برگردان به زبان ساده
دور مرو، دور مرو، یار ببین، یار ببین
در نگر از دیدهٔ جان در دل و دیدار ببین
هوش مصنوعی: دور نشو، دور نشو، نگاهی به محبوبت بینداز و او را در دل و جانت ببین.
گر ز دل آگاه شدی، همسفر ماه شدی
چون تو درین راه شدی خوبی رفتار ببین
هوش مصنوعی: اگر از دل دیگران آگاه باشی، همسفر خوبیها خواهی شد. چون تو در این مسیر به درستی رفتار کردهای، زیباییهای آن را خواهی دید.
گر سفرت هست هوس، جان و خرد یار تو بس
نصرت ازین هر دو طلب، هجرت انصار ببین
هوش مصنوعی: اگر به سفر دلت میخواهد، جان و خردت باید همراهت باشد. از این دو، یاری و کمک بخواه و در هجرت، یاری همراهان را تماشا کن.
دوست به پرسیدن تو، روی تو در دیدن تو
جنس فروشنده نگر، نقد خریدار ببین
هوش مصنوعی: دوست برای شناختن تو از تو سؤال میکند؛ مانند یک خریدار که به دنبال جنس خوب از فروشندهای میگردد، باید در نگاه و رفتار تو توجه کند.
چند برای دل خود؟ چند هوای دل خود؟
چند رضای دل خود؟ مصلحت یار ببین
هوش مصنوعی: چند بار باید به فکر دل خود باشی؟ چند بار باید خواستههای خود را در نظر بگیری؟ چند بار باید برای رضایت دل خود تلاش کنی؟ بهتر است به مصلحت و خوشبختی یارت توجه کنی.
گردن ناموس بزن، نامهٔ زندیق بدر
خرقهٔ سالوس بکن، بستن زنار ببین
هوش مصنوعی: زن خود را در رعایت موازین اخلاقی و حیا حفظ کن و از اعمال ناپسند دوری کن. در عوض، به مراقبت از شخصیت و ایمان خود بپرداز و در برابر تظاهر به دیانت و رفتارهای غیرواقعی هوشیار باش.
دشمن من شد دل من، توبه شکن شد دل من
گر پس ازینم طلبی، خانهٔ خمار ببین
هوش مصنوعی: دل من که روزگاری با من بود، حالا به دشمنی با من پرداخته و به من خیانت کرده است. اگر پس از این تصمیمی به جستوجوی چیزی بگیری، به خانهٔ فساد و میگساری نگاهی بینداز.
خرقه که بر دوخته شد، نقد که اندوخته شد
پیش رخش سوخته شد، گرمی بازار ببین
هوش مصنوعی: وقتی جامهای تهیه شد و مال و ثروت جمعآوری گردید، اما در مقابل زیبایی و شکوه آن، همه چیز از دست رفت. به وضع بازار و زندگی نگاه کن که چقدر شلوغ و پر از جنب و جوش است.
قابل معلوم بهل، پارس مرو، روم بهل
در سر و در دوم نگر: این همه اسرار ببین
هوش مصنوعی: بهتر است از پارس و جنگ و جدل دور باشی و به عالم خود بپردازی. به جوانب زندگی خود توجه کن و به اسراری که در آن نهفته است، نگاه کن.
اوحدی، از بهر خدا، دور مرو پیش خدا
در خود و او کن نظری، نقطه و پرگار ببین
هوش مصنوعی: ای اوحدی، برای خداوند، از خود دور نشو. در حضور خدا، به درون خود بنگر و او را در خودت مجسم کن، همانند نقطهای که با پرگار احاطه شده است.
