برگردان به زبان ساده
درآن انجمن بود مردی پلید
که چشمی چو او کینه گستر ندید
هوش مصنوعی: در آن جمع، مردی بدجنس وجود داشت که مانند او کسی را که پر از کینه باشد، ندیده بود.
ستم پیشه دون فطرتی پر فنی
جفا جوی و ناپاک و اهریمنی
هوش مصنوعی: آدمی که از ذات خود بی خبر است و کارهای زشتی میکند، به طرز زیرکانهای به ظلم و ستم میپردازد و به ناپاکی و بدی معروف است.
سرشتش ز آتش نه از خاک بود
وگرخاک بد –خاک ناپاک بود
هوش مصنوعی: او از سرشت آتش ساخته شده و نه از خاک، زیرا اگر از خاک میبود، آن خاک ناپاک بود.
بدی گوهرش از نژاد حرام
پدرش اهرمن بود وعفریت مام
هوش مصنوعی: بدی از ویژگیهای اوست، چرا که پدرش از نسل کارهای نادرست و شیطانی است و مادرش نیز موجودی ترسناک و شرور.
بدی مر عمر نام میشوم اوی
پدر سعدوقاص ناپاکخوی
هوش مصنوعی: زندگیام را به خاطر بدیها و رفتار ناپسند پدر سعدوقاص خراب میکنم.
نگویی که بد سعد یار علی
دو بین بود آن بد گهر زاحولی
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که نباید به بدی و نشانههای منفی یاری که از علی فرود آمده است، توجه کرد. به عبارتی دیگر، اشاره میکند که برخی از مشکلات و مصائب ممکن است ناشی از همراهان یا شرایط نامساعد باشند اما مهم این است که دیدگاه و واقعیت را به درستی درک کنیم.
چنان کافری کس ندارد به یاد
که نفرین بدان باب وآن پور باد
هوش مصنوعی: هیچ کس به یاد ندارد که مثلی مانند کافر و بیدینی در خانواده و نسلش وجود داشته باشد که به او نفرین شود.
یکی قصه بنیوش اگر عاقلی
زسعد ابن وقاص خصم علی (ع)
هوش مصنوعی: یکی از داستانهای را بشنوید اگر فرد عاقلی هستید؛ درباره سعد ابن وقاص که دشمن علی (ع) بود.
شنیدم ز گوینده ای پاکرای
که درمسجد کوفه شیر خدای
هوش مصنوعی: شنیدهام از شخصی با نیت پاک که در مسجد کوفه از شیر خدا سخن میگفت.
به گاه جهانداری خویشتن
پس ازنوبت آخرین زان سه تن
هوش مصنوعی: در زمان سلطنت و حکومت خود، بعد از این که نوبت نهایی به آن سه نفر رسید.
به منبر یکی روز فرمود جای
بدانسان که برعرش – رحمان خدای
هوش مصنوعی: روزی در منبر فرمود که باید در جایگاهی قرار گرفت که شایستهی انسانها و بندگان خداوند است، همانگونه که در آسمانها برای خداوند رحمان جایگاهی قرار دارد.
خدا ونبی را ستودن گرفت
زهر – در همی گفت راز شگفت
هوش مصنوعی: زهر شروع به ستایش خدا و پیامبر کرد و در این حین راز شگفتی را بیان کرد.
سپس گفت آن داور ارجمند
به مردم دران دم به بانگ بلند
هوش مصنوعی: سپس آن قاضی محترم در آن لحظه با صدای بلند به مردم گفت.
که پرسید ازمن دراین انجمن
زآینده واز گذشته سخن
هوش مصنوعی: شخصی در این جمع از من درباره آینده و گذشته سؤال کرد.
که آگاه سازم زهر رازتان
ازآن پیش کایم زگیتی نهان
هوش مصنوعی: میخواهم شما را از رازهای خود آگاه کنم، چون میدانم که من از جهان پنهانم.
ازآن انجمن سعد بدروزگار
چنین گفت با آن شه تاجدار
هوش مصنوعی: در آن جمع خوشحال و با شکوه، سعد در وصف وضعیت روزگار ناپسند خود با آن پادشاه با شکوه صحبت کرد.
اگر راست گویی یکی بازگوی
که دارد سروریش من چند موی؟
هوش مصنوعی: اگر راست میگویی، یکی را پیدا کن که بگوید من چند مو دارم.
بدو گفت گنجور علم خدای
که ای اهرمن زاده ی تیره رای
هوش مصنوعی: او به گنجور علم گفت: ای شیطان، که تو از اندیشهای تیره و تار به دنیا آمدهای.
به وحی خدایی ازین پیشتر
مرا گفت پیغمبر تاجور
هوش مصنوعی: پیامبر پیش از این به من گفت که خداوند وحی فرستاده است.
که بامن تو گویی برانجمن
ز ناپاکخویی بدینسان سخن
هوش مصنوعی: در اینجا بیانگر این است که شخصی با من در مورد بدیهای اخلاقی و ناپاکیها صحبت میکند و از این موضوع به شکلی عمیق و جدی سخن میگوید. در واقع، او به توبیخ و نقد رفتارهای ناپسند میپردازد و این گفتگو در جمعی انجام میشود.
بود در بن هر سر موی توی
یکی دیو پر ریو ناپاکخوی
هوش مصنوعی: در زیر هر رشته موهای تو، یک دیو ناپاک مخفی شده است.
که تا زنده ای برتو نفرین کند
پس ازمردنت دوزخ آیین کند
هوش مصنوعی: تا زمانی که زندهای، نفرینها بر تو نازل میشود و پس از مرگت، آتش جهنم آمادهی پذیرایی از تو خواهد بود.
ودیگر یکی کودک شیر خوار
تو راهست درخانه بد روزگار
هوش مصنوعی: دیگر یک نوزاد شیرخوار در خانهات وجود دارد که نشانهای از روزگار بد است.
که او دشمن نورعین من است
بداندیش فرخ حسین من است
هوش مصنوعی: این شخص که دشمن نورچشم من است، به طور بدبینانهای به فرخ حسین من نگاه میکند.
شنیدم درآندم به نزدیک او
نشسته بدآن کودک زشتخو
هوش مصنوعی: شنیدم که در آن لحظه، به نزد او نشسته بود و آن کودک زشت را مشاهده میکرد.
بلی هرکه ناپاک بد گوهرش
نیاید کلام خدا باورش
هوش مصنوعی: هر کس که روحش آلوده و ناپاک باشد، نمیتواند به سخن خداوند ایمان بیاورد.
زخردی بود گرگ نوزاد گرگ
که گرگی نماید چو گردد بزرگ
هوش مصنوعی: اگرچه گرگ نوزاد به نظر کوچک و بیزبان میآید، اما در آینده که بزرگ شود، به طبیعت واقعی خود برمیگردد و گرگ میشود.
کنون بشنو از پور آن پر فساد
سخن با عبیدالله بن زیاد
هوش مصنوعی: اکنون از فرزند آن فرد فاسد داستانی بشنو که با عبیدالله بن زیاد صحبت میکند.
چو فرزند مرجانه گفت این سخن
به پا خاست بن سعد زان انجمن
هوش مصنوعی: وقتی فرزند مرجانه این حرف را زد، بن سعد از آن جمع برخاست.
