برگردان به زبان ساده
فلک را عهد بس نااستوار است
همه کار جهان ناپایدارست
هوش مصنوعی: آسمان به هیچ وجه ثابت و پایدار نیست و تمام امور دنیا نیز ناپایدار و تغییرپذیرند.
بسا کس کز پی یک روزه راحت
بمانده روز و شب در انتظارست
هوش مصنوعی: بیا کسی که بخاطر یک روز آسایش، روز و شب را در انتظار گذرانده است.
هوایی دارد و آبی زمانه
که با طبع طرب ناسازگارست
هوش مصنوعی: این زمانه حال و هوایی دارد و رنگ و بویی مانند آسمان، اما با روحیه شاداب و خوشحال سازگار نیست.
رفیق یک نشاطش صد نهیب است
رقیب یک گلش صد نوک خارست
هوش مصنوعی: دوستی یک دلگرمی و شادابی است که تاثیری عمیق بر روح و روان دارد، ولی دشمنی تنها به زخم و آزار میرسد و برای هر خوبی، آسیب و درد به همراه دارد.
به حق گفت آنکه بد گفت این جهان را
که الحق ناکس و ناحقگزارست
هوش مصنوعی: آنکه درباره این دنیا بد گفته، حقیقت را گفته است؛ زیرا واقعاً این جهان بیکیفیت و ناحق است.
هر آنچ آید ز چرخ آسان بود لیک
فراق دوستان دشوار کارست
هوش مصنوعی: هر چیزی که از تقدیر و سرنوشت به آسانی به دست بیاید، مشکلی ندارد، اما دوری از دوستان بسیار سخت و دشوار است.
هر آنکو در میان دوستان نیست
ز شادیهای عالم بر کنارست
هوش مصنوعی: هر کسی که در میان دوستان خود نیست، از خوشیهای زندگی دور است.
کسی کز همدم محرم جدا ماند
نپندارم که عیشش برقرارست
هوش مصنوعی: کسی را که از همراه و دوست نزدیکش جدا شده، نمیتوانم بپندارم که حال و روزش خوب و خوش است.
کسی کو خوشدلی جوید ز گردون
به نزدیک خرد ناهوشیارست
هوش مصنوعی: کسی که به دنبال خوشی و خوشدلی از دنیای外 است، در واقع به عقل و خرد نزدیک نیست و در حقیقت نادان به شمار میآید.
که او در جامهٔ نیلی بدین سان
از آن وقتست کو هم سوگوارست
هوش مصنوعی: او در لباس نیلی رنگ به این صورت از زمانی است که همچنان در حال سوگواری است.
بسا همصحبت همدم که گفتم
که کار ما ازو همچون نگارست
هوش مصنوعی: بسیاری از همصحبتان و همراهان را دیدهام که وقتی از کارهایمان صحبت میکنیم، به این نتیجه میرسیم که کار ما به زیبایی و دلنشینی شمایل یک نگار است.
کنون رفتند و بگذشتند از آن سان
کزو ما را غم دل یادگارست
هوش مصنوعی: اکنون آنها رفتند و با خود خاطراتی از ما را بردند که دلمان را غمین کرده است.
قراری نیست احوال جهان را
و گر ملک جهان دارالقرار است
هوش مصنوعی: وضعیت جهان پایدار نیست و اگرچه دنیا به نظر میرسد که به ثبات رسیده، اما در واقع چنین نیست.
جهانی را که میبینی به صورت
برون خرما درون سو نوک خارست
هوش مصنوعی: دنیا که میبینی ظاهری زیبا و خوشرنگ دارد، اما باطن آن پر از درد و رنج است.
بد و نیک جهان هم مختصر به
که بیشک راحت اندر اختصارست
هوش مصنوعی: نیک و بد این دنیا در نهایت مختصر و کوتاه هستند؛ پس به طور یقین، آرامش و راحتی در سادگی و اختصار است.