برگردان به زبان ساده
عبیر زلف به جیب صبا نباید ریخت
به چشم بی بصران توتیا نباید ریخت
هوش مصنوعی: در اینجا به زیبایی و لطافت زلف معشوق اشاره شده است. شاعر میگوید که زیبایی و عشق را نباید به افرادی که توانایی درک آن را ندارند، نشان داد. به عبارت دیگر، زیباییها و احساسات عمیق وقتی معنا پیدا میکنند که چشم و دل مناسبی برای درک آنها وجود داشته باشد وگرنه بیفایده و بیمعنا خواهد بود.
به زود، باده به اهل ریا نباید داد
به خاک شوره زار بقا نباید ریخت
هوش مصنوعی: باید به زودی متوجه شد که شراب را نباید به کسانی که ریاکار هستند داد و نباید آن را در جایی که بیحاصل و بایر است، ریخت.
ز سوز دل پر و بال من است زخم زبان
چو برق، خار مرا پیش پا نباید ریخت
هوش مصنوعی: ز درد و رنج دلم، پر و بال من آسیب دیده است. زبانهای بدخواه مانند برقی میزنند و نباید خارها را جلوی پای من بریزند.
به سخت رویی گردون صبور باید بود
وگرنه دانه درین آسیا نباید ریخت
هوش مصنوعی: انسان باید در برابر سختیهای زندگی صبوری کند، در غیر این صورت تلاشهایش به نتیجه نخواهد رسید.
خراب حالی قصر حباب می گوید
که رنگ خانه ز دریا جدا نباید ریخت
هوش مصنوعی: حالت خراب و نابسامان قصر حباب به ما میآموزد که رنگ و زیبایی خانه نباید از دریا فاصله بگیرد یا جدا شود.
ز بی بضاعتی خویش آب خواهی شد
ز دل برون غم خود پیش ما نباید ریخت
هوش مصنوعی: از کمبود مالی خود شکایت نکن و غم و اندوهت را پیش ما نیاور.
دلیل عزت اهل سخن همین کافی است
که خرده های قلم زیر پا نباید ریخت
هوش مصنوعی: آدمهای اهل ادب و هنر باید به کار و آثار دیگران احترام بگذارند و هرگز نباید به آنها بیاعتنایی کنند. آنها باید بدانند که هر کلمه و جملهای که نوشته میشود ارزشمند است و نباید آن را نادیده گرفت.
چو ماه مصر، سخن را عزیز باید داشت
گهر چو آبله در دست و پا نباید ریخت
هوش مصنوعی: سخن را باید گرامی داشت، مانند ماهی که در آسمان درخشان است. باید مانند جواهر با ارزش از آن محافظت کرد و نباید از خود در معرض آسیب قرار داد.
بس است روزی طوطی شکرزبانی خویش
شکر به صائب شیرین نوا نباید ریخت
هوش مصنوعی: کافی است که طوطی با زبان شیرین خود، شکر ناب را به صائب نریزد.