برگردان به زبان ساده
ای غرهٔ اقبال سرانجام تو شوم است
مرگت به ته بال هما سایهٔ بوم است
هوش مصنوعی: ای کسی که به خوشبختی خود میبالید، بدانی که سرانجام تو مرگ است و این مرگ همچون سایهای سنگین بر تو خواهد افتاد.
چون پیر شدی از امل پوچ حیاکن
یکسر خط تقویمکهن ننگ رقوم است
هوش مصنوعی: وقتی که پیر شدی و از بیفکری دوری کن، به طور کامل از یادآوریهای قدیمی که نشانهی شرمآور هستند، پرهیز کن.
این جمله دلایلکه ز تحقیق توگلکرد
در خانهٔ خورشید چراغان نجوم است
هوش مصنوعی: این جمله نشاندهندهٔ تأثیرات واقعی و روشن تحقیقاتی است که تو در مورد گلها انجام دادهای، و مانند نوری در آسمان پرستاره جلوهگری میکند.
ای دعوی علم و عمل افسون حجابت
گرد تب وتاب نفس است این چه علوم است
هوش مصنوعی: ای کسی که ادعای علم و عمل میکنی، بدان که حجاب و پردهات تنها ناشی از هیجان و کشش نفسات است. این چه نوع دانش و علمی است؟
طبع تو اگر ممتحن نیک و بد افتد
غیر از دهن مار جهان جمله سموم است
هوش مصنوعی: اگر طبع و خُلق تو به خوبی و بدی آزموده شود، جز زبان مار، در دنیا هیچ چیز جز زهر نیست.
بیوضع ملایم نتوان بست ره ظلم
دیوار و در خانهٔ زنبور ز موم است
هوش مصنوعی: برای ایجاد تغییرات مثبت و آرامش در محیط زندگی، نمیتوان به شیوههای سخت و بیرحمانه عمل کرد. همینطور در زندگی زنبورها، که از موم ساخته شده، نشان از لطافت و نرمی دارد. به عبارت دیگر، برای برقراری دوستی و آرامش، باید با محبت و آرامش عمل کرد.
دل با دوجهان تشنگی حرص چه سازد
بریک چه بیآب ز صد دلو هجوم است
هوش مصنوعی: دل انسان در برابر دو جهان و تشنگیهای فراوان چگونه میتواند تاب بیاورد، وقتی که آبی نیست و از صد دلو، هجوم بیپایانی به سوی آن وجود دارد؟
از عاریت هرچه بود، عارگزینید
مسرور امانات جهول است و ظلوم است
هوش مصنوعی: از هر چیزی که قرض گرفتهاید، با خرسندی استفاده کنید، زیرا امانتداری یک کار سخت و ظالم است.
بیدل تو جنونیکن و زینورطه بهدر زن
عالم همه زندانی تقلید و رسوم است
هوش مصنوعی: ای بیدل، با جنون خود به عالم رنگ و تقلید پایان بده و از این چنگال عادات و رسمها رها شو. همه در این دنیا اسیر عادات و تقلیدها هستند.