بخش ۲۵ - مخاطبه شمع و پروانه

به یاد دارم که یک شب خوابم نمی‌برد و گفت‌گوی پروانه را با شمع شنیدم.

که من عاشق هستم و گریه و غم یک عاشق چیزی عادی است؛ اما تو که عاشق نیستی تو چرا گریه و زاری می‌کنی؟

شمع به او گفت‌: ای دوست دردمند من، من یار شیرین خود را از دست داده‌ام.( منظور موم شمع است که از عسل و یار خود جدا گشته است)

وقتی که از یار خود، شیرین جدا گشته‌ام پس همچون فرهاد، آتش‌به‌سر و دردمند می‌شوم.

این‌ها را می‌گفت و هر دم بیشتر و بیشتر گریه می‌کرد و سیل اشک بر روی زرد او می‌دوید.

(و با زبان حال خود می‌گفت) که ای مدعی‌ِ عاشق بودن، عشق کار تو نیست؛ تویی که صبر و پایداری نداری.

تو از پیش یک ذره درد و سوختن می‌گریزی، من ایستاده‌ام تا از سر تا پای بسوزم.

اگر گرما و آتش عشق‌، بال تو را سوخت؛ مرا ببین که از پا تا سر بسوخت.

شمع، تمام شب را در این گفتگو سپری کرد و سوخت و از نور او‌، وقت اصحاب جمع بود. (وقت‌، اصحاب‌ و جمع از اصطلاحات صوفیه نیز هست)

بهره‌ای از شب نگذشته بود که زیبارویی او را خاموش کرد.

این را می‌گفت و دود بر سر او ‌می‌رفت که این است پایان عشق ای پسر!

اگر می‌خواهی عاشقی و عشق را بیاموزی باید بدانی که با کشته‌شدن از سوختن، رهایی می‌یابی.

برای کشته‌شدهٔ راه عشق گریه مکن بلکه برای او شادی کن زیرا او شادی را می‌پسندد.

اگر عاشق هستی، خود را از بلا دور مگردان و همچون سعدی دست از غرض و خواست بردار. (غرض در اینجا گویا منظور خودخواهی باشد)

فداشدهٔ عشق از معشوق دست بر نمی‌دارد حتی اگر بر سر او هزار بلا و تیر و سنگ ببارد.

به تو هشدار داده‌بودم که به دریا نروی‌؛ اگر رفتی آماده روبرو شدن با خطرات و طوفان باش.