برگردان به زبان ساده
ای عزیز هر که ده خصلت شعار خود سازد در دنیا و آخرت کار خود سازد، با حق بصدق با نفس بقهر با درویشان بسخاوت با دوستان به نصیحت با دشمنان بحلم با جاهلان بخاموشی با عالمان بتواضع با بزرگان بخدمت با خردان به شفقت بازیردستان به رأفت دو از ده چیز باید تا دوازده چیز را شاید خرد باید بیطاقت صحبت باید بی آفت موافقت باید بیعداوت عیش باید بی تهمت دیده باید بی خیانت شناخت باید بی جهالت خاموشی باید با عبادت حکم راست بر اشارت نفس باید با صیانت از ماجرم آید و از او غرامت شب نماز باید و روز زیارت همت صافی باید و دل بر هدایت تا کار ما با خود گردد کفایت
هوش مصنوعی: هر کس ده ویژگی ارزشمند را در زندگی خود قرار دهد، در دنیا و آخرت به موفقیت خواهد رسید. او باید با حقیقت صادق باشد، با نفس خود مبارزه کند، با درویشان با سخاوت برخورد کند، با دوستان به نصیحت گوش دهد، با دشمنان با صبر و حوصله رفتار کند، با نادانان با سکوت برخورد کند، با دانشمندان با تواضع و فروتنی باشد، با بزرگان خدمت کند و با خردمندان با مهربانی و شفقت رفتار کند. این ده ویژگی میتواند به او کمک کند که از دوازده خاصیت دیگر بهرهمند باشد. فرد باید در مکالمات خود با صبر و تحمل باشد، در توافقات بدون دشمنی عمل کند، در خوشگذرانیها بدون تهمت زندگی کند، دیدگاهش باید بدون خیانت باشد، شناختش باید بدون نادانی باشد و خاموشیاش باید همراه با عبادت باشد. او باید نسبت به نفس خود با احتیاط عمل کند و از خطاها دوری کند و برای جبران آنها جهود داشته باشد. شبها نماز بخواند و در روزها به زیارت برود، همت خالص داشته باشد و دلش به سمت هدایت و راه راست باشد تا بتواند به هدف و مقصود خود برسد.
مؤمن به سه چیز با خدایتعالی منزل گیرد: بادب تن و سخاوت و بی آزاری که خلق را نیازارد
هوش مصنوعی: انسان مؤمن باید به سه ویژگی توجه کند تا در نزد خداوند مقام و منزلت پیدا کند: ادب و احترام، generosity (سخاوت) و همچنین عدم آزار رساندن به دیگران.
اصل ایمان چهار چیز است اول خوف دوم رجا سیم حب چهارم یقین اگر خوف نبودی امن بودی و ایمن بودن از خدایتعالی کفر است اگر رجا نبودی نومیدی بودی و ناامید بودن از رحمت خدا کفر است اگر حب نبودی بغض بودی و خدا را دشمن داشتن کفر است اگر یقین نبودی شک بودی و در خدا شک کردن کفر است
هوش مصنوعی: ایمان شامل چهار عنصر اساسی است: اول ترس، دوم امید، سوم عشق و چهارم یقین. اگر ترس وجود نداشته باشد، انسان در امنیت و آرامش خواهد بود، اما این احساس امنیت نسبت به خداوند نشانه کفر است. اگر امیدی وجود نداشته باشد، انسان به ناامیدی میرسد و این ناامیدی نسبت به رحمت خداوند نیز کفر محسوب میشود. اگر عشق وجود نداشته باشد، احساس نفرت خواهد بود و دشمنی با خدا نیز کفر است. و در نهایت، اگر یقین وجود نداشته باشد، شک و تردید به وجود میآید و این شک در مورد خداوند هم کفر است.
هر که از سه چیز رسته است از همه بلاها جسته است از غم حسد و از عذاب حرص و از بیم درویشی بر مؤمن شش چیز واجبست دو بزبان و دو بر دل و دو بر تن آنچه بزبانست ذکر خدایتعالیست و سخن نیکو و آنچه بر دلست بزرگ داشتن امر خداست و شفقت بر خلق و آنچه بر تن است طاعت خدایتعالی و رنج خود برداشتن از خلق
هوش مصنوعی: کسی که از سه چیز رها شود، از تمامی مشکلات و نگرانیها آزاد خواهد بود: از غم، حسد و عذاب حرص. برای مؤمن بر اساس شش چیز واجب است که رعایت کند: دو مورد بر زبان، دو مورد بر دل و دو مورد بر جسم. آنچه که بر زبان است شامل ذکر خداوند و گفتار نیکو میشود. آنچه که در دل وجود دارد، بزرگداشتن امر خدا و مهربانی نسبت به مردم است. و آنچه که بر جسم مستلزم است، اطاعت از خداوند و دور کردن سختیها از دیگران میباشد.
چهار چیز مکن که نشان بدبختی است ناشکری در نعمت و بی رضائی در قسمت و کاهلی در خدمت و بی حرمتی در صحبت
هوش مصنوعی: چهار مورد وجود دارد که نشانه بدبختی است: 1) ناشکری در برابر نعمتها، 2) نارضایتی از قسمتی که برایت رقم خورده، 3) تنبلی در انجام وظایف و 4) بیاحترامی در صحبت و گفتار.
بر سه چیز اعتماد مکن بردل و بر عمر و بر وقت که دل زنگ گیر است و عمر در تقصیر است و وقت تغییرپذیر است
هوش مصنوعی: به چیزی که بر دل و عمر و زمان تکیه کنی، اعتماد نکن. چون دل ممکن است دچار ناآرامی شود، عمر همیشه در معرض نقصان است و زمان هم همواره در حال تغییر است.
خدایتعالی بنده را سه چیز داد زبان و دل و تن فرمود بزبان مرا یاد کنید و بدل مرا دوست دارید و بتن مرا خدمت کنید
هوش مصنوعی: خداوند به من سه چیز عطا کرده است: زبان، دل و تن. او فرمود که میتوانید مرا با زبان خود یاد کنید، قلبتان را به محبت من اختصاص دهید و با بدنتان به من خدمت کنید.
تو بزبان فضولی گوئی و بدل مر او را فراموش کنی و بتن مراو را خدمت نکنی
هوش مصنوعی: تو به زبان فضولی صحبت میکنی و به خاطر او فراموش میکنی که به من کمک کنی.
اگر مؤمنی به زبان استغفار کن و بدل اعتبار کن و به تن افتقار
هوش مصنوعی: اگر شخصی مؤمن باشد و از ته دل درخواست بخشش کند و به خدای خود تکیه کند و برای او در هر حال خاضع باشد.
برزبان حکمت و بدل ندامت به تن امانت
هوش مصنوعی: با زبانی پر از حکمت و در عوض نشانههای پشیمانی، به جسمی که امانت است، سخن میگوییم.
بزبان ذاکر و بدل شاکر و به تن صابر
هوش مصنوعی: با لحن دعاگو و دل شکرگزار و بدنی استقامتدار.
بزبان ناطق و بدل صادق و بتن شایق
هوش مصنوعی: به زبان گویا و با بیان راستگو و با شور و اشتیاق.
بزبان لطیف و بدل خفیف و بتن عفیف
هوش مصنوعی: به زبان نرم و به دل حساس و با نیتی پاک.
بزبان ستایش بدل نیایش به تن گدازش
هوش مصنوعی: به زبان زیبایی و ستایش، دعای خود را با احساس عمیق بیازمایید.
بزبان حمد و ثنا و بدل خوف و رجا و بتن عافیت از بلا بزبان قرآن بدل ایمان بتن فرمان
هوش مصنوعی: با زبان شکرگزاری و ستایش و با ترس و امید، به زبان قرآن و بر اساس ایمان به دستورات الهی، از بلایا و مشکلات پناه میجوییم.
بدانکه هر چیز را گوهریست گوهر مسلمانی شش چیز است:
هوش مصنوعی: بدان که هر چیزی دارای ارزشی است و ارزش مسلمانی عبارت است از شش خصوصیت:
اول آنکه درویش شوی خود را در پیش خلق توانگر نمائی دوم آنکه چون بیمار شوی خود را تندرست نمائی سوم آنکه بزهد و عبادت مشغول باشی و خلق را از خویش فراکامل نمائی چهارم آنکه خلق هر چند با تو عداوت کنند تو با ایشان شفقت و نصیحت کنی پنجم آنکه بوقت هستی و نیستی یقین را درست داری ششم آنکه همه خلق را از خود بهتر دانی
هوش مصنوعی: اول اینکه برای مردم باید خود را مانند یک فرد ثروتمند نشان بدهی، حتی اگر درویش باشی. دوم اینکه وقتی بیمار شوی، باید خود را تندرست نشان دهی. سوم اینکه باید به ذکر و عبادت مشغول باشی و دیگران را از خود بهتر و کاملتر نشان دهی. چهارم اینکه اگر مردم با تو دشمنی کنند، تو باید با آنها مهربانی و نصیحت کنی. پنجم اینکه در هر حال باید به یقین و اعتقاد قوی خود پایبند باشی، چه زمانی که هستی و چه زمانی که نیستی. ششم اینکه باید همه را از خود بهتر بدانی.
ستایش این راه را چهار چیز باید تا سلوک این طریق را شاید (علم و ورع و یاد حضرت او ووجد) و آنکه با علم نبود جهل زهرآلود بود و آنکه با ورع نبود عاقبت کار او و بال بود و آنکه با یاد او نبود کافر نهانی بود و آنکه با وجد نبود دل او مرده بود
هوش مصنوعی: ستایش این مسیر نیازمند چهار چیز است تا انسان بتواند در این راه قدم بردارد: علم، پرهیزکاری، یاد خدا و حالتی از وجد و شوق. کسی که علم نداشته باشد، در جهل غوطهور است و این جهلی مضر به حساب میآید. اگر کسی پرهیزکاری نداشته باشد، عاقبت کارش به تباهی خواهد انجامید. همچنین، کسی که دائم به یاد خداوند نباشد، در درون خود نوعی کفر پنهان دارد و در نهایت، اگر کسی حال وجد و شوق نداشته باشد، دلش مرده و بیروح است.
رضای حق در سه چیز است (شکستن هوی و از پیش برداشتن دنیا و گم کردن خود را در طریق هدی) دنیا به دو کار آید یا به سگی ده تا پایت نگیرد یا به کسی ده تا دستت بگیرد اگر راه پاک است از مدعی چه باک است نه دریا به دهان سگ ناپاک شود و نه سگ بهفت دریا پاک شود
هوش مصنوعی: رضای خداوند در سه چیز خلاصه میشود: شکستن خودخواهی، جدا شدن از دنیای مادی و گم کردن خود در مسیر هدایت. دنیا به دو صورت مفید است: یا به کسی کمک میکند که تو را نگیرد یا به کسی کمک میکند که دستت را بگیرد. اگر راه، پاک و صحیح باشد، از هیچ ادعایی هراسی نداشته باش. نه دریا به خاطر زشتی سگ آلوده میشود و نه سگ بر اثر پاکی دریا پاک خواهد شد.
در سخاوت چون بادباش که بهر کس وزی و در شفقت چون آب باش که بهرخسی آمیزی اما در صحبت چون آتش باش که با هر کس نیامیزی
هوش مصنوعی: سخاوت خود را مانند باد نشان بده که به هر کسی میوزی و در محبت و مهربانی مانند آب باش که با هر کسی در هم میآمیزی، اما در دوستی و گفتگو مثل آتش باش و اجازه نده که با هر کسی ارتباط نزدیک برقرار کنی.
نشان زهد سه چیز است: کوتاه گرفتن امل حقیر شمردن عمل نزدیک دیدن اجل
هوش مصنوعی: زهد سه نشانه دارد: کمتر خواستن از دنیا، بیارزش دانستن اعمال دنیوی و نزدیک دیدن مرگ.
ای بسا کامی که از ناکامی برآید ای بسا ناکامی که از کام برآیدباد طائف باید و آب دریا تا پوست میش ادیم شود نظر شیخ باید و نیاز مرید تا شخص مستقیم شود از عیبی که در تست دیگرانرا ملامت مکن، طاعت نکرده و دعوی کرامت مکن
هوش مصنوعی: بسیاری از موفقیتها ممکن است از شکستها به وجود بیایند و بسیاری از شکستها نیز میتوانند در نتیجه موفقیتها بوجود بیایند. برای اینکه شخصی به حقیقت و کمال برسد، باید تجربههای مختلفی مانند سختی و آرامش را پشت سر بگذارد. همچنین، فرد باید قدرت و نیاز به راهنمایی و مربیگری داشته باشد تا از عیوب خود آگاه شود و در مسیر اصلاح گام بردارد. بهتر است که به جای سرزنش دیگران، خود را در مسیر طاعت و بندگی تقویت کند.
اگر تو خالق خود بشناختی دیگر بدر خلق نپرداختی نام تو در عداد توانگران و در کیسه تو دانگی نه از خراب خراج می خواهند و زهره بانگی نه
هوش مصنوعی: اگر خودت را بشناسی و بدان چه کسی هستی، دیگر به خلق و مردم نیازی نخواهی داشت. نام تو در بین توانگران خواهد بود و دیگر چیزی از مردم نمیخواهی، نه پول و نه فریاد و درخواست.
هر که بر خود بندد برخود خندد لقمه خوری هر جائی صحبت کنی هوائی زهی مرد سودائی چشم دوست برعیب نیاید، دوستی با دوستان و یاران موافق کن که دوستی یاران پیاله و نواله را بقائی نیست خوشخوئی موئی است از رحمت الهی در بینی صاحب آن که می کشد او را فرشته ثواب بسوی بهشت جاودان و بدخوئی مهاری است از عقوبت نامتناهی در بینی صاحب آن که می کشد شیطان عذاب او را در آتش نیران
هوش مصنوعی: هر که بر خود بخندد و به خود اعتماد کند، لقمهخوردهای است که در هر جا که صحبت کند، فضایی خاص ایجاد میکند. ای مرد خلاق، بر عیوب دیگران چشمپوشی کن. دوستی با دوستان و همراهان را تقویت کن، چرا که دوستی و همکاری پایدار نیستند. خوشخلق بودن، نعمتی از رحمت الهی است که باعث میشود صاحب آن به سوی بهشت هدایت شود. اما بدخلق بودن، عواقب ناگواری به همراه دارد که صاحب آن را به عذاب در آتش میکشاند.
گر بصورت ملکی یا بلطافت حوری
تا به معنی نرسی از همه دلها دوری
هوش مصنوعی: اگر به زیبایی و دلربایی همچون ملکے یا حوری باشی، اما به عمق و مفهوم نرسی، از تمام دلها دور خواهی بود.
حسن خلقست که از خلق بماند جاوید
حسن ده روزه چه باشد که برومغروری
هوش مصنوعی: خُلق نیکو و رفتار پسندیده است که باید همواره باقی بماند. زیبایی و فریبندگی موقتی و گذرا هستند و در مقایسه با ویژگیهای انسانی مانند تواضع و نیک سیرتی، ارزش چندانی ندارند.