برگردان به زبان ساده
پسته خندان گشود و لعل شکربار
شکر که نرخ شکرشکست ببازار
هوش مصنوعی: پستهای که خندان است، پوستش را باز کرد و لعل (که نشاندهنده زیبایی و ارزش است) مانند شکر به نظر میرسد. زیرا قیمت شکر در بازار پایین آمده است.
دلبر شیرین بلی چو کرد تبسم
پسته عجب نیست کاورد شکری بار
هوش مصنوعی: وقتی محبوب شیرین لبانش را خنده میزند، تعجبی ندارد که مانند پسته با طعمی شیرین جذاب و خوشمزه باشد.
اینکه ببازار رفتی از پی یوسف
سر بنه ار زر بکیسه نیست بمقدار
هوش مصنوعی: اگر به بازار رفتهای تا یوسف را پیدا کنی، سرهایت را پایین بینداز، چون اگر زر و پولی در کیسهات نیست، ارزشی در کار تو نخواهد بود.
شیشه بگو تا کند زسنگ کناری
صحبت نااهل را ثمر بود آزار
هوش مصنوعی: به شیشه بگو که از سنگ کناری فاصله بگیرد، چون صحبت با آدم نادرست باعث آزار و زحمت میشود.
نشکندش قیمت وز نرخ نکاهد
گر گهری را عیان نگشت خریدار
هوش مصنوعی: اگر قیمت چیزی نشکند و از ارزش آن کاسته نشود، حتی اگر جواهر خوبی برای خرید در دسترس نباشد، همچنان نیاز به خریدار خواهد بود.
دفتر پرهیز زآب میکده شستیم
خرقه و دستار رهن خانه خمار
هوش مصنوعی: ما دفتر پرهیز و خودداری را با آب میکده شستیم و لباس و دستار خود را در خانه میخانه رها کردیم.
میدهدم شیخ دردسر که مخور می
بیخبرند از خمار مردم هشیار
هوش مصنوعی: به کسی که به دنبال خوشگذرانی و مسرت است، میگویم که از خوردن شراب و مستی پرهیز کند، چون دیگران از حال مردم بیدار و هوشیار بیخبرند و ممکن است برایشان دردسر ساز شود.
گر شکنی آن شکنج زلف پریشان
نافه چین بشکنی و طبله عطار
هوش مصنوعی: اگر زلف پریشان و خمیدهات را بشکنی، مانند این است که بلبل و عطار را نیز بشکنی.
شور حق از سر منه دلا تو چو منصور
تا که سرافرازیت دهد بسر دار
هوش مصنوعی: ای دل، از عشق و حقیقت غرق شور باش مانند منصور، تا اینکه با شجاعت و افتخار به سر دار بروی.
روی نمود و جهان اسیر جنون کرد
چهره زمردم نهفت باز پریوار
هوش مصنوعی: وقتی او ظاهر شد، دنیا را به دیوانگی کشاند و چهره زیبای مرا زیر پردهای از راز و حجاب پنهان کرد.
هست شبی در قفای روز و ززلفت
روز مرا آمده عیان دو شب تار
هوش مصنوعی: در اینجا به شب و تاریکی آن اشاره شده که در پی روز میآید و به نوعی نشاندهنده این است که شب و روز هر دو به هم مرتبط هستند. در این میان، زیبایی و دلربایی روز، به صورت واضح و عیانی در تاریکی شب نمایان میشود. این بیت، ترکیب پیچیدگیهای زمان و زیبایی را به تصویر میکشد.
حال دل آشفته چیست در خم زلفش
صعوه که منزل گرفته در دهن مار
هوش مصنوعی: احوال دل پریشان چیست؟ وقتی که پرندهای در گودی زلف او نشسته و در دهن ماری خانه کرده است.
از پی افسون مار جادوی ضحاک
به که پناه آورم بحیدر کرار
هوش مصنوعی: برای مقابله با جادوگری و حقههای ضحاک، به علی ابن ابیطالب که مردی شجاع و توانمند است پناه میآورم.
