برگردان به زبان ساده
از دیدن و بسودن رخسار و زلف یار
در دست مشک دارم و در دیده لاله زار
هوش مصنوعی: به خاطر زیبایی چهره و موهای یار، در دستم مشک دارم و در چشمانم باغی پر از لاله.
بامشک رنگ دارم از آن زلف مشکرنگ
با لاله کار دارم از آن روی لاله کار
هوش مصنوعی: من به خاطر زلف های مشکیات رنگی مانند مشک دارم و از زیبایی و لطافت روی تو همچون لاله بهره میبرم.
ماندست چون دل من در زلف او اسیر
رخسار آبدارش در زلف تابدار
هوش مصنوعی: دل من همچون زلف معشوق در این دنیا باقی مانده است و چهره زیبای او که در زلفش نمایان است، به زیبایی تابناکی میدرخشد.
گه بنددش بحلقه و گه داردش اسیر
تا همچنانکه اوست سیه گشت و بیقرار
هوش مصنوعی: گاهی او را به بند میکشد و گاهی در قید و بند نگه میدارد، تا او نیز مانند خودش سیاه و بیقرار شود.
سرو و مه و بنفشه ببستان بهل که او
ماهیست پر بنفشه و سرویست پر کنار
هوش مصنوعی: در باغ، سرو و ماه و بنفشه را ببین که او همچون ماهی است که در میان بنفشهها شنا میکند و مانند سروی است که در کنار رود قرار دارد.
گفتم ستاره دارد در نوش تا بکرد
نوش ستاره دارش چشمم ستاره بار
هوش مصنوعی: گفتم که در نوش، ستارهای وجود دارد. وقتی او نوشید، چشمانش پر از ستاره شد.
از عشق خیزد انده ، تا کی بلای عشق
در عشق خیر نیست من و نعت شهریار
هوش مصنوعی: عشق باعث اندوه میشود و دیگر نمیتوان به بلای عشق ادامه داد، زیرا در عشق خوبی وجود ندارد. من تنها با یاد و توصیف پادشاه عشق میزید.
سلطان عصر شاه جهان سید ملوک
مسعود فخر عالم و آرایش تبار
هوش مصنوعی: سلطان زمان، شاه جهان، سید ملوک، مسعود، فخر جهان و زینت نسلهاست.
شد روزگار بندۀ او زانکه ننگرد
از روزگار جز بخداوند روزگار
هوش مصنوعی: روزگار بنده خداوند به خاطر این است که او به غیر از خداوند روزگار، به چیز دیگری نگاه نمیکند.
تا کامگار گشت بشاهی و خسروی
یکدم زدن نگشت برو خشم کامگار
هوش مصنوعی: تا زمانی که او (کامگار) به مقام سلطنت و رهبری رسید و در سایه شکوه و عظمتش زندگی کرد، هرگز یک لحظه هم خشم و غضب به او نزدیک نشد.
شاها ز مرکب تو شگفت آیدم همی
کش تن بیافرید خداوند از وقار
هوش مصنوعی: ای پادشاه، از اسبت شگفتزده شدهام، زیرا خداوند بدن را با وقار آفریده است.
بیرون جهد ز دایره گر برکشی عنانش
وندر جهد چو ران بفشاری بچشم مار
هوش مصنوعی: اگر به بیرون از دایره حرکت کنی و لگام را بکشید، و در تلاش باشی که فشار بیاوری، چشمانت مانند ماری خواهد بود.
اندر هوا چو باد و بباد اندرون چو کوه
وز بار او زمین نتواند کشید بار
هوش مصنوعی: در فضا همچون باد حرکت میکند و در خود مانند کوهی استوار است. زمین نمیتواند بار او را تحمل کند.
جسمش سپهر و زین قمر و تنگ آفتاب
عزمش عنان و حزم لگام و قضا چدار
هوش مصنوعی: وی به گونهای است که جسمش مانند آسمان و دیگر ویژگیهایش مانند ماه و نور خورشید است. در عزم و ارادهاش، کنترل و تدبیر دارد و سرنوشتش نیز با دقت مدیریت میشود.