برگردان به زبان ساده
گوش فرا دار که گوید صریح
پنبهٔ ایران به زبان فصیح
هوش مصنوعی: با دقت گوش کن که چه چیزی به وضوح درباره پنبه ایران گفته میشود.
کی بسیه روزی و محنت قرین
ملت بیچارهٔ ایران زمین
هوش مصنوعی: چقدر باید روزهای سخت و رنج را تحمل کنیم تا ملت بیچارهٔ ایران به آرامش و خوشبختی برسد؟
من همه نفعم که خداوند پاک
کرده مرا خلق در این آب و خاک
هوش مصنوعی: من تمام خوبیها و منفعتهایم را مدیون خداوند هستم که مرا در این دنیای مادی خلق کرده است.
من همه سود و ز شما یک نفر
نیست کز آن سود شود بهرهور
هوش مصنوعی: من تمام نفع را برای خودم به دست میآورم و هیچ یک از شما از آن سودی نخواهید برد، چون تنها من از این نفع بهرهمند میشوم.
من همه خودکارم و در این دیار
عدهٔ بیکار ندارد شمار
هوش مصنوعی: من تمام وجودم مثل یک خودکار است و در این سرزمین هیچ کمبودی از انسانهای بیکار وجود ندارد.
نیک ببینید که همسایهها
کرده زمین جمع چه سرمایهها
هوش مصنوعی: به خوبی توجه کنید که همسایهها چه سرمایههایی روی زمین جمع کردهاند.
بهر شما ملت بیاعتبار
جز که پس از مرگ نیایم بکار
هوش مصنوعی: برای شما ملت بیاعتبار، چه کار از دست من برمیآید جز آنکه بعد از مرگم به یاری شما بیایم.
لیک بر ندم چو بسوی فرنک
اقمشه بافند ز من رنگ رنگ
هوش مصنوعی: اما من به سمت فرنک حرکت نمیکنم، در حالی که پارچههای رنگارنگ برای بافتن از من گرفته شده است.
پارچهها گردم و جنس نفیس
بهر شما ملت ته کاسه لیس
هوش مصنوعی: من برای شما لباسهای زیبا و با کیفیت تهیه کردهام، در حالی که خودم در وضعیت ضعیفی هستم و تنها به لایقهای کمتر از خودم دست میزنم.
در همه جا بر دول و بر ملل
نفع رسانم مگر اندر محل
هوش مصنوعی: در هر جایی به مردم و کشورها کمک میکنم، اما در محل خودم نه.
مدت چندیست که ایرانیان
هیچ نه بینند ز من جز زیان
هوش مصنوعی: مدتی است که ایرانیان هیچ چیزی جز ضرر از من نمیبینند.
زانکه ز کرباس و قدکهای خویش
جامه نپوشند چو ایام پیش
هوش مصنوعی: زیرا آنها دیگر مانند روزهای گذشته، از پارچه و لباسهای قدیمی خود استفاده نمیکنند.
ساخته بی قدر و محل خویش را
کرده گرفتار ملل خویش را
هوش مصنوعی: او خانهای بیارزش و بیمقدار ساخته و خود را درگیر مشکلات و چالشهای مردم و جامعهاش کرده است.
راستی ای جامعه مستی بس است
این روش غیرپرستی بس است
هوش مصنوعی: ای جامعه، بس کن! دیگر بس است این شیوهی غیرتعهدی و بیاعتنایی.
گیرم از این گونه صلاح شماست
قاعدهٔ نوعپرستی کجاست
هوش مصنوعی: اگر شما فکر میکنید که اینگونه بودن و رفتار کردن برایتان بهتر است، پس اصول و قاعدههای احترام به نوعدوستی و محبت به دیگران کجا رفتهاند؟
کار به نساج وطن گشته سخت
مکنتشان رفته و برگشته بخت
هوش مصنوعی: کار به وضعیت کشور به شدت دشوار شده است، ثروت و امکانات از بین رفته و وضعیت زندگی افراد دچار نوسان شده است.
خورده بهم دستگه و پود و تار
جز چکنم هیچ ندارند کار
هوش مصنوعی: در اینجا گفته میشود که اجزای مختلفی که به هم متصل شدهاند، هیچ کارایی ندارند و تنها موجودیتی که باقی مانده است، خود من هستم که باید کاری انجام دهم. این بیان نشاندهندهی بیکفایتی یا ناتوانی تمام ابزارها و وسایل است که به تنهایی نمیتوانند کاری انجام دهند.
هموطنان یاری ایشان کنید
رحم باین جمع پریشان کنید
هوش مصنوعی: هموطنان، به این گروه مستضعف کمک کنید و به حال این جمعیت ناامید رحم کنید.
هست خدا شاهد حالم که من
بهر خدا درج کنم این سخن
هوش مصنوعی: خدا شاهد حال من است که من این کلام را برای او بیان میکنم.
ایکه توانی تو شوی یارشان
باز نمائی گره از کارشان
هوش مصنوعی: اگر بتوانی، همراه آنان شو و به رفع مشکلاتشان کمک کن.
بهر خدا هم تو قدم پیش نه
مرهمشان بر جگر ریش نه
هوش مصنوعی: برای خدا هم که شده، قدمی بردار و درد دل آنها را التیام بخش.
نوع پرستا دل تو شاد باد
پند صغیرت همه دم یاد باد
هوش مصنوعی: خوشبختی و شادابی دل تو برقرار باشد و همیشه یاد پندهای کوچک خودت را زنده نگهداری.