برگردان به زبان ساده
خداست حاصل خدمت گزین درویشان
مکار غیر جبین در زمین درویشان
هوش مصنوعی: خداوند نتیجهی تلاش و خدمتگزاری درویشان معصوم را در نظر دارد و در این دنیای درویشان، هیچ چیز غیر از صداقت و راستی حاکم نیست.
هما بر اوج شرف ناز آشیان دارد
بر آستان سعادت کمین درویشان
هوش مصنوعی: پرندهای به نام هما در اوج بلندی و عظمت زندگی میکند و در عین حال، در کنار درختان و آشیانههایش، به سعادت و خوشبختی انسانهای سادهدل و درویش نگاه میکند و برای آنان امید و آرزو میآفریند.
غبار حادثه را نقش طاق نسیان کن
که نیستیست بنای متین درویشان
هوش مصنوعی: گرد و غبار حوادث را فراموش کن، زیرا عدم و نبود، اصول محکم و استواری برای صوفیان و درویشان است.
حضور و غیبتشان قرب بعد ما و تو نیست
ز عالم دگرست آن و این درویشان
هوش مصنوعی: حضور و غیبت آنها به نزدیک بودن ما و تو ارتباطی ندارد، بلکه این وضعیت مربوط به جهانی دیگر است. این درویشان هم در این دنیای متفاوت قرار دارند.
به دستگاه تهی کیسگان فقر و نیاز
«زکنت کنز» پر است آستین درویشان
هوش مصنوعی: دستگاه تهی کسانی که فقیر و نیازمندند، پر از گنجهای مخفی است و درویشان با دستهای خود سعی در جمعآوری این گنجها دارند.
شک و یقین تو آیینه دار اضدادست
به حق حواله نما کفر و دین درویشان
هوش مصنوعی: شک و یقین تو مانند آینهای است که تضادها را نمایان میکند. به حق، کفر و دین را به درویشان واگذار کن.
چه ممکن است برآید ز انقلاب زمان
ستمکشی که ندارد یقین درویشان
هوش مصنوعی: در اثر تغییرات و تحولات زمان، چه چیزهایی ممکن است برآید برای کسانی که تحت ظلم و ستم هستند و حتی در سختی زندگی خود از یقین و باور نیز بیبهرهاند.
محیط جود به هر قطره صد گهر دارد
زپاس آب رخ شرمگین درویشان
هوش مصنوعی: درود و بخشش در هر جرعه از این محیط وجود دارد و این نعمتها همچون جواهراتی هستند که به خاطر نیاز و زحمت درویشان به آنها نائل میشوند. در واقع، باوجود سختیها و ناراحتیها، هر قطره آب نشاندهندهی زیبایی و ارزشمندی است که باید قدر آن را دانست.
جهان سیاهی دوریست از سراب خیال
به چشم آینهٔ پیش بین درویشان
هوش مصنوعی: جهان تاریکی است که دور از واقعیت احساس میشود و تنها در خیال و تصور مشاهده میگردد. در حقیقت، این تصویر تنها در آینهٔ تفکر عارفان قابل مشاهده است.
به روی آینه شمشیر میکشی هشدار
مباش زخمخور خود زکین درویشان
هوش مصنوعی: به آینه شمشیر میزنی و به دیگران هشدار میدهی که خود را از آسیبهای دروایش مصون نگهدار.
هزار مدٌ ازل تا ابد همین نفسی است
به کارگاه شهور و سنین درویشان
هوش مصنوعی: در طول زمان، از آغاز تا پایان، تنها این نفس است که در کارگاه دنیا و سالها کار میکند و زندگی میبخشد.
هواللهی که مسماش آنسوی اسماست
مبرهن است ز نقش نگین درویشان
هوش مصنوعی: خداوندی وجود دارد که نامش فراتر از تمام نامهاست و وجود او از نشانههای روی انگشتر درویشان مشخص و واضح است.
سپهر خرمن اقبال بینیازیهاست
چو بیدل آنکه بود خوشهچین درویشان
هوش مصنوعی: آسمان، انباشتگاه خوشبختی و بینیازیهاست، مثل بیدل که خوشهچین درویشان است.