برگردان به زبان ساده
جهان ز جنسِ اثرهای این و آن خالیست
به هرزه وهم مچینید، کاین دکان خالیست
هوش مصنوعی: دنیا از جنس چیزهایی که تحت تأثیر دیگران قرار گرفتهاند خالی است. پس در اینجا به تردید و گمان نپردازید، زیرا این مکان خالی و بیمحتواست.
گرفته است حوادث، جهاتِ امکان را
ز عافیت چه زمین و چه آسمان خالیست
هوش مصنوعی: حادثهها امکانهای خوب را از همه جا گرفتهاند؛ زمین و آسمان هر دو از آرامش و راحتی خالی هستند.
به رنگِ چنبرِ دف در طلسمِ پیکر ما
به هرچه دست زنی منزلِ فغان خالیست
هوش مصنوعی: به رنگ دور دست، صدای دف در جادو و افسون وجود ما، هر چیزی را که لمس کنی، فقط صدای خالی و بیحالی به گوش میرسد.
ز شُکرِ تیغِ تو، یارب چهسان برون آید
دهانِ زخمِ اسیری که از زبان خالیست
هوش مصنوعی: ای خدای بزرگ، چگونه میتوان گویندهای را که زخم زبانش خاموش است، و دهانش از فریاد پر از درد و رنج است، از زخمهای دلش رها کرد؟
اگرچه شوقِ تو لبریزِ حیرتم دارد
چو چشمِ آینه، آغوشِ من همان خالیست
هوش مصنوعی: هرچند اشتیاق دیدن تو مرا خیلی شگفتزده کرده، اما آغوش من هیچچیزی برای تو ندارد و خالی است.
ترشحی به مزاجِ سحابِ فیض نماند
که آستینِ کریمان چو ناودان خالیست
هوش مصنوعی: در اینجا بیان شده که دیگر در طبیعت خیر و نعمت زیادی وجود ندارد، زیرا سخاوت و generosity افرادی با دلهای بزرگ و مهربان (کریم) نیز به اندازهای کم شده که مانند یک ناودان خالی از آب مانده است. به عبارت دیگر، وقتی که افراد بخشنده و مهربان نتوانند چیزی برای ارائه داشته باشند، هر چیزی که به طبیعت یعنی آسمان نسبت داده میشود، نیز کم خواهد بود.
به چشمِ زاهدِ خودبین، چه توتیا و چه خاک
که از حقیقتِ بینش چو سرمهدان خالیست
هوش مصنوعی: به چشم زاهد خودپسند، چه فرقی میکند که چیزی مانند پودر زینت چشم باشد یا فقط خاک، چون بینش واقعی او خالی و بیمحتواست.
کدام جلوه که نگذشت زین بساطِ غرور
تو هم بتاز که میدانِ امتحان خالیست
هوش مصنوعی: کدام زیبايي وجود دارد که از این میدان خودخواهی تو عبور نکرده باشد؟ تو نیز با قدرت به جلو برو، زیرا این میدان آزمایش خالی است.
فریبِ منصبِ گوهر مخور که همچو حباب
هزار کیسه در این بحرِ بیکران خالیست
هوش مصنوعی: به دام فریب مقام و جایگاه نرو، زیرا مانند حبابی است که در این دریاى وسیع، هزاران کیسه از خالی بودن را نشان میدهد.
ز چاکِ دانهٔ خرما، شد اینقدر معلوم
که از وفا دلِ سختِ شکرلبان خالیست
از شکاف دانهٔ خرما اینقدر مشخص شد که دل کسی که زيبا و شيرين دهان است، از وفا و مهربانی خالی است.
گهر ز یأس، کمر بر شکستِ موج نبست
دلیکه پر شود از خود، ز دشمنان خالیست
هوش مصنوعی: انسانی که دلش از ناامیدی پر شود و به خود مشغول گردد، دیگر از دشمنان و موانع اطرافش تأثیر نمیگیرد. او با اراده و قوتی که از درونش میگیرد، نمیگذارد مشکلات او را بشکنند.
به جیبِ توست، اگر خلوتی و انجمنیست
برون ز خویش کجا میروی؟ جهان خالیست
هوش مصنوعی: اگر در دل تو جایی خالی و جمع و شلوغی وجود دارد، پس چرا از خودت دور میشوی؟ چرا در دنیایی که خالیست به سراغ جایی دیگر میروی؟
به همزبانیِ آن چشمِ سرمهسا، بیدل
چو میلِ سرمه، زبان من از بیان خالیست
هوش مصنوعی: چشم سرمهدار آنقدر زیبا صحبت میکند که من مانند بیدل (شمع) به سرمه جذب شدم، اما زبان من از بیان و گفتن احساساتم خالی است.