برگردان به زبان ساده
گدای گداپیشه زاق و گنگ
که دست تو شل باد و پای تو لنگ
هوش مصنوعی: مرد گدا و بیزبان، که دستش ناتوان و پایش لنگ است، به تو زیر نظر دارد.
تو گر باز گشتی نه شادان بغم
دژم چهره بارکش گشت تنگ
هوش مصنوعی: اگر بار دیگر به اینجا برگردی، نه با خوشحالی که با اندوهی تلخ خواهی آمد، چون چهرهای غمگین و درهمکشیده خواهی داشت.
بسا تنگدستا که بردند ازو
صلتهای فاخر بخروار و تنگ
هوش مصنوعی: بسیاری از فقیران وجود دارند که از آنها به خاطر داشتن ویژگیهای ظاهری یا مالی، چیزهای باارزش و با کیفیتی را میگیرند و در عوض چیزی به آنها داده نمیشود.
ز بخت بد تست بر بخت او
چو با بخت خود سر نه با او بجنگ
هوش مصنوعی: از بدبختی تو، بخت او هم تحت تأثیر قرار میگیرد. بنابراین، به جای اینکه با او مواجه شوی، سعی کن با سرنوشت خودت کنار بیایی و از درگیری دوری کنی.
کف مهتران چون ترازو بود
بیکتا پلاسیم و یک پله سنگ
هوش مصنوعی: کف مهتران مانند ترازویی است که یک طرف آن پلاسیم و طرف دیگرش سنگی قرار دارد.
نصیب تو سنگ آمد از بهر آن
که با فضل بودی و بی صبر و سنگ
هوش مصنوعی: به تو سنگ را تقدیم کردند زیرا که تو با فضل و دانش بودی اما صبر نداشتی و این سنگ نشانگر سختی و چالشهاست.
شدت راست از پیش او چار چیز
کزان چار چیزت بود عار و ننگ
هوش مصنوعی: از شدت راستگویی او، چهار چیز پدید آمده که از آن چهار چیز، برای تو عیب و ننگ به شمار میرود.
بزر بر خراج و به خانه حق
بسر برد یوس و به . . . ون در پشنگ
هوش مصنوعی: یوسف در برابر مسئولیتهای سنگین و وظایف خود ایستادگی کرد و در حقیقت، او با صداقت و تدبیر، به ترویج حقوق و عدالت پرداخت و در این راه با مشکلات زیادی مواجه شد.
