برگردان به زبان ساده
جز ماریه آمد کی پیش رخ خواهرها
چون لاله ستان دشتی از خون برادرها
هوش مصنوعی: جز ماریه، هیچ کس نتواند به پیش روی خواهرها بیاید، مثل گل لاله که در دشت از خون برادرها جوانه زده است.
فرزند پیمبر رایک تن نکند یاری
زان پهنه ی پهناور با آن همه لشکرها
هوش مصنوعی: فرزند پیامبر، در این دنیای وسیع و با وجود تمام آن لشکرها، حاضر به یاری نشد و تسلیم نخواهد شد.
انصاف و مروت کو اجحاف و تعدی بین
یک پیکر و صد پیکان یک حنجر و خنجرها
هوش مصنوعی: انصاف و مردانگی کجا رفته است؟ ظلم و ستم وقتی میان یک جسم و صد نیزه وجود دارد، چه معنا دارد؟ این در مورد یک گلوی انسان و خنجرها است که به آن آسیب میزنند.
صد قاتل و یک مقتول یک کشته و صد جلاد
کی بوده خود این بیداد از دأب ستمگرها
هوش مصنوعی: در اینجا اشاره به وضعیتی است که در آن بسیاری از افراد ظالم و بیرحم وجود دارند، در حالی که به تنها یک فرد بیگناه آسیب میرسد. این وضعیت نشاندهنده ستمگری و ظلمی است که در جامعه حاکم است و به نوعی نظام ناعادلانه را به تصویر میکشد.
ای شمرها بد اندیشه تا کی ستمت پیشه
خود برتو چه خواهد رفت از لطمه کیفرها
هوش مصنوعی: ای کسانی که به بدیهای خود ادامه میدهید، تا چه زمانی به ستمگری ادامه خواهید داد؟ عاقبت این کارهایتان چه خواهد شد و از درد و زخمهایی که بر میزنید، چه نتیجهای خواهید گرفت؟
کبری که ترا بر سر، کینی که ترا در دل
دوزخ کندت کیفر و آن عقرب و اژدرها
هوش مصنوعی: کبری که بر سر توست و کینهای که در دلت وجود دارد، میتواند تو را به عذابی که در دل دوزخ است دچار کند، همانطور که عقرب و اژدها خطرناک هستند.
با باطلت آمیزش و ز حق همه بیزاری
نیران به تو میمون باد و آن حفره و آذرها
هوش مصنوعی: با نادرستها همنشینی کن و از حقیقت دوری بجوی. تو مانند میمونی هستی و در میان چالهها و آتشها قرار داری.
اولاد علی را سلب سازند پس از بستن
از تن همه پیراهن وز سر همه معجرها
هوش مصنوعی: فرزندان علی را از همه چیز محروم کنند، سپس پس از آنکه پیراهنها را از تنشان میکَشند و از سرشان همه پوششها را برمیدارند.
در دیده مادرها بی توبه و بی توبیخ
زنجیر جفا بندند بر بازوی دخترها
هوش مصنوعی: مادران بدون هیچ معذرت خواهی یا سرزنشی، دخترانشان را به زنجیر رنج و سختی مبتلا میکنند.
ساعد همه را خسته از کشمکش زنجیر
گردن همه را مجروح از زخمه چنبرها
هوش مصنوعی: دست همه را از تلاش و کشمکش خسته کرده و زنجیر بر گردنشان افتاده است. همه به دلیل ضربهها و فشارهایی که تحمل کردهاند، مجروح شدهاند.
شد نیزه کین چوگان وز پیکر جانبازان
چون گوی که در میدان غلطیده به خونسرها
هوش مصنوعی: در میدان نبرد، نیزههای انتقام همچون چوگان شده و بدنهای جانبازان مانند گویهایی هستند که در خون غلطیدهاند.
بازان همافر را دربند جهانی بوم
بر خاک زبونی بال آغشته به خون پرها
هوش مصنوعی: بازان همافر را به اسارت جهانی درآوردهاند و بر خاکی که نماد ذلت است، بالهایشان به خون آغشته است.
اصحابش و انصارش سرها به سنان رفته
پیران و جوانان را در بادیه پیکرها
هوش مصنوعی: دوستان و یاران او، همگی با شمشیرهای خود آمادهاند و در بیابان، اجساد پیران و جوانان را به زمین انداختهاند.
جان فارغ و دل خرسند از رفتن و جان دادن
تن خسته و سر در گرو از حسرت خواهرها
هوش مصنوعی: دل بیدغدغه و خوشحال از رفتن و جان دادن، در حالی که تن خسته است و سر به راهی است پر از حسرت برای خواهران.
یکباره صفایی سار سر در قدمش بسپار
از شاه و گدا بگذر جویی چه از این درها
هوش مصنوعی: به طور ناگهانی زیبایی را به آواز سُرّی که سار میخواند، بسپار. فراموش کن که چه کسی شاه است و چه کسی گدا، و ببین که از این درها چه چیزهایی میتوان یافت.
