برگردان به زبان ساده
زهی صدر وزارت را ز رأی روشنت رونق
کمینه منظر قدرت رواق طارم ازرق
هوش مصنوعی: شکوه مقام وزارت با نظر روشن تو رونق میگیرد، و چشمانداز قدرت را زیباتر میکند، گویی که طاقی از آسمان آبی را بر افراشتهای.
عمود صبح را از شب ببندد آسمان پرچم
ز بهر آنکه تا باشد به پیش موکبت بیرق
هوش مصنوعی: آسمان، صبح را از شب جدا میکند و مانند پرچم، به خاطر آنکه در پیش روی کاروان تو، پرچم برافراشته باشد.
سماک رامح ار نیزه نه برخصمت کشد دائم
ببرد تیغ مریخش چو حربا دست از مرفق
هوش مصنوعی: اگر نیزهی سماک را در دست نگهداریم و هرگز آن را رها نکنیم، همچنان شمشیرش ما را خواهد برید، همانند کسی که دستش را از آرنج بلند میکند.
ز دیوان قضا وقتی مثالی ممتثل گردد
که باشد نقش توقیعش رضی ملک عبدالحق
هوش مصنوعی: زمانی که تقدیر الهی به صورت یک مثال در میآید، نقشی از آن باقی میماند که نشانه رضا و خوشنودی ملک حق است.
کسی بر حرف من انگشت ننهد صدره ار گویم
که اسمی کان نکو باشد بود از فعل او مشتق
هوش مصنوعی: اگر من بگویم که نام نیکویی وجود دارد، هیچکس بر حرف من ایراد نمیگیرد، چون این نام از کردار او نشأت گرفته است.
گهر چندان بدست آورد آز از بحر احسانش
که نتواند بساحل بردبار خود بصد زورق
هوش مصنوعی: اگرچه انسان میتواند از دریای کرم و generosity خداوند بسیار بهرهمند شود و نعمتهای زیادی به دست آورد، اما هرگز قادر نخواهد بود همه آنها را با زحمت و تلاش به سواحل آرامش و صبر خود برساند.
شه سیاره هر روزی ببوسد آستانش را
مگر فیضی ز رأی او کند همچون گدایان دق
هوش مصنوعی: هر روز، سیارهای که زندگی را به ما میدهد، در آستان آن مینشیند و برای برکت و خوشبختی از او درخواست میکند، اما به همان اندازه که گدایان در انتظار کمک هستند.
همای عدل او عالم چنان در زیر پر دارد
که گنجشک آشیان سازد درون دیده باشق
هوش مصنوعی: عدل او به قدری گسترده است که تمام جهان زیر سایه وی قرار دارد، به گونهای که حتی یک گنجشک میتواند در درون چشم یک باز آشیانه بسازد.
تمنا هست خصمش را که گیرد راه او لیکن
خرامان کی تواند گشت چون کبک دری عقعق
هوش مصنوعی: خواستهای وجود دارد که دشمنش به راه او برود، اما هیچکس نمیتواند مانند کبک دری با آن ناز و وقار حرکت کند.
اگر دیوی طمع دارد کز او آید سلیمانی
به تعبیرش فلک گوید: زهی نادان زهی احمق
هوش مصنوعی: اگر موجودی شرور به امید دستیابی به قدرتی بزرگتر از خودش باشد، در واقع فلک به او میخندد و او را نادان و احمق میداند.
بر اسب پیلتن روزی که رخ سوی مصاف آرد
بفرزین بند تدبیرش بگیرد شاهرا بیدق
هوش مصنوعی: روزی بر اسب جنگی، وقتی که به میدان نبرد میرود، دشمن با ترفندهای هوشمندانهاش او را به دام میاندازد و در واقع، او را در شرایط سختی قرار میدهد.
زهی حصن جلالت را بر اوج آسمان ارکان
بجز بحر محیط آنرا ندیده دیده ئی خندق
هوش مصنوعی: این بیت به زیبایی به عظمت و شکوه قصر یا مکان خاصی اشاره دارد که بهطور برجستهای در آسمان ها قرار گرفته است. هر کس که به آن مینگرد، جز دریای وسیع اطراف آن، چیز دیگری نمیبیند. این نشاندهندهی اعتبار و بزرگی آن مکان است و محیط آن را به نوعی نظیر یک خندق معرفی میکند که دور آن را احاطه کرده است.
مجره تنگ زربفت و مه نو نعل سیمین شد
چو زیر زین فرمانت درآمد توسن ابلق
هوش مصنوعی: رودخانه باریک و تنگی که از زربفت ساخته شده، و ماه نو مانند نعل نقرهای است؛ زمانی که اسب ابلق زیر فرمان تو قرار گرفت.
چو رأی عالم آرایت فرازد بر فلک رایت
کند تا دامن از پایش گریبان صبح صادق شق
هوش مصنوعی: وقتی که نظر حکیمی سر به فلک میزند و به اوج میرود، به گونهای تأثیرگذار میشود که صبح صادق را از تیرهگیها جدا کرده و روشنایی را به ارمغان میآورد.
جنین وقتی قبول جان کند کو را یقین گردد
که جودت میکند رزقش ز دیوان کرم مطلق
هوش مصنوعی: وقتی جنین روح خود را میپذیرد، مطمئن میشود که روزیاش از دریاهای بیپایان بخشندگی میرسد.
گه کوشش اگر خصمت شود چون آهنین کوهی
شود ز الماسگون تیغت تنش لرزنده چون زیبق
هوش مصنوعی: هرگاه در تلاش بودی و دشمنت مانند کوهی از آهن مقاوم شد، تیغ تو که از الماس ساخته شده، او را به لرزه خواهد انداخت.
خداوندا چو هست از جان ترا ابن یمین بنده
چرا باید که کار او چنین دارد فلک مغلق
هوش مصنوعی: ای خداوند، وقتی که روح تو از جان من وجود دارد، چرا باید سرنوشت من اینگونه در چرخش باشد؟
بقدرت گر زکار من گشاید دولتت بندی
کنم این لطف شامل را بالطاف دگر ملحق
هوش مصنوعی: اگر دولت تو به خاطر قدرتی که داری، بتواند کار من را راه بیندازد، من این لطف را به دستان دیگر تو پیوند میزنم.
همیشه تا بود پیدا بباغ حسن خوبانرا
دهان چون پسته خندان سرانگشت چون فندق
هوش مصنوعی: همیشه در باغ زیباییهای خوبان، دهان مانند پستهای خندان و انگشت مانند فندق، پیداست.
بباغ آرزو خصمت سیه رو باد چون فندق
دلش چون پسته پیوسته به دست قهر تو منشق
هوش مصنوعی: در باغ آرزوها، دشمن تو با چهرهای تیره و سیاه به چشم میآید، در حالی که دل او مانند پسته همیشه درگیر قهر و خشم توست.