برگردان به زبان ساده
نام وی علی بن محمد احمد بن سهل. از یگانگان جوانمردان خراسان بود باعثمان حیری دیده و بعراق بابوالعباس عطا و جریری صحبت کرده، و بشام طاهر مقدسی و بوعمر دمشقی صحبت کرده، و با شبلی مسایل گفته و عالم بوده بعلوم و معاملات نیکو، و نیکو طریقت در فتوت و تجرید وکوشنده درویشی را.
هوش مصنوعی: علی بن محمد احمد بن سهل، یکی از جوانمردان برجسته خراسان بود. او با شخصیتهای مهمی در حیری، عراق، شام و همچنین با شبلی گفتگوهایی داشت. وی فردی عالم در علوم مختلف و دارای رفتارهای نیکو بود و در زمینههای اخلاقی و سیر و سلوک نیز تلاش کرده و درویشوار زندگی میکرد.
لکن شیخ الاسلام گفت: در کار وی نه دور فابوده مگر در عقیده ویرا خللی بوده یا خطائی در سخن واللّه اعلم. در سنة ثمان و اربعین و ثلثمائه برفته و از پوشنگ بوده و به نشاپور نشسته و جایگاه آنجا داشته،و طریقت صوفیان، نیکو دانسته، و سفرهاء نیکو کرده او ایذ که عهد کرده بود: که هر که مرا احتلام افتد، چیزی بدهم بدرویش. که آن از خلل افتد در لقمه یا اندیشهٔ نه راست. وقتی در بادیه بود، ویرا احتلام افتاد و تنها بود، ازار پای بیرون کرده و بر مغیلان افگند تا هر که فرا رسید فرا گیرد، وفا کردن عهد را.
هوش مصنوعی: شیخ الاسلام گفت: در کار او چیزی نیست مگر اینکه در عقیدهاش نقصی وجود دارد یا خطایی در گفتارش رخ داده است. در سال ۴۳۸ هجری به نشاپور رفته و در آنجا سکونت یافته است. او با طریقت صوفیان آشنا بوده و به خوبی از آنها یاد کرده است. همچنین وصیت کرده بود که هر کس دچار احتلام شود، چیزی به درویش بدهد. این رفتار ممکن است باعث ایجاد خلل در لقمه یا اندیشهاش شود. یک بار که در بیابان بود، او دچار احتلام شد و چون تنها بود، دامنش را بالا زد و بر زمین انداخت تا هر که به او رسید، آن را بردارد و به وعدهاش عمل کند.
ویرا پرسیدند از تصوف: گفت: اسم و لا حقیقة و قد کان قبل حقیقة ولا اسم. بوعثمان مغربی گوید: پرسیدند ویرا: که ظریف که بود؟ گفت: الخفیف فی ذاته و اخلاقه و افعاله و شما یله من عیر تکلف و سئل عنه ما المروة؟ قال حسن السر و قال من ذل فی نفسه رفع اللّه قدره، و من عزفی نفسه اذله اللّه فی اعین عباده
هوش مصنوعی: در مورد تصوف از او پرسیدند و او گفت: «نامی است و در واقع هیچ حقیقتی ندارد و پیش از این حقیقت، نامی وجود نداشت.» بوعثمان مغربی نقل میکند که از او پرسیدند که ظریف کیست؟ و او پاسخ داد: «زیبایی در ذات، اخلاق و اعمال اوست و شما او را بدون هیچ تکلفی خواهید دید.» از او درباره مروت پرسیدند و او گفت: «نیکو کار در دل است.» و افزود: «هر کسی که در نظر خود ذلیل شود، خداوند مقام او را بالا میبرد و هر کسی که در نظر خود عزت بیابد، خداوند او را در چشم بندگانش ذلیل میکند.»
