برگردان به زبان ساده
سخت کاریست ریاضتکشِ هجران بودن
خونِ دل خوردن و دور از برِ جانان بودن
هوش مصنوعی: تحمل دوری از معشوق و سختیهای آن کار دشواری است. در این وضعیت، انسان باید از دل خود درد ببیند و برای مدتی طولانی از حضور محبوبش دور باشد.
نه خلیلیم و نه ایّوب پس آخر تا چند
صابری کردن و بر آتشِ سوزان بودن
هوش مصنوعی: ما نه مانند خلیل هستیم که در آتش نجات پیدا کرد و نه مانند ایوب که صبر و استقامتش مشهور است. پس تا کی باید به صبر و تحمل در برابر مشکلات ادامه دهیم و در آتش درد و رنج بسوزیم؟
ای که با وصلِ تو پیوند گرفتم جاوید
تا ابد بایدم از هجر هراسان بودن
هوش مصنوعی: تو که با وصالت پیوندی ناگسستنی پیدا کردهام، تا ابد باید از جدایی و دوری بترسم.
عیش دانی تو که بیرویِ تو نتوان کردن
زنده دانیم که بیبویِ تو نتوان بودن
هوش مصنوعی: زندگی را میدانی که بدون تو نمیتوان به سر برد، و میفهمیم که بدون عطر وجود تو نمیتوان زندگی کرد.
مُقبل آن کس که ترا بیند ازیرا که توان
باغِ ریحانِ ترا بندهی ریحان بودن
هوش مصنوعی: کسی که تو را میبیند، چقدر خوششانس است، زیرا که میتواند در باغ خوشبوی تو زندگی کند و در آنجا بماند.
روی جمعیّتِ خاطر نبود بی تو بلی
که چو زلفت نتوان جز که پریشان بودن
هوش مصنوعی: بدون تو، گروهی از خاطر و یاد من وجود ندارد؛ چون با وجود موهایت، نمیتوان جز آشفته و پریشان بود.
عاقلان عیب کنندم که بپرهیز از عشق
عاشقی کردن از آن به که چو ایشان بودن
هوش مصنوعی: علاقهمندان به عقل و تدبیر، مرا نصیحت میکنند که از عشق دوری کنم و عاشق نشوم، اما من بر این باورم که بهتر است عاشق باشم تا اینکه همانند آنها زندگی کنم.
گر به خوبان نظری هست حکیمان را نیست
عیب در قدرتِ حق دیدن و حیران بودن
هوش مصنوعی: اگر نگاهی به نیکان داشته باشی، حکمت در این است که عیب و نقصی در توانایی خداوند برای دیدن و شگفتزده شدن وجود ندارد.
عارفان راغب و حورانِ بهشتی حاضر
کی توان منتظر وعدهی غِلمان بودن
هوش مصنوعی: عارفان و نیایشگران به طرز شگفتانگیزی از وجود حوران بهشتی شگفتزدهاند، و نمیتوانند منتظر وعدهی جوانان بهشتی باشند.
سر فدایِ قدمِ دوست عفا الله رندان
کارِ زاهد صفتان است تن آسان بودن
هوش مصنوعی: زندگی انسانها اینگونه است که عدهای برای رضایت و عشق به دوست، خود را فدای او میکنند. برخی دیگر از رندان هستند که در مقابل این فداکاری، تنها به ظاهر و رفتار زاهدانه خود میپردازند و از راحتی و آسایش خود لذت میبرند.
تا کی از لاف نزاری به فصاحت مفریب
یک قدم به که چو بلبل همه دستان بودن
هوش مصنوعی: این بیت بیانگر این است که تا چه زمانی باید به سخنان خود بزرگنمایی کنی و خود را در مقام فصاحت قرار دهی، در حالی که در عمل به مانند بلبلانی هستی که فقط به حرف زدن میپردازند و در واقعیت معنایی ندارند.