برگردان به زبان ساده
پسر گفتش گرت از جاه عارست
که حبّ جاه مطلوب کبارست
هوش مصنوعی: پسر به او گفت: اگر از مقام و موقعیت خود خجالت میکشی، باید بدانی که عشق به مقام و جاه در میان بزرگان امری پسندیده است.
چو چشم از منصب و ازجاه برتافت
کرا دیدی که او از جاه سر تافت
هوش مصنوعی: هرگاه کسی از مقام و ریا فاصله بگیرد، دیگر چه کسی را میتوانی پیدا کنی که از این مقام و جایگاه بیاعتنا باشد؟
ندیدی آنکه یوسف از بن چاه
بتخت سلطنت افتاد و در جاه
هوش مصنوعی: آیا ندیدی که یوسف از عمق چاه به مقام سلطنت رسید و در اوج قدرت قرار گرفت؟
ندیدم در زمانه آدمی زاد
ز حب جاه و حب مال آزاد
هوش مصنوعی: در این دنیا، آدمی را ندیدهام که از عشق به قدرت و محبت به مال و ثروت رهایی یافته باشد.
زهر نوع آزمودم من بسی را
که گلخن را نشد گلشن کسی را
هوش مصنوعی: من تجربههای زیادی از انواع مختلف را داشتهام، چون هیچکس نتوانسته از دل درد و غم به شادی و سرزندگی دست یابد.
ور این هر دو کسی راگشت یکسان
بود این شخص حیوانی نه انسان
هوش مصنوعی: اگر هر دو طرف در برخورد و رفتار یکسان باشند، آن شخص به اندازه یک حیوان است و نه یک انسان.
ولی چون آدمی ذوعقل باشد
خری نبود بجاهش نقل باشد
هوش مصنوعی: اگر آدمی عقل و فهم داشته باشد، مانند اسب نمیباشد که فقط برود و بیهدف حرکت کند، بلکه به جایی میرسد که از ذوق و اندیشهاش بهرهبرداری کند.
نه عیسی بر فلک رفتست از جاه
فرشته دایم از جهلست در چاه
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که نه عیسی (نماد پاکی و برتری) به آسمانها رفته و نه فرشته، بلکه انسانها همواره در گمراهی و جهل باقی ماندهاند و از فهم درست دور افتادهاند. به عبارت دیگر، برتری و دانش واقعی در دست همه نیست و بسیاری در تاریکی جهل به سر میبرند.
