برگردان به زبان ساده
سزد گر ازین حال عبرت بری
گزینی تو، رسم و ره مهتری
هوش مصنوعی: اگر از این وضعیت عبرت بگیری و راه و رسم بزرگی را انتخاب کنی، شایسته است.
بجنبی زجا با کمربند تنگ
برآیی همی از پی نام و ننگ
هوش مصنوعی: اگر از جا برخیزی و کمربندت را محکم کنی، بهزودی برای کسب نام و افتخار به دنبال هدفی خواهی رفت.
چو نوشیروان حکمرانی کنی
به پیرانه سر نوجوانی کنی
هوش مصنوعی: وقتی که تو به مقام حکمرانی میرسی، حتی در سن بالا نیز میتوانی به جوانی و نشاط خود ادامه دهی.
مسیحا صفت با دم معجزات
تو در پیکر مرده آری حیات
هوش مصنوعی: درست مانند مسیح که با قدرت معجزه خود، جان را به مردگان بازمیگرداند، تو نیز با اثر شگفتآور خود میتوانی زندگی را به افرادی که در ناامیدی و بیحالی به سر میبرند، هدیه کنی.
پدیدار سازی هم آئین داد
جهان را کنی از نکویی
هوش مصنوعی: جهان را با نیکویی و درستکاری زنده و نمایان کنی.
تو شاد نوازش کنی هر چه دانشور است
به دست آوری هر کجا مهتر است
هوش مصنوعی: تو با مهربانی و محبت به هر کس که دانا و باسواد باشد، میتوانی به راحتی محبوبیت و احترام را به دست آوری، هر کجا که مقام و منزلت وجود داشته باشد.
نگه داری ارباب سیف و قلم
فرازی چو خورشید خاور علم
هوش مصنوعی: این شعر به این معناست که تو مانند خورشید در شرق، دارای دانشی گسترده و درخشان هستی، در حالی که در دستان تو دو ابزار مهم، یعنی شمشیر و قلم، قرار دارد. این تصویر نشاندهندهی قدرت و آگاهی توست که میتوانی از آنها برای تأثیرگذاری استفاده کنی.
همه کشور آباد سازی به داد
براندازی از بن بد و بد نهاد
هوش مصنوعی: برای آباد کردن یک کشور، باید ریشههای فساد و نارسایی را از بین برد.
ستمکاره را بیخ و بن بر کنی
یکی طرح نیکو زنو افکنی
هوش مصنوعی: اگر ظالمی را از ریشه و اساسش حذف کنی، میتوانی طرحی زیبا و جدید بسازی.
ز داد آوری رسم و آیین پدید
بسازی دبستان و راه حدید
هوش مصنوعی: از عدالت و انصاف رسم و آیین شکل میگیرد، و با این اصول میتوان مدرسهای آموزنده و راهی نوین ایجاد کرد.
به هر جای برپا کنی دادگه
همه داوری ها به آیین و ره
هوش مصنوعی: هر کجا که محاکمی برقرار کنی، تمامی قضاوتها بر اساس قوانین و روشهای مشخص خواهد بود.
به دریا پدیدار سازی تو ناو
زخشکی به آیین ستانی تو ساو
هوش مصنوعی: تو میتوانی کشتی را از خشکی به دریا بیاوری و آن را بهخوبی هدایت کنی.
کشاورز را نیک داری بسی
که بر وی نیاید ستم از کسی
هوش مصنوعی: کشاورز را همیشه خوب بپیشید، زیرا بر او ستمی از کسی نمیشود.
نوازی همی مرد بازارگان
بسازی همه کار آوارگان
هوش مصنوعی: تجارت کردن با مردم به گونهای است که همه چیز را برای کسانی که در سختی هستند، فراهم میکند.
نرنجانی از خویش مرد کریم
برانی زخود چاپلوس و لییم
هوش مصنوعی: مرد بزرگوار از خودت آزرده نشو، زیرا اگر خودت را به چاپلوسی و ریاکاری بشناسی، باعث دوری خودت شدهای.
که دانا به سختی بگویدت پند
فرومایه سازد تو را ریشخند
هوش مصنوعی: کسی که دانش و آگاهی دارد، با زحمت به تو نصیحت میکند، ولی فرد نادان به راحتی میتواند تو را مسخره کند.
مبادا ز دونان بگیری فریب
سر مرد داننده آری به شیب
هوش مصنوعی: مواظب باش که از افراد بیتجربه و نادان فریب نخوری، زیرا تنها آنها برای رسیدن به اهداف خود به دیگران توهین میکنند.
که نفرین تو را آید از آسمان
هم آخر تبه سازدت بدگمان
هوش مصنوعی: اگر نفرین تو از آسمان به تو برسد، سرانجام تو به شک و تردید دچار خواهی شد و نابود خواهی شد.
درین گیتیت درد و سختی بود
چو زین بگذری شوربختی بود
هوش مصنوعی: در این زندگی پر از درد و مشکلات است؛ اما اگر از این موانع عبور کنی، به بدبختی و ناامیدی خاتمه میدهی.
بگفتیم ما آنچه بایست گفت
بدین گونه کس در معنی نسفت
هوش مصنوعی: ما گفتیم آنچه را که باید گفت، اما کسی در این معنا به حقیقت نرسید.
سخن ها بگفتم همه خوب و نغز
ولیکن بد آید بر تیره مغز
هوش مصنوعی: من تمام حرفهای زیبا و دلنشین را گفتم، اما این سخنان بر کسانی که فهم و درک درستی ندارند، ناخوشایند است.
خردمند ازین گفته شادان شود
که گیتی بدینگونه با دان شود
هوش مصنوعی: انسان خردمند از این حرف خوشحال میشود که دنیا به همین شکل با دانایی تغییر میکند.
چه هر جای آمد ترقی پدید
بد از سایه اعتراض شدید
هوش مصنوعی: هر جا که پیشرفتی به وجود میآید، این پیشرفت معمولاً با انتقادات و اعتراضات جدی روبهرو میشود.
طبیبان روحانی اند این گروه
زدارو کنند از چه جان را ستوه
هوش مصنوعی: این گروه مانند پزشکان روحانی هستند که با درمانهای خود، آزار و رنج روح را برطرف میکنند.
ولی خستگان را شفایی دهند
به دل های پاکان صلایی دهند
هوش مصنوعی: اما به خستگان آرامش و تسلی میبخشند و به دلهای پاکان ندا و صفا میدهند.
امیدم که دارای ایران زمین
برین نامه ی من کند آفرین
هوش مصنوعی: امیدوارم که صاحب سرزمین ایران این نامهی من را مورد تقدیر و تحسین قرار دهد.
که تا بر روانش زچرخ کبود
فرستند همواره نور و درود
هوش مصنوعی: تا زمانی که از آسمان آبی برای روح او پیوسته نور و دعا بفرستند.
به گیتی شود نام او جاودان
ستایند او را همی بخردان
هوش مصنوعی: در دنیا نام او همیشگی خواهد بود و حکیمان او را ستایش خواهند کرد.
وگر شاه از پند من بگذرد
مر او را به یک جو نسنجد خرد
هوش مصنوعی: اگر پادشاه از نصیحت من عبور کند، عقل او را به قیمت یک چیز کوچک هم نمیسنجم.
