برگردان به زبان ساده
روی زیبا چون تماشا را به گلزار آورد
شاخ گل را شرم بادا گر گلی بار آورد
هوش مصنوعی: چهره زیبا همچون تماشای گلزار است و اگر شاخه گلی به خود ببالد، باید شرم کند که بویی مانند گل نداشته باشد.
گر صبا از زلف او بویی به سوی چین برد
مشک را در نافهٔ آهو به زنهار آورد
هوش مصنوعی: اگر نسیم خوشبو از زلف او عطر و بویی به چین ببرد، بوی مشک را به ناف آهو میآورد و این کار ارزشمندتر از دادن نهار است.
کار، بوی زلف او دارد که هنگام صبوح
عاشقان را بی سماع و باده در کار آورد
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که کار و تلاش به عشق و زیبایی او شبیه است؛ به طوری که در دل صبح، حتی بدون نیاز به موسیقی و شراب، عاشقان را به فعالیت وادار میکند.
گر بیفشاند سر زلف پریشان صبحگاه
باد پیش عاشقان عنبر به خروار آورد
هوش مصنوعی: اگر صبحگاه باد، موهای پریشان و آزاد را بر هم بپاشد، در دل عاشقان بوی خوشی شبیه به عنبر به وفور خواهد آمد.
ور نگارد صورتش نقاش در بتخانهای
هربتی نزدیک رویش سجده صد بار آورد
هوش مصنوعی: اگر زیبایی او را نقاشی کند و در معبد بتها قرار دهد، هر چیزی که به صورت او نزدیک شود، صد بار به او سجده خواهد کرد.
سوی زلفش میفرستادم صبا را تا مگر
پیش ما پیغامی از دلهای افگار آورد
هوش مصنوعی: من به نسیم صبحگاهی میگفتم تا به سمت زلف او برود و شاید پیامی از دلهای غمگین برای ما بیاورد.
نی خیال است این صبا گر بگذرد بر زلف او
حلقه زلفش صبا را هم گرفتار آورد
هوش مصنوعی: اگر صبای خوشی از کنار زلف او بگذرد، حتی این نسیم هم به زیبایی و جذابیت زلف او گرفتار خواهد شد.
چشم مستش تا کند بنیاد عقل و دین خراب
زاهدان را مست و لا یعقل به بازار آورد
هوش مصنوعی: چشم پر از شراب او میتواند اعتقادات و تفکرات عاقلانه را نابود کند و زاهدان را به حالتی مست و بیفکر سوق دهد، به طوری که آنها را به بازار سرگرمی و زندگی مادی بکشاند.
گر همام از چشم مستش بیخبر گردد رواست
چشم مستش بیخودی در عقل هشیار آورد
هوش مصنوعی: اگر همام (سرباز) از وضعیت مستی خود بیخبر شود، اشکالی ندارد؛ زیرا چشم مست او بدون به کارگیری عقل، به متانت و هشیاری دست یافته است.