بود.
لن ترانی نکته ها دارد رقیق
اندکی گم شو درین بحر عمیق
هوش مصنوعی: هرگز مرا نخواهی دید، زیرا نکتههای ظریف و پنهانی در این موضوع وجود دارد. کمی در این دریای عمیق گم شو و به عمق آن برگرد.
هر کجا بی پرده آثار حیات
چشمه زارش در ضمیر کائنات
هوش مصنوعی: هر جایی که نشانههای زنده بودن و حیات را ببینی، میتوانی زیبایی و شکوه آن را در دل همه موجودات و جهان پیدا کنی.
در نگر هنگامهٔ آفاق را
زحمت جلوت مده خلاق را
هوش مصنوعی: هنگامی که به تماشای اوضاع جهان میپردازی، از زحمت و بار مشکلات پیش روی خود خالق را خسته نکن.
حفظ هر نقش آفرین از خلوت است
خاتم او را نگین از خلوت است
هوش مصنوعی: حفظ و نگهداری از هر هنرمند و نقشساز به تنهایی و دور از شلوغی و جمعیت بستگی دارد. به این معنا که اصول و ارزشهای حقیقی آنها در خلوت و درونیاتشان نمایان میشود.