برگردان به زبان ساده
فرو رفت جم را یکی نازنین
کفن کرد چون کرمش ابریشمین
هوش مصنوعی: جم به همراهی یک انسان خوب و نازنین به خاک سپرده شد، مانند اینکه کرم ابریشم درون پیله خود را میپوشاند.
به دخمه برآمد پس از چند روز
که بر وی بگرید به زاری و سوز
هوش مصنوعی: پس از چند روز، به درون دخمه رفت که بر او گریان و دردناک شده بود.
چو پوسیده دیدش حریرین کفن
به فکرت چنین گفت با خویشتن
هوش مصنوعی: وقتی که کفنهای نرم و حریرین را پوسیده دید، به فکر فرو رفت و با خود چنین اندیشید.
من از کرم برکنده بودم به زور
بکندند از او باز کرمان گور
من ابریشم رو با زور و زحمت از کرم ابریشم گرفته بودم ، اما اکنون کرم های گور کفن رو که از ابریشم هست از وی گرفتند
در این باغ سروی نیامد بلند
که باد اجل بیخش از بن نکند
هوش مصنوعی: در این باغ، درخت سرسبز و بلندی وجود ندارد که باد مرگ، ریشهاش را از زمین نکند.
قضا نقش یوسف جمالی نکرد
که ماهی گورش چو یونس نخورد
تقدیر و سرنوشت به هرکسی که مانند یوسف زیبایی و شکوه ببخشد مرگ آن زیبایی را از وی میگیرد و او را نابود میکند مانند ماهی که یونس را خورده است
دو بیتم جگر کرد روزی کباب
که میگفت گویندهای با رباب:
هوش مصنوعی: روزی دو بیت شعر به شدت احساساتی و دلنشین سروده شد که گویندهای با ساز رباب آنها را اجرا میکرد.
دریغا که بی ما بسی روزگار
بروید گل و بشکفد نوبهار
افسوس که روزهای زیادی بعد از ما سپری میشود و روزگار به کار خود مثل همیشه ادامه میدهد
بسی تیر و دی ماه و اردیبهشت
برآید که ما خاک باشیم و خشت
ماه ها و زمانهای بسیاری خواهد آمد و خواهد رفت در حالی که ما مردهایم و تبدیل به خاک و خشت شدهایم و جهان بدون ما به هستی خود ادامه میدهد