برگردان به زبان ساده
ز موج رنگ گل و سبزه در هوای بهار
بهبال جلوه طاووس میپرد گلزار
هوش مصنوعی: در روزهای بهار، رنگهای زیبا و گیاهان تازه در کنار هم در فضای باغ جلوهگری میکنند و مانند طاووسی که با بالهایش پرواز میکند، زیبایی این فضا را دوچندان میسازند.
به نقل آب و هوا حاجت ار فتد یابد
ز نقل آب و هوای چمن شفا بیمار
هوش مصنوعی: اگر کسی نیاز به اطلاع از آب و هوا داشته باشد، میتواند از حال و هوای چمن بهرهمند شود و شفای بیمار را پیدا کند.
گرفت ابر ز خجلت دریچه مشرق
چو صبح غنچه دمیدن گرفت در گلزار
هوش مصنوعی: ابر در اثر شرم، پنجره شرق را پوشاند و صبح مانند غنچهای که میشکفد، در باغ گل تازگی گرفت.
چو تشت خون شده از عکس لاله دامن دشت
به نیش برق گشودند تا رگ کهسار
هوش مصنوعی: چون تشت خون از تصویر گللاله در دامن دشت پر شده، به نیش برق را باز کردند تا رگ کوهها نمایان شود.
ز موج سبزه و گل بسکه گشته عکسپذیر
به رنگ کاغذ ابری شدست ابر بهار
هوش مصنوعی: به خاطر زیبایی بیحد و حصر طبیعت در بهار، رنگ و جلوهی گلها و سبزهها به گونهای است که همچون یک کاغذ ابری، تماشایی و دلنواز به نظر میرسند.
به ذوق دیدن گل طفل غنچه نرگس
به باغ پیشتر از صبح میشود بیدار
هوش مصنوعی: به خاطر زیبایی و شوق دیدن گل، کودک غنچه نرگس در باغ، زودتر از صبح بیدار میشود.
حیا سرشتی اجزای باغ بین که کند
حذر ز سایه دست چنار ساق چنار
هوش مصنوعی: حیا مانند جزئی از باغ است، که از سایه درخت چنار دوری میکند.
رسید شور نسیم بهار و نزدیکست
که چون شکوفه مرا وا شود ز سر دستار
هوش مصنوعی: نسیم بهار به سراغ من آمده و به زودی مانند شکوفهای، از زیر دستارم پیراهن و وجودم باز خواهد شد.
به مقتضای صفای زمانه اهل نظر
کنند از پس دیوار سیر در گلزار
هوش مصنوعی: با توجه به پاکی و روشنی زمان، افراد متفکر و باذوق از پشت دیوارها به تماشای زیباییهای گلزار میپردازند.
ز بس به حکم صفا چون نگارخانه روم
ز عکس گل شده دیوار باغ پر ز نگار
هوش مصنوعی: به خاطر پاکی و زیبایی، وقتی به مانند یک نگارخانه میروم، دیوار باغ پر از تصاویر گلهاست.
سزد که بهر تماشای سبزه و لاله
کنند اهل نظر جمله روی در دیوار
هوش مصنوعی: افرادی که دید روشنی دارند، به خاطر زیباییهای سبزه و لاله، باید روی خود را به دیوار بگردانند و نگاه کنند.
چنان ز عکس چمن سبز شد زمین و زمان
که سبز درنظر آید بسان خط غبار
هوش مصنوعی: زمین و زمان به قدری از عکس چمن سبز شدهاند که سبز به نظر میرسند و به مانند خطی از غبار جلوه میکنند.
کنند سیر و صفای چمن سبکروحان
که بوی گل شده بر مرکب نسیم سوار
هوش مصنوعی: روحهای سبکبال در چمنزار به گردش و شادابی مشغولند و بوی گلها که بر روی نسیم نشسته، آنها را خوشحال میکند.
شدست فیض سبکروحی آنچنان شایع
که نیست دیدن زاهد به طبع مستان بار
هوش مصنوعی: فیض الهی به گونهای منتشر شده که حتی زاهدان هم نمیتوانند با روح آرام و راضی خود، حال و هوای مستانه را ببینند.
چو مستعد کمالست هر نهال اینست
که نیست جز سر منصور میوه سر دار
هوش مصنوعی: هر نهالی که برای رسیدن به کمال آماده است، میوهای جز سر منصور نخواهد داشت، یعنی نهایتی جز مرگ و شهادت در راه حق نخواهد داشت.
نشاط خنده گل آن قدر سرایت کرد
که نیست ناله بلبل درین بهاران زار
هوش مصنوعی: خوشحالی و شادابی گل به حدی زیاد است که صدای ناله و غم بلبل در این بهار دلگیر به گوش نمیرسد.
بدان ملایمت آید نفس ز غنچه برون
که واکند گره نغمه مطرب از رگ تار
هوش مصنوعی: بدان که با لطافت میتوان جان را مانند غنچه خارج کرد و این لطافت باعث میشود که صدای نغمه مطرب از تار موسیقی خارج شود.
چنان طبیعت اشیا شدست تازه پسند
که فاخته نکند درس سرو را تکرار
هوش مصنوعی: به گونهای شده است که زیباییهای طبیعت به قدری نو و دلپذیرند که حتی فاخته هم به تکرار درس سرو نمیپردازد.
نمیتوان به زبان از کس انتقام کشید
که در هوا سخن سخت میشود هموار
هوش مصنوعی: نمیتوان از کسی که در سخن گفتن مهارت دارد، انتقام گرفت، زیرا او به راحتی میتواند حرفهای خود را به صورت نرم و قابل قبول بیان کند.
شکوفه در تتق هاله میشود پنهان
ز بس که ناقه ابر از نم است سنگین بار
هوش مصنوعی: شکوفه به دلیل بارش باران و سنگینی ابرها به آرامی در زیر پوششی مخفی میشود.
چو شاهدان ز گرمابه آمده بیرون
نماید از تتق ابر شاخ گل دیدار
هوش مصنوعی: وقتی گواهان از حمام خارج میشوند، عطر خوش گل مانند ابر در فضا پخش میشود.
بود زمین و زمان خرم و شکفته ولی
درین شکفته هوا ودرین خجسته بهار
هوش مصنوعی: در این روزهای زیبا و خرم، زمین و زمان در شکوه و شادی به سر میبرند، اما در این فضای شاداب و دلانگیز بهاری، حس خاصی وجود دارد.
