برگردان به زبان ساده
یَسْئَلُونَکَ عَنِ اَلْخَمْرِ وَ اَلْمَیْسِرِ قُلْ فِیهِمٰا إِثْمٌ کَبِیرٌ وَ مَنٰافِعُ لِلنّٰاسِ وَ إِثْمُهُمٰا أَکْبَرُ مِنْ نَفْعِهِمٰا وَ یَسْئَلُونَکَ مٰا ذٰا یُنْفِقُونَ قُلِ اَلْعَفْوَ کَذٰلِکَ یُبَیِّنُ اَللّٰهُ لَکُمُ اَلْآیٰاتِ لَعَلَّکُمْ تَتَفَکَّرُونَ (۲۱۹) فِی اَلدُّنْیٰا وَ اَلْآخِرَةِ وَ یَسْئَلُونَکَ عَنِ اَلْیَتٰامیٰ قُلْ إِصْلاٰحٌ لَهُمْ خَیْرٌ وَ إِنْ تُخٰالِطُوهُمْ فَإِخْوٰانُکُمْ وَ اَللّٰهُ یَعْلَمُ اَلْمُفْسِدَ مِنَ اَلْمُصْلِحِ وَ لَوْ شٰاءَ اَللّٰهُ لَأَعْنَتَکُمْ إِنَّ اَللّٰهَ عَزِیزٌ حَکِیمٌ (۲۲۰)
هوش مصنوعی: آنها از تو درباره شراب و قمار میپرسند، بگو: در آنها گناهی بزرگ و سودهایی برای مردم وجود دارد، اما گناه آنها از سودشان بزرگتر است. همچنین از تو میپرسند چه چیزی را انفاق کنند، بگو: آنچه که اضافی است. این گونه خداوند آیات خود را برای شما روشن میسازد تا شاید در دنیا و آخرت فکر کنید. و از تو درباره یتیمان میپرسند، بگو: اصلاح وضع آنها بهتر است و اگر با آنها اختلاط کنید، آنها برادران شما هستند. خداوند نیکوکار و مفسد را میشناسد و اگر خدا میخواست، شما را در تنگنا قرار میداد. بیتردید خداوند مقتدر و حکیم است.
میپرسند تو را از شراب و قمار بگو در آنها گناه بزرگست و منفعتها از برای مردمان و گناه آنها بیشتر است از نفع ایشان و میپرسند از تو که چه چیز انفاق کردند بگو گذشت همچنین ظاهر میسازد خدا برای شما آیتها را تا شاید شما فکر بکنید (۲۱۹) در دنیا و آخرت و میپرسند تو را از ایتام بگو بصلاح آوردن مر ایشان را بهتر است و اگر آمیزش کنید ایشان را پس برادران شمایند و خدا میداند فساد کننده را از اصلاح کننده و اگر میخواست خدا هر آینه در رنج میانداخت شما را بدرستی که خدا غالب درستکار است (۲۲۰)
هوش مصنوعی: از تو میپرسند درباره شراب و قمار بگو که در آنها گناه بزرگی وجود دارد و منفعت آن برای مردم کمتر از ضررشان است. همچنین از تو میپرسند که چه چیزهایی باید انفاق شود، بگو که خدا آیتهایی را برای شما ظاهر میکند تا شاید در این امور بیندیشید. در مورد یتیمان میپرسند، بگو که اصلاح حال آنها بهتر است و اگر با آنها اختلاط کنید، در واقع برادران شما هستند. خدا میداند که چه کسی فساد میکند و چه کسی اصلاح میکند، و اگر بخواهد، میتواند شما را در سختی بیندازد، زیرا خدا همیشه در کارهایش کارساز و درستکار است.
از تو میپرسند از خَمر و قمار
گو بود در این دو جرم بی شمار
هوش مصنوعی: از تو میپرسند درباره شراب و قمار، بگو که در این دو، گناهان فراوانی وجود دارد.
خَمر و میسر را گناهی دان کبیر
مردمان را زآن بود نفعی کثیر
هوش مصنوعی: شراب و قمار را گناهی بزرگ میدانند، چون بسیاری از مردم از آن سودهای زیاد میبرند.
اِثمشان بیش است لیک از نفعشان
سعی دارد عاقل اندر رفعشان
هوش مصنوعی: عقل بسیاری از افراد به دلیل نفعی که از دیگران میبرند، تلاش میکند تا آنها را از خطاها و گناهانشان دور کند، گرچه این افراد خود دچار اشتباهات بیشتری هستند.
هر چه آرد سکر، خَمر است آن مگر
از عنب یا تمر یا چیز دگر
هوش مصنوعی: هر چیزی که باعث مستی شود، در حقیقت شراب است، مگر اینکه از انگور یا خرما یا چیز دیگری تهیه شده باشد.
عقل را زایل کند کآن اکرم است
عقل چون شد، آدمی لحم و دم است
هوش مصنوعی: عقل زمانی که از بین برود، انسان به مرتبهای پایینتر میرسد و فقط به جنبههای مادی خود توجه میکند. در واقع، زمانی که عقل حضور داشته باشد، انسان به کمال و ارزشهای بالاتر دست پیدا میکند و تنها به جسم خود محدود نمیشود.
لحم و دم، فاسد شود در ساعتی
چون نداری جان ، چه سود از صورتی
هوش مصنوعی: اگر روح و جان نداشته باشی، بدن و ظاهر فانی و زودگذر است و در مدت زمان کوتاهی خراب میشود، پس چه فایدهای از زیبایی ظاهری؟
رفت عقل از خَمر و مالت از قمار
پس گریزد مردِ بخرد زین دو عار
هوش مصنوعی: وقتی عقل انسان به خاطر نوشیدن مشروبات الکلی از بین میرود و مال او به دلیل قمار از دست میرود، پس انسان عاقل باید از این دو چیز (نوشیدنی و قمار) دوری کند.
نفع این دو انبعاث شهوت است
لیک بهر عقل و دانش آفت است
هوش مصنوعی: فایده این دو (شهوت و تمایلات) در تحریک و ایجاد شوق و نشاط است، اما برای عقل و دانش، مضر و خطرناک به حساب میآید.
آن بکاهد از خرد گر محرمی
وین فزاید بر طمع در هر دمی
هوش مصنوعی: اگر در جمعی باشی که اهل علم و فهم باشند، اندک از خرد تو کاسته میشود، اما اگر در جمعی باشی که فقط به طمع و آرزوها توجه کنند، این موضوع هر لحظه بر آرزوها و تمایلات تو میافزاید.
گفت زآن اِثمش ز نفع افزون بود
تا نتیجۀ اِثم اکبر چون بود
هوش مصنوعی: او گفت که چون اثر عمل نیک بیشتر از ضرر آن است، پس نتیجه کار نیک بزرگتر و بهتر خواهد بود.
حق ندارد از تو نفعی در نظر
بر تو برگردد مآل نفع و ضر
هوش مصنوعی: شما نباید از دیگران انتظاری داشته باشید که به خاطر شما سودی ببرند یا به نفع شما اقدام کنند؛ زیرا نتیجه این کار ممکن است به ضرر شما تمام شود.
گویی آخر توبه خواهم کرد من
آن زمان که نیست دیگر تاب و تن
هوش مصنوعی: به نظر میرسد که من در آخرین لحظات تصمیم به توبه میگیرم، زمانی که دیگر توان و تاب ایستادگی ندارم.
از تو می پرسند از ماذَا ینْفِقُون
کز چه می باید کنیم انفاق و چون
هوش مصنوعی: از تو میپرسند که چه چیزی باید در راه خدا خرج کرد و چگونه باید این انفاق را انجام داد.
گو که انفاق است عفو اعنی ز مال
آنچه باشد زآید از قوت عیال
هوش مصنوعی: اگرچه انفاق بر دیگران کار خوبی است، بخشش و عفو از مال و مایحتاجی که برای تأمین نیاز خانوادهتان لازم است، مهمتر است.
حق نماید بر شما روشن چنین
آیت خود تا کنید اندیشه زین
هوش مصنوعی: خداوند این آیه را به شما نشان میدهد تا در مورد آن فکر کنید و درک بهتری پیدا کنید.
از تو پرسند از یتیمان در صلاح
گو بود اصلاحشان خیر و فلاح
هوش مصنوعی: اگر از تو بپرسند درباره یتیمان و وضعیتشان، بگو که نیکی و پیشرفت در اصلاح حال آنها است.
نیست لازم پرسش از حال یتیم
جز که گوییم اینست از مال یتیم
هوش مصنوعی: نیازی نیست درباره وضعیت یتیم سوالی بپرسیم، جز اینکه بگوییم این وضعیت به خاطر مال یتیم است.
با شما ایتام اخوانند و دوست
بر صلاح آوردن، ایشان را نکوست
هوش مصنوعی: دوستان بر این هستند که به یتیمان و نیازمندان کمک کنند و بهبود وضع آنها کار نیکویی است.
مالشان ز آمیزش ار سازید جمع
نیک باشد بی فساد و اخذ و طمع
هوش مصنوعی: اگر اموال را از طریق رابطههای پسندیده گردآوری کنی، خوب و نیکو خواهد بود و از فساد، حرص و طمع به دور میماند.
حق تعالی از صلاح و از فساد
آگه است و داند اسرار عباد
هوش مصنوعی: خداوند به خوبی از خوبیها و بدیها آگاه است و به رازهای بندگانش واقف است.
کز طمع باشید با ایتام یار
یا به وجه نیک و تعظیم شعار
هوش مصنوعی: اگر میخواهید با یتیمان دوستانه رفتار کنید، بهتر است با نیکی و احترام به آنها نزدیک شوید، نه با اغراض و طمع.
بر شما ور خواستی حق بی درنگ
می گرفتی از یتیمان کار تنگ
هوش مصنوعی: اگر به دنبال حق خود باشید، بیتردید آن را بدون تأخیر از یتیمان ضعیف خواهید گرفت.
تا شوید از کارشان یکباره دور
بس عزیز است و حکیم او در امور
هوش مصنوعی: برای اینکه از کارهایشان به طور کامل کنار گذاشته شوید، باید توجه کنید که او در مسائل، بسیار ارزشمند و خردمند است.