برگردان به زبان ساده
زهی عالی بنا کز پایداری
بقا را کرده تعلیم استواری
هوش مصنوعی: چقدر زیبا و باعظمت است این ساختمان که به واسطه پایدار بودنش، درسی از استواری و دوام را به ما میآموزد.
مقام خوابگاه پادشاهی
مهیّا شد به تایید الهی
هوش مصنوعی: مکان استراحت پادشاه آماده شده است با حمایت و تأیید الهی.
سراسر نور چون کاشانه چشم
شده مردمنشین چون خانه چشم
هوش مصنوعی: چشم مانند خانهای پر از نور است و مردم در آن مانند ساکنانی در یک منزل زندگی میکنند.
در و بامش همه عنبرسرشت است
که گویی خانه چشم بهشت است
هوش مصنوعی: خانه او به قدری خوشبو و دلپذیر است که به نظر میرسد در آن عطر و بوی بهشت وجود دارد. هر قسمتی از این خانه، چه در و چه سقف، با عطر معطر و خوشبویی پر شده است.
کند این خانه را زان چرخ پابوس
که شمع دولت و دین راست فانوس
هوش مصنوعی: این خانه به خاطر چرخ و فلک و سرنوشت از بین رفته است؛ زیرا چراغ راهی که دین و سعادت را روشن میکند، در اینجا وجود ندارد.
نشد آیینه با خشتش برابر
بسی داغ است ازین معنی، سکندر
هوش مصنوعی: آیینه نمیتواند با خشت همسطح شود و این نشاندهنده تفاوتهای آشکاری است. این حقیقت برای سکندر بسیار ناراحتکننده و سنگین است.
درش محراب محراب نیازست
چو چشم دولت بیدار بازست
هوش مصنوعی: در اینجا بیان شده است که برای دستیابی به نیازی عمیق، باید به جستجوی روحانی و معنوی پرداخت و وقتی که تیزبینی و درک انسان به حالت بیدار و متوجه میرسد، به نتایج مطلوب دست خواهد یافت.
در و دیوارش از آیینهکاری
چو عالی محو در صورتنگاری
هوش مصنوعی: دیوارها و درهای این مکان به زیبایی با آیینههای هنرمندانه تزیین شدهاند و چنان جذاب و خیرهکننده هستند که هر بینندهای را مجذوب خود میکنند.
ز سودایش هوایی بیت معمور
به طوفش کعبه آید از ره دور
هوش مصنوعی: از عشق او چنان حالتی دارم که حتی کعبه هم از دور به این وضعیت توجه میکند و میخواهد به آن بیاید.
فلک را رفعتش دل برده از دست
ز جام روزنش خورشید، سرمست
هوش مصنوعی: آسمان به خاطر بلندیاش دل را از دست داده و خورشید با زیباییاش، سرمست و شاداب است.
درین خلوتسرای نیکفرجام
تراوش میکند فیض از در و بام
هوش مصنوعی: در این خانهی خوشبخت و آرام، نعمت و خوبی از هر طرف به درون سرازیر میشود.
چو طبع مستقیم از روشنایی
چو روی مهوشان در دلگشایی
هوش مصنوعی: وقتی که روح انسان از نور و روشنایی پر شود، مانند چهره زیبا و دلگشای محبوبان جلوهگر میشود.
بود کیفیت از جامش نمودار
چو از آیینه عکس روی دلدار
هوش مصنوعی: کیفیت و زیبایی جام به روشنی در آن نمایان است، مانند اینکه وقتی به آینه نگاه میکنیم، تصویر چهره محبوبمان را میبینیم.
ز فیضش صبحدم را خانه معمور
چو مشرق، روزنش فواره نور
هوش مصنوعی: منبع فیض او صبح را به مانند مشرقی آباد میکند، و روزش را به چشمهساری از نور مینشاند.
شرف را خانه دولت تمام است
مقام عشرت و عیش مدام است
هوش مصنوعی: شرافت و بزرگی در خانه دولت وجود دارد و جایگاه خوشی و لذت همیشه برقرار است.
ز رفعت سایه سقفش فلکسای
پی تعظیم فرشش، عرش بر پای
هوش مصنوعی: به خاطر بلندی سقف و سایهاش، آسمان به نشانه احترام به فرش زیر پای او، مانند عرش به زمین آمده است.
ز سقفش آسمان چون سایه در زیر
نمیگردد نگاه از دیدنش سیر
هوش مصنوعی: زیر سقف آسمان، مانند سایهای، نمیتواند حرکت کند و از دیدن آن هرگز سیر نمیشود.
زمینش فیضبخش و عشرتانگیز
در و بامش طربگاه و طربخیز
هوش مصنوعی: زمین او پربرکت و خوشگذرانی است، و سقف و دیوارش محل شادی و نشاط میباشد.
به دیوارش که زد این نقش پرکار؟
که شد مانی ز حیرت نقش دیوار
هوش مصنوعی: به دیوارش که این تصویر زیبا را کشید؟ چه شد که مانی از تعجب، مجذوب تصویر دیوار گردید؟
ز خاکش بوسهچین زرینکلاهان
ثناگوی صفایش صد صفاهان
هوش مصنوعی: از خاک او، افرادی با تاجهای زرین برایش بوسه میزنند و در مدح و ثنایش صحبت میکنند، به گونهای که نشانهای از خوشی و زیبایی را به همراه دارند.
به گردش روح قدسی جمع ازان است
که خلوتخانه شاه جهان است
هوش مصنوعی: این بیت به ارتباط و جمع شدن روحهای بزرگ و مقدس اشاره دارد که در مکانی خاص، که خلوتخانهی پادشاه جهان نامیده میشود، شکل میگیرد. این مکان نمادی از آرامش و بالاترین تجلیات روحانی است که در آن روحهای مقدس و نیکو جمع میشوند.
به سعی بانی فرخنده فرجام
چو این دلکش عمارت یافت اتمام
هوش مصنوعی: با تلاش فردی با سرنوشت خوش، مانند این عمارت زیبا، کار کامل و به پایان رسید.
خطابش دیده ایام کردند
چو دیده، خوابگاهش نام کردند
هوش مصنوعی: دیدههای شب و روز به او گفتند که خوابگاهش مکانی است که در آن استراحت میکند.
بود خاکش عبیر طره حور
ازین فردوس بادا چشم بد دور
هوش مصنوعی: گنجینهای از زیبایی و عطر در این خاک وجود دارد، که شایسته است در این بهشت نگهداری شود و چشمهای بد از آن دور باشند.