برگردان به زبان ساده
دل پرخون کجا از جسم پا در گل خبر دارد؟
کجا این دل به دریا کرده از ساحل خبر دارد؟
هوش مصنوعی: دل آشفته و غمگین چگونه می‌تواند از جسمی که در گل و لای گرفتار شده، آگاه شود؟ چگونه این دل می‌تواند از دریا که دور است و در ساحل قرار دارد، خبری داشته باشد؟
از سیر عالم بالا نگردد تن حجاب جان
که از نشو و نما این سرو پا در گل خبر دارد
هوش مصنوعی: تن انسان مانع از درک حقیقت روح نیست، زیرا روح از مراحل رشد و بالندگی این درخت سرسبز که در خاک قرار دارد، آگاه است.
از احوال نظربازان مدان معشوق را غافل
که از هر ذره ای خورشید روشندل خبر دارد
هوش مصنوعی: از وضعیت افرادی که حواسشان به محبوب است غافل نباشید، زیرا محبوب از هر ذره‌ای آگاهی دارد و می‌داند که چگونه نور امید را در دل‌ها روشن کند.
نبیند زیرپا چشمی که افتاده است بر منزل
دل حق جو کجا از عالم باطل خبر دارد؟
هوش مصنوعی: هیچ‌کس نمی‌تواند به حقیقت قلبی که به دنبال حق است، نگاه کند اگر او در دنیای بی‌خود و بی‌خبر از واقعیت‌ها افتاده باشد.
زدست و پای بیتابی زدن آسوده می گردد
هر آن موجی کز این دریای بی ساحل خبر دارد
هوش مصنوعی: وقتی از دست و پای ناآرامی و بیتابی خلاص می‌شویم، هر موجی که از این دریای وسیع و بی‌کران آگاه باشد، به سرعت آرام می‌شود.
دل گم گشته خود را سراغ از زلف جانان کن
که هر تاری از و چون سبحه از صددل خبر دارد
هوش مصنوعی: دلs خود را در جستجوی موهای محبوبت قرار بده، چرا که هر رشته از آن مو، مانند دانه‌های تسبیح، از حال و احوال دل‌های عاشق باخبر است.
چه می پرسی شمار منزل از سیل سبک جولان؟
که هر کس کاهل افتاده است از منزل خبر دارد
هوش مصنوعی: چرا درباره تعداد ایستگاه‌ها از جریان شتابان زندگی سوال می‌کنی؟ که هر کس که از حرکت باز مانده، از وضعیت مکان‌ها باخبر است.
زما بی حاصلان از حاصل دنیا چه می پرسی؟
که هر کس تخمی افشانده است از حاصل خبر دارد
هوش مصنوعی: از نداشته‌های ما از دنیا چه می‌پرسی؟ که هر کس که چیزی کاشته، می‌داند چه چیزی برداشت کرده است.
ز ابراهیم ادهم پرس قدر ملک درویشی
که طوفان دیده از آسایش ساحل خبر دارد
هوش مصنوعی: از ابراهیم ادهم پرسیدند که ارزش و مقام کسی که درویش است و سختی‌ها را تجربه کرده، چگونه است؟ او کسی است که با وجود طوفان‌ها و مشکلاتی که از سر گذرانده، حالا از آرامش و راحتی در زندگی آگاهی دارد.
به شکر خنده شیرین می کند صائب دهانش را
کسی کز تلخی محرومی سایل خبر دارد
هوش مصنوعی: شخصی که از تلخی محرومیت و دشواری های زندگی آگاه است، با لبخندی شیرین و شکرین دهان خود را پر می‌کند.
