برگردان به زبان ساده
زاسم رافعست اینجمله رفعت
که در اشیاءست پیدا وین مزیت
هوش مصنوعی: این جمله اشاره دارد به این که برخی چیزها ویژگیهایی دارند که باعث برتری و علو آنها میشود و این ویژگیها در وجود آنها مشخص و نمایان است.
تو عبدالرافع آنرا دان بواقع
که بر وی جلوه گر شد اسم رافع
هوش مصنوعی: تو کسی هستی که حقیقت را درک کردهای، زیرا نام "رافع" بر تو روشن و نمودار شده است.
در اشیاء هر چه بیند او بموقع
بیابد خویش را از جمله ارفع
هوش مصنوعی: هر چیز را که او در اشیاء ببیند، به موقع میتواند خود را در آن ببیند و در میان اینها به مقام بلندی دست یابد.
چو آنها را بچشم غیر بیند
پس ارفع خویش را در سیر بیند
هوش مصنوعی: وقتی کسی دیگران را با چشم غیر ببیند، به این معناست که در نگاه خود به آنها برتری و مقام بالاتری را احساس میکند.
برفعت آنکه با حق در قیام است
تجلی از رفعیش بالتمام است
هوش مصنوعی: در مقام آن کسی که در برابر حق ایستاده و قیام کرده است، همه نشانههای شکوه و عظمت او به طور کامل نمایان است.
ولی در سیر تام این رتبه پست است
خودیت چون بجا از حق پرستست؟
هوش مصنوعی: در مسیر کامل و صحیح، خودخواهی جایگاهی پایین دارد، زیرا وقتی به حق و حقیقت توجه کنیم، دیگر جایی برای خودپسندی نمیماند.
خود اشیاء جمله لاشئیند و نابود
بعارف حق بود در جمله مشهود
هوش مصنوعی: تمام اشیاء در حقیقت وجود ندارند و برای عارف واقعی، همه چیز بهطور واضح و معلوم است.
چو حق مشهود گردد در حقیقت
کجا ماند بجا بر عبد رفعت
هوش مصنوعی: وقتی که حقیقت و وجود خداوند به وضوح نمایان شود، دیگر جایی برای مقام و شأن انسان باقی نمیماند.
شود معدوم و مندک هستی وی
که بیند هستی حق ثابت از شیی
هوش مصنوعی: وجود کسی که به حقیقت وجود خداوند پی ببرد، از بین میرود و ناپدید میشود؛ زیرا او فقط هستی حقیقی و ثابت را در مییابد که همان وجود خداست.
پس اشیاءرا ز خود پندارد ارفع
هم اکمل باشد این رؤیت هم انفع
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که فردی که درک عمیقتری از اشیاء و واقعیات دارد، آنها را به گونهای میبیند که هرچه بالاتر و کاملتر باشد، تاثیر بیشتری در درک او دارد. به عبارت دیگر، هرچه بینش فرد بیشتر باشد، درک و تأثیرات او از وقایع و اشیاء نیز قویتر خواهد شد.
بخفض آید چو بنده رفع حق دید
وجود مطلق اندر ماخلق دید
هوش مصنوعی: وقتی انسان به مقام بندگی برسد و حق را درست ببیند، وجود مطلق را در تمام مخلوقات مشاهده خواهد کرد.
هر آن حق دید خود را در عدم یافت
ز حق پس رفعتی از این قدم یافت
هوش مصنوعی: هرگاه کسی حقیقت خود را در نبودن پیدا کند، از جانب حق به مقام و ارزشی دست مییابد.
هر آن یک زین دوشق را اعتبار است
صفی را شق ثانی اختیار است
هوش مصنوعی: هر کدام از دو شاخ زین اعتبار خاص خود را دارند و هر یک از آنها صفی خاص را ایجاد میکند.