برگردان به زبان ساده
عاقل مدار کار به تدبیر مینهد
عارف زمام امر به تقدیر مینهد
هوش مصنوعی: انسانهای عاقل با تدبیر و فکر خود به مدیریت امور میپردازند، در حالی که انسانهای عارف و آگاه به دست تقدیر و سرنوشت امور را میسپارند.
هرجا که از کمان قضا میجهد خدنگ
عاشق دو دیده را به دم تیر مینهد
هوش مصنوعی: هر کجا که تقدیر مقرر میشود، عشق و محبت همچون تیری بر دلهای عاشقان نشانه میگیرد و آنها را تحت تاثیر قرار میدهد.
اهل نظر به کعبه معنی برد نماز
صورتپرست روی به تصویر مینهد
هوش مصنوعی: اهل دانش و بینش به معنای واقعی عبادت توجه میکنند و در حالی که افرادی فقط ظاهر و شکل عبادی را دنبال میکنند، آنها به عمق و مفهوم آن مینگرند.
هر دل که شد خراب در او جای دلبر است
ویرانه رو به حلیه تعمیر مینهد
هوش مصنوعی: هر دلی که خراب و ویران شده باشد، در آن جا مکانی برای دلبر وجود دارد و این ویرانه به سمت زیبایی و بازسازی حرکت میکند.
دانی که چیست تکیه چشمت بر ابروان
مستست و سر به قبضه شمشیر مینهد
هوش مصنوعی: میدانی چه حالتی دارد وقتی که چشمانت به ابروهای معشوقهات تکیه میکند و سر به قدرت شمشیر میسپارد؟
رند خراب بر در میخانه در سماع
زاهد ز سبحه دام به تزویر مینهد
هوش مصنوعی: یک آدم آزاد و بیپروا در درهای میخانه مشغول شادی و لطف و صفاست، در حالی که فرد زاهد و پرهیزکار با ظاهری عبوس و در دست داشتن دانههای تسبیح، میخواهد با فریب یا تزویر به او انتقادی کند.
از آن بیاثر دو جهان تیره شد به چشم
در آه و ناله کیست که تأثیر مینهد
هوش مصنوعی: از آنچه که بیاثر است، دو جهان در چشم تاریک شدند. در ناله و گریه، چه کسی است که بتواند تأثیر بگذارد؟
باشد مؤثری که تغیرپذیر نیست
هردم قرار کار به بتغییر مینهد
هوش مصنوعی: شاید وجودی مؤثر باشد که دائماً تغییر نمیکند و هر لحظه قرار و ثبات کار به تغییر میآورد.
زافتاده کمند محبت مکن سؤال
چونست آن که پا به دم شیر مینهد
هوش مصنوعی: همانطور که در کمند عشق گرفتار شدهای، نباید بپرسی که چه بر سر دیگران میآید، زیرا کسی که پا در گودال خطر میگذارد، خود را با خطر مواجه کرده است.
آشفته گفتمت که به زلفش مپیچ گفت
دیوانه پا به حلقه زنجیر مینهد
هوش مصنوعی: به طور سردرگم به تو گفتم که به موهایش پیچ نخور، اما او گفت که دیوانهها خودشان را به زنجیر میزنند.
در این میانه کیست که محکوم او قضاست
حیدر که پشت پای به تقدیر مینهد
هوش مصنوعی: در این میان، چه کسی میتواند بگوید که سرنوشت او از پیش تعیین شده است، حیدر (علی) است که به تصمیمات و تقدیرات خود پشت پا میزند و آنها را نادیده میگیرد.
ما میرویم در پی خمار در کنشت
آری مرید رو به در پیر مینهد
هوش مصنوعی: ما به دنبال نشئه و مستی هستیم و مرید دربارهٔ دلخوشیها به پیش پیر میرود.