برگردان به زبان ساده
ای شکنج زلف جانان بر پرند ششتری
سایبان آفتابی یا نقاب مشتری
هوش مصنوعی: زیبایی و شکنندگی زلف محبوب، همچون سایبانی است که بر روی پرندهای میافتد. این زلف میتواند هم همچون آفتاب تابناک باشد و هم همچون پوششی درخشان و جذاب.
توده توده مشک داری ریخته بر پرنیان
حلقه حلقه زلف داری بافته بر ششتری
هوش مصنوعی: تو مانند تودهای از مشک داری که به زیبایی بر پارچهٔ نازک پخش شده، و زلفهایت همچون رشتههای ظریف و زیبا بر روی شانههایت آویزان است.
گاه بر گلنار تازه شاخهای سنبلی
گاه بر کافور ساده حلقه های عنبری
هوش مصنوعی: گاهی بر روی شاخ و برگ گل سنبل تازه، و گاهی بر روی کافور ساده، حلقههای خوشبو و زیبا قرار میگیرد.
چنبری از عنبری دارند خم و شم تو
مغزها را عنبری و پشتها را چنبری
هوش مصنوعی: آنها بویی شبیه به عطر عود دارند، و حالت خمیدگی و آزادی در مغزها را مانند عطر خوش، و در پشتها را به شکل چنبرهای زیبا میسازند.
مانده زیر حلقه تو این دل فیروزه گون
همچو فیروزه فراز حلقه انگشتری
هوش مصنوعی: این دل من به خاطر تو همیشه در زیر فشار و متاثر است، مانند سنگ با ارزشی که در بالای حلقهی انگشتری قرار دارد.
با رخ جانان ترا باشد همیشه آشتی
با روان من ترا باشد همیشه داوری
هوش مصنوعی: با چهره زیبای محبوبم همیشه در صلح هستم و روح من از تو همیشه قضاوت میکند.
گر ز من گردی جدا شادی ز من گردد جدا
ور ز من گردی بری شادی ز من گردد بری
هوش مصنوعی: اگر از من جدا شوی، خوشحالی من هم از من جدا خواهد شد و اگر از من دور شوی، شادی من هم از من دور میشود.
شاید ار گویا نگردد کی بود گویا نگار
شاید ار پیدا نگردد کی بود پیدا بری
هوش مصنوعی: شاید اگر کسی بتواند به وضوح بگوید که چه کسی زیباست، در واقع زیبایی او مشخص میشود. و همچنین ممکن است اگر چیزی قابل مشاهده نباشد، در واقع وجود آن چیز روشنتر شود.
لاغری نیکوتر آید با میانش از فربهی
فر بهی نیکوتر آید با سرینش از لاغری
هوش مصنوعی: لاغری با کمر باریکش بهتر به نظر میرسد، و چاقی با باسن خوش فرماش زیباتر به نظر میرسد.
گر ببینی قامتش نندیشی از سرو روان
ور ببینی رفتنش نندیشی از کبک دری
هوش مصنوعی: اگر قامت او را ببینی، به یاد سرو روان نمیافتی و اگر رفتنش را ببینی، به خاطر کبک دری نمیکنی.
مشتری روئی بتا گر مشتری بیند ترا
مشتری گردد بدیده دیدنت را مشتری
هوش مصنوعی: اگر کسی چهره زیبای تو را ببیند، خود نیز مشتاق و دلبسته تو خواهد شد. زیبایی تو آنقدر جذاب است که هرکس که تو را ببیند، به سوی تو کشیده میشود.
جاودان را چشمت آموزد همیشه جادوئی
دلبران را زلف آموزد همیشه دلبری
هوش مصنوعی: چشم تو همیشه میتواند چیزهای جاودانه را دریابد، و زلف زیبای محبوبان همیشه درس دلبری را به تو میآموزد.
گرچه دشوار است بوسیدن ترا آسان شود
بر من از بوسیدن خاک امیر کشوری
هوش مصنوعی: هرچند بوسیدن تو برایم کاری سخت و دشوار است، اما از بوسیدن خاک سرزمین یک امیر برایم آسانتر میشود.
بوالحسن تاج خداوندان و شاهان و سران
آن کزو نازد خداوندی و شاهی و سری
هوش مصنوعی: بوالحسن، تاج سروران و پادشاهان است، و به خاطر اوست که خداوندی و سلطنت و مقام بلندی به دیگران نسبت داده میشود.
نیکنامی را روانی شادکامی را دلی
شهریاری را ستونی بختیاری را دری
هوش مصنوعی: نیکویی و نام نیک، روحی خوش و شادی در دل، رهبری و حکمرانی را مانند ستونی محکم و بخت و اقبال را همچون دری استوار میسازد.
کافری بیشی کند با مهر تو با مومنی
مؤمنی کمی کند با کین تو از کافری
هوش مصنوعی: کسی که به خاطر محبت تو از کافران فاصله میگیرد، برعکس، شخصی که با ایمان است، ممکن است به دلیل کینه تو از دیگران دور شود.
گر نگار ایزدی با طبع تو گردد نفور
ور نگار آذری با رای تو گردد مری
هوش مصنوعی: اگر معشوقی از جنس فرشتگان، با روح تو سازگار نباشد، بهتر است معشوقی از سرزمین آذربایجان، با تفکر و سلیقهات هماهنگ باشد.
چون نگار آزری گردد نگار ایزدی
چون نگار ایزدی گردد نگار آزری
هوش مصنوعی: زمانی که محبوبی به زیبایی و صفای الهی دست یابد، زیبایی او همچون زیبایی الهی میشود و زمانی که محبوبی به زیبایی انسانی و دنیوی متمایل گردد، زیبایی او به شکل زیبایی دنیوی در میآید.
ای خداوندی که روز بزم شمع مجلسی
وی جهانداری که روز رزم پشت لشگری
هوش مصنوعی: ای خداوندی که در روز جشن و شادی مانند شمعی در روشنایی مجلس قرار داری و ای کسی که در روز جنگ و نبرد، پشتیبان و حامی سربازان هستی.
روز بخشیدن در گنج نهانی بشکنی
روز کوشیدن دل شیر شکرای بشکری
هوش مصنوعی: روزی تو میتوانی گنجی پنهان را به دست آوری، مانند روزی که با تلاش و همت، دل شیرین را شیرینتر بکنی.
بخت بد یاد آورد آن را که تو فرمش کنی
بخت بد فرمش کند آن را که تو یاد آوری
هوش مصنوعی: بدشانسی به یاد میآورد کسی را که تو فراموشش کنی، و بدشانسی فراموش میکند کسی را که تو به یادش بیاندازی.
چون برزم بزم بر خیل ولی احسان کنی
چون بروز رزم بر خیل عدو حمله بری
هوش مصنوعی: زمانی که به میدان جنگ میروی و با دوستانت همراهی میکنی، اگر به دشمن حمله کنی و مهربانی را فراموش کنی، نیکوست.
بزم را یاد آید از تو جودهای حاتمی
رزم را یاد آمد از تو حمله های حیدری
هوش مصنوعی: مجلسی که برگزار شده، به یاد بخششهای توست و جنگهایی که یادآور شجاعت و دلاوری تو هستند.
قیصر رومی همی خواهد خداوندا که تو
هر زمان بر چهره و بر دیده او بنگری
هوش مصنوعی: قیصر رومی آرزو دارد، ای خدا، که همیشه نظر لطف و توجه تو بر چهره و چشمان او باشد.
صورت خویش از بر دیبا از آن فرسوده کرد
کو همی داند که تو جز فرش دیبا نسپری
هوش مصنوعی: او با دقت و ظرافت صورتش را از روی پارچه ی زیبا و نرم برداشت، زیرا میداند که جز این پارچهی زیبا، چیز دیگری را به تو نمیبخشد.
کام او باشد بفال تو همه وقتی روا
امر تو باشد بخیل او همه جائی جری
هوش مصنوعی: تمام خواستههای او به فال تو بستگی دارد و همیشه در مسیر تو قرار میگیرد. اما او در برابر درخواستهای تو خسیس و تنگنظر است، و این رفتار را در همه جا از خود بروز میدهد.
نحس گردون بر بداندیشان تو پیوسته شد
سعد پیوسته همی بر شهرهای گرگری
هوش مصنوعی: سرنوشت بداندیشان همواره بد است و خوشبختی به صورت مداوم بر شهرهای خوب و خوش فکر میتابد.
تا نگردد انده از بی دولتان هرگز جدا
تا نگردد شادی از نیک اختران هرگز بری
هوش مصنوعی: تا زمانی که غم و اندوه به سبب بیدولتی از انسانها جدا نشود، شادی و خوشبختی نیز از افرادی که به سرنوشت نیک برخوردارند جدا نخواهد شد.
دشمنان تو همه بادند با بی دولتی
دوستان تو همه بادند با نیک اختری
هوش مصنوعی: دشمنان تو مانند وزش باد هستند و از قدرتی برخوردار نیستند، در حالی که دوستانت با نیکی و خوشبختی، همیشه در کنار تو خواهند بود.
