برگردان به زبان ساده
نداند کسی قدر روز خوشی
مگر روزی افتد به سختی کشی
هوش مصنوعی: هیچ کس ارزش روزهای خوب را نمیداند، مگر زمانی که روزهای سختی را تجربه کند.
زمستان درویش در تنگ سال
چه سهل است پیش خداوند مال
هوش مصنوعی: در زمستان، تنگدستی و فقر درویش چه آسان است زمانی که در برابر خداوند، مال و ثروت هیچ اهمیتی ندارد.
سلیمی که یک چند نالان نخفت
خداوند را شکر صحت نگفت
هوش مصنوعی: شخصی که مدتی به حالتی ناامید و بیمار در خواب بود، وقتی بهبود پیدا کرد، از خداوند تشکر نکرد.
چو مردانهرو باشی و تیز پای
به شکرانه با کندپایان بپای
هوش مصنوعی: اگر به شجاعت و سریعالعملی شهرت داشته باشی، باید با افرادی که کندتر حرکت میکنند، با احترام و جوانمردی رفتار کنی.
به پیر کهن بر ببخشد جوان
توانا کند رحم بر ناتوان
هوش مصنوعی: اگر جوانی توانمند به پیر سالخورده توجه کند و به او کمک کند، بر آن ناتوانی که نیازمند یاری است، رحمت میورزد.
چه دانند جیحونیان قدر آب
ز واماندگان پرس در آفتاب
هوش مصنوعی: جیحونیان که در کنار رود زندگی میکنند، نمیدانند که ارزش آب چیست. برای درک حقیقی آب، باید از کسانی بپرسند که در گرما و بیآبی دچار مشکل شدهاند.
عرب را که در دجله باشد قعود
چه غم دارد از تشنگان زَرود
زرود: نام منطقهای است بیآب.
کسی قیمت تندرستی شناخت
که یک چند بیچاره در تب گداخت
هوش مصنوعی: کسی به ارزش سلامت پی میبرد که مدت زمانی را با بیماری و تب سپری کند و دچار درد و رنج شود.
تو را تیره شب کی نماید دراز
که غلطی ز پهلو به پهلوی ناز؟
هوش مصنوعی: آیا شب سیاه میتواند تو را دراز کند؟ وقتی که تو در کنار محبوب خود به خواب رفتهای و حالت آرامش را تجربه میکنی؟
براندیش از افتان و خیزان تب
که رنجور داند درازای شب
هوش مصنوعی: اگر کسی قدرت درک و تفکر داشته باشد، میتواند از سردرد و مشکلاتی که باعث رنجش اوست، فهم کند که شبهای طولانی چقدر میتواند خستهکننده باشد.
به بانگ دهل خواجه بیدار گشت
چه داند شب پاسبان چون گذشت؟
هوش مصنوعی: با صدای دهل، صاحبخانه از خواب بیدار شد. او چه میداند که پاسبان در طول شب چه کارهایی انجام داده است؟