برگردان به زبان ساده
مجلس بساز ای بهار پدرام
واندر فکن می به یکمنی جام
هوش مصنوعی: ای بهار زیبا، مجلس خوشی بر پا کن و یک جام می را در یک دست بگیر و به جمع ما بیاور.
همرنگ رخسار خویش گردان
جام بلورینه از می خام
هوش مصنوعی: با رنگ چهره خود هماهنگ باش و جام بلورین را از شراب پر کن.
زان می که یاقوت سرخ گردد
در خانه، از عکس او در و بام
هوش مصنوعی: از میای که به خاطر آن یاقوت سرخ به رنگ سرخ درمیآید، و تصویری که بر در و دیوار منعکس میشود.
زان می که در شب ز عکس خامش
هر دم بر آید ستاره بام
هوش مصنوعی: از آن نوشیدنی که در شب، از تصویر خاموشش هر لحظه ستارهای برمیخیزد.
یک روز گیتی گذاشت باید
بی می نباید گذاشت ایام
هوش مصنوعی: یک روز دنیا به ما یادآوری میکند که در زندگی، باید از لذتها استفاده کرد و نباید فرصتهای خوب را از دست بدهیم.
از می چو کوه پاره شود دل
از می چو پولاد گردد اندام
هوش مصنوعی: وقتی از شراب جدا شوی، دلت به اندازهٔ کوه سخت میشود و مانند پولاد، استحکام پیدا میکند.
شادی فزاید می اندر ارواح
قوت نماید می اندر اجسام
هوش مصنوعی: شادی بیشتری به روحها افزوده میشود و به بدنها قدرت بیشتری میبخشد.
می را کنون آمده ست نوبت
می را کنون آمده ست هنگام
هوش مصنوعی: الان وقت نوشیدن شراب است، زمان آن فرارسیده که از می لذت ببریم.
کز صید باز آمده ست خسرو
با شادکامی وز صید باکام
هوش مصنوعی: خسرو با خوشحالی از شکار بازگشته است و از این بابت احساس رضایت و شادی میکند.
خسرو محمد که عالم پیر
از عدل او تازه گشت و پدرام
هوش مصنوعی: خسرو محمد، که از عدالت او، دنیا و پیران آن دوباره جوان و سرزنده شدند.
گویند بهرام همچو شیران
مشغول بودی به صید مادام
هوش مصنوعی: میگویند بهرام همچون شیران، همیشه در شکار سرگرم بود.
بر گوش آهو بدوختی پای
چو پیش تیرش گذاشتی گام
هوش مصنوعی: تو به آهو پای بر دوش گذاشتی و آن را به تیر خود نزدیک کردی.
با ممکن است این سخن برابر
لفظیست این در میانه عام
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که ممکن است این سخن از نظر شکل و لفظ به نوعی شبیه باشد، اما در واقع در میان مردم عادی به گونهای دیگر درک شود.
نخجیر والان این ملک را
شاگرد باشد فزون ز بهرام
هوش مصنوعی: حکایت از این دارد که شکارچی در این سرزمین به اندازهای ماهر و توانمند است که حتی از بهرام، که نماد قدرت و شهرت در شکار بوده، هم برتر است.
با گور و آهو که شه گرفته ست
باشد شمار نبات سوتام
هوش مصنوعی: در اینجا به تصویر کشیده میشود که با وجود گور و آهو که شکار شدهاند، باید به شمارش گیاهان سوتام پرداخته شود. این جمله به نوعی اشاره دارد به از دست رفتن زندگی و طبیعت و نیاز به توجه به آنچه که از بین رفته است.
ده روز با اوبه صید بودم
هر روز ار بامداد تاشام
هوش مصنوعی: به مدت ده روز در کنار او بودم و هر روز از صبح تا شب با هم مشغول تلاش و شکار بودیم.
یک ساعت ا زبس شکار کردن
در خیمه او را ندیدم آرام
هوش مصنوعی: مدت زیادی است که به خاطر شکار کردن، او را در خیمه ندیدم و آرامش را تجربه نکردم.
در دشتها او توده بر آورد
از گور و نخجیر و از دد ودام
هوش مصنوعی: در دشتها، او گروهی از موجودات زنده و جانوران را از زمین و جاهای پنهان بیرون آورد.
آنجا شکاری بکرد از آغاز
وینجا شکاری دیگر به فرجام
هوش مصنوعی: در آنجا شکارچی از ابتدا شروع به کار کرد و اینجا شکارچی دیگری در پایان کار خود قرار دارد.
ایزد مر او را یکی پسر داد
با طلعت خوب و با صورت تام
هوش مصنوعی: خداوند به او پسری عطا کرد که دارای چهره زیبا و ظاهری کامل بود.
بر تخته عمر او نوشته
چندانکه او را هوابود عام
هوش مصنوعی: در طول زندگی هر فرد، مواردی نوشته شده است که بستگی به آنچه در زندگیاش تجربه کرده و خواستههایش دارد.
«ارجو» که مردی شود مبارز
کز پیل نندیشد و ز ضرغام
هوش مصنوعی: در اینجا نویسنده از آرزوی خود برای پیدا کردن مردی صحبت میکند که شجاع و دلیر باشد. او به این اشاره دارد که این مرد نباید از قدرت و تواناییهای بزرگتر از خودش بترسد، همانند دلیری که در برابر شیر (ضرغام) قرار میگیرد و به جنگ با بزرگیها میپردازد.
با پیل پیلی کند به میدان
با شیر شیری کند به آجام
هوش مصنوعی: در میدان نبرد، اگر کسی با قدرت و شجاعت به مقابله برود، مانند فیل در مقابل فیل میایستد و اگر با دلیری به جنگ بپردازد، مانند شیر در برابر شیر عمل میکند.
اندر سخاوت به جای خورشید
وندر شجاعت به جای بهرام
هوش مصنوعی: در بار generosity به اندازه خورشید و در حوزه شجاعت به مانند بهرام.
تدبیر او روی مملکت شوی
شمشیر او خون دشمن آشام
هوش مصنوعی: تدبیر او در اداره کشور مانند شمشیری است که خون دشمنان را میریزد.
در جنگ جستن چو طوس نوذر
در دیو کشتن چو رستم سام
هوش مصنوعی: در میدان جنگ، مانند طوس نوذر با شور و شوق میجنگید و در کشتن دشمنان، مانند رستم سام با قدرت و شجاعت عمل میکرد.
بر دوستداران دولت خویش
گیتی نگه داشته به صمصام
هوش مصنوعی: خداوند با قدرت خود، سرنوشت دنیا را در دست دارد و آن را برای دوستداران خود نگه میدارد.
پیش پدر با امیر نامی
جوید به روز مبارزت نام
هوش مصنوعی: در حضور پدر، امیر نامی را بخواند تا در روز مبارزهات نامی به دست آوری.
تیغش کند برزمانه پیشی
تیرش برد سوی خصم پیغام
هوش مصنوعی: تیغ او در زمانه تیزی دارد و تیرش پیامی را به سمت دشمن میفرستد.
ای شهریار ملوک عالم
ای بازوی دین و پشت اسلام
هوش مصنوعی: ای پادشاه حاکمان جهان، ای یاور دین و پشتیبان اسلام.
نشگفت باشد که چون تو باشد
فرزند تو نامدار و فهام
هوش مصنوعی: شگفتانگیز نیست که فرزند تو، با توجه به ویژگیهای خود، مشهور و دانا باشد.
تا لاله روید ز تخم لاله
بادام خیزد ز شاخ بادام
هوش مصنوعی: تا زمانی که گل لاله از بذر خود رویش کند، بادام نیز از شاخهاش در میآید.
تا چون بخندد بهار خرم
از لاله بینی بر کوه اعلام
هوش مصنوعی: زمانی که بهار با شادی و سرزندگی خود به پیش بیاید، زیبایی لالهها را بر فراز کوهها خواهی دید.
تو کامران باش و دشمن تو
سرگشته و مستمند و بدکام
هوش مصنوعی: تو فردی موفق و خوشبخت باش و دشمن تو در سردرگمی، نیازمندی و بدبختی به سر برد.
گیتی ترا یار گردون ترا یار
گیتی ترا رام روز تو پدرام
هوش مصنوعی: دنیا برای تو همدم است و آسمان نیز برای تو دوستی است. آرامش تو در این روز به مانند پدر مهربانی است.
از ساحت توبر گشته اندوه
پیوسته ز ایزد به تو بر اکرام
هوش مصنوعی: اندوه و غم از طرف خداوند به خاطر بزرگواری و کرامت تو دور شده است.
