برگردان به زبان ساده
ای بهار جلوهات را شش جهت دربار گل
بی رخت در دیدهٔ من میخلد چون خار گل
هوش مصنوعی: ای بهار، جلوه و زیبایی تو در همهجا چنان است که مانند خاری در گل، زیباییات در چشم من نقش بسته است. وقتی تو در میان ما نیستی، صفای دنیای من به شدت کم میشود.
یک نگه نظارهات سر جوش صد میخانه می
یک تبسم کردنت آغوش صد گلزار گل
هوش مصنوعی: نگاه تو باعث شعف و سرخوشی میشود، به گونهای که انگار صد میخانه در دل دارم. یک لبخند تو مانند آغوشی باز از صد گلستان است.
درگلستانی که بوی وعدهٔ دیدار توست
میکند جای نگه چون برگ از اشجارگل
هوش مصنوعی: در باغی که عطر وعدهٔ ملاقات تو در آن است، هر چیز به انتظار تو مینشیند، همانطور که برگها بر روی درختان قرار دارند.
اینقدر در پردهٔ رنگ حنا شوخی کجاست
میزند جوش ازکف پایت به این هنجارگل
هوش مصنوعی: در رنگ حنا اینقدر بازی و لطافت وجود دارد که جوش و هیجان از پای تو به خاطر این زیبایی به بیرون میزند.
تا به کی پوشد تغافل بر سراپایت نقاب
در دل یک غنچه نتوان یافت این مقدارگل
هوش مصنوعی: تا کی میخواهی با بیتوجهی بر وجودت پرده بیندازی؟ در دل یک غنچه نمیتوان این مقدار گل را یافت.
بر رخ هر گلبن از شبنم نقاب افکندهاند
تا ز خواب نازگردد بر رخت بیدارگل
هوش مصنوعی: بر روی هر گل، صبحگاهان قطرات شبنم مانند پردهای قرار گرفتهاند تا خواب زیبای آن گل بیدار شود و زیباییاش را نشان دهد.
نیست ممکن گر کند در عرض شوخیهای ناز
لالهرویان را عرق بیرنگ از رخسارگل
هوش مصنوعی: اگر کسی بخواهد در برابر شوخیهای دلنشین و زیبای دختران لالهرو، رنگ و روی بیخبر از شرم را از چهرهی گل بگیرد، این کار امکانپذیر نیست.
میزند در جمع احباب از تقاضای بهار
سایهٔ دست کرم بر گوشهٔ دستار گل
هوش مصنوعی: در جمع دوستان، بهاری به همراه دارد که مانند سایهای ملایم و لطیف از بخشندگی، بر لبهٔ دستار گل نشسته است.
ساز عیش از قلقل مینا قیامت غلغل است
ابر رنگ نغمه میبندد به روی تار گل
هوش مصنوعی: موسیقی شادی از صدای لیوان مینا به گوش میرسد و صدای باران چون رنگی زیبا بر گلهای تار مینشیند.
ریشهها را گر به این سامان نمو بخشد هوا
موی سر چون خامهٔ تصویر آرد بارگل
هوش مصنوعی: اگر هوا در اینجا باعث رشد ریشهها شود، موهای سر مانند قلمی برای تصویر سازی گل خواهد بود.
نوبهارست و طراوت شوخیی دارد به چنگ
بویگل از غنچهکرده نغمه از منقارگل
هوش مصنوعی: فصل بهار فرا رسیده و هوای تازهای دارد. گلها در حال شکفتن هستند و عطر گلها از غنچهها به مشام میرسد. پرندهها نیز با نغمههای شیرین خود به زیبایی این فصل افزودهاند.
بیدل از اندیشهٔ لعلش به عجزم معترف
میکند در عرض جرأت رنگ استغفار گل
هوش مصنوعی: بیدل از فکر و تصوراتش دربارهٔ زیبایی و ارزش لعل (یعنی سنگ قیمتی) به ناتوانی خود اعتراف میکند و در مقایسه با شجاعت، رنگ استغفار گل (یعنی توبه و عذرخواهی) را تجلیل میکند.