برگردان به زبان ساده
کای پریچهره مست خواب و خمار
ای تو بهتر ز لعبتان تتار
هوش مصنوعی: ای آن زیبای دلربا که در خواب و مستی به سر میبرى، تو از تمام دختران زیبا بهتر هستی.
مقد لؤلؤ نموده از یاقوت
لعل شکر گشاده از گفتار
هوش مصنوعی: مقدار مروارید را از یاقوت و لعل اندازهگیری کرده و شیرینی آن را از بیان و گفتار برداشت کردهاند.
آب حیوانش بر دو گوشه ی لعل
نظم پروپنش در دو دانه فار
هوش مصنوعی: آب زندگی آن موجود زنده در دو گوشهی لبهایش، چنان به زیبایی و ظرافت نظم یافته است که همچون دانههای مروارید میدرخشد.
سمنش رخ کشیده در سنبل
سنبلش رنگ داده بر گلنار
هوش مصنوعی: سمن، با زیباییاش در کنار سنبل، جلوهگری میکند و زیبایی سنبل بر روی درخت نارنج تاثیر گذاشته است.
کرده بر طرف آفتاب پدید
سیر ماهش هلالی از زنگار
هوش مصنوعی: در زیر نور آفتاب، ماه به صورت هلالی برآمده است که بر اثر گذشت زمان و کهنگی، رنگی زنگار گرفته دارد.
رخش از زلف ماه در عقرب
زلفش از چهره مار در گلزار
هوش مصنوعی: چهرهی زیبا و جذاب او مانند زلفی است که در آفتاب میدرخشد و در دنیای عشق و زیباییها، مانند ماری که در میان گلهای خوشبو و دلانگیز حرکت میکند، توصیف شده است.
عار او در پناه بدر منیر
ماه او در ثعاب مشک تتار
هوش مصنوعی: عشق و زیبایی او در سایهی روشنی ماهی درخشان و عطر دلپذیر او مانند مشک خوشبوست.
آفت از شور سنبلش در شهر
فتنه از دست نرگسش در کار
هوش مصنوعی: آسيب و بلای ناشی از شوق و زیبایی سنبل او در شهر، و دردسر و مشکل ناشی از تاثیر چشمان نرگسش.
ساغری نیم مست عربده جو
هندوئی پیچ پیچ و آینه دار
هوش مصنوعی: مگه میشه که آدمی به خاطر یک جام از شراب، از جمعیت شلوغ و سر و صدای اطرافش بیخبر بشه؟ او در حالتی مستی و خلسه، همچنان در جستجوی لذتی بینظیر و زیباییهای دنیای اطراف خود است.
با رخی کافتاب پیش رخش
کرد از شرم روی در دیوار
هوش مصنوعی: با چهرهای که مانند آفتاب تابان است، به خاطر زیباییاش از شرم، رویش را به دیوار کرد.
از در حجره ام در آمد و گفت
کای بر اسب سخن چو روح سوار
هوش مصنوعی: از محل کارم خارج شد و گفت، ای کسی که مانند روح بر اسب سوار هستی...
گرچه امروز در بساط زمین
جز تو کس را نباشد این احضار
هوش مصنوعی: اگرچه امروز در دنیا جز تو کسی وجود ندارد، این دعوت و فراخوان همچنان برقرار است.
که کند کشف در معانی بکر
تا حجاب تراکم اطوار
هوش مصنوعی: کسی که میتواند به مفاهیم تازه و ناب دست پیدا کند، باید از موانع و پیچیدگیهای موجود فراتر برود.
خرده بین ضمیر وقادش
در پس پرده های غیب اسرار
هوش مصنوعی: در پس پردههای پنهانی، درک سطحی از وجود و روحیات افراد، اسرار بسیاری را نهفته دارد.
بیتکی چند کرده ام ترکیب
به ز ترکیب عذب تو بسیار
هوش مصنوعی: من چندین بار تلاش کردهام تا ترکیبهای جدیدی بسازم، اما هیچکدام به شیرینی و زیبایی ترکیبهای تو نیست.
در مدیح پناه پشت صدور
آن زمین حلم آسمان مقدار
هوش مصنوعی: در ستایش و بزرگداشت، پشتیبان و پناه آن زمین است که حاکم بر همه چیز و ملایم همچون آسمان است.
صاحب تیغ و خامه کز قلمش
خضر ز آب حیات کرده کنار
هوش مصنوعی: کسی که هم شمشیر دارد و هم قلم، با نوشتن او مانند خضر (پیر حکیم و نماد زندگی جاودانی) به آب حیات دست یافته و زندگیش را به سمت کمال و روشنی برده است.
صدر اعظم شهاب دولت و دین
قبله قدوه و صدور کیار
هوش مصنوعی: صدر اعظم به عنوان فرمانروای شهاب، نماد قدرت و دیانت است و به عنوان مرجع و سرمشقی برای دیگران قرار گرفته است.
گهر نظم آبدار مرا
بزبانی چو آب گوهربار
هوش مصنوعی: خواب و زندگی من چنان است که مانند آب زلال و شفاف، با زیبایی و طراوت خود، به ظهور میآید.
بر خداوند خویش خواند و بداد
داد این قطعه آن بت عیار
هوش مصنوعی: او به خدای خود دعا کرد و این قطعه را به او هدیه داد، همان بت ریاکار.