برگردان به زبان ساده
چون جغد بود اصلش، کی صورتِ باز آید؟
چون سیر خورد مردم، کی بوی پیاز آید؟
هوش مصنوعی: این بیت به این نکته اشاره دارد که اگر چیزی ذات و سرشتی خاص داشته باشد، نمیتواند به شکل و نوع دیگری درآید. مانند جغدی که به خاطر ماهیتش نمیتواند به پرندهای مانند باز تبدیل شود. همچنین، وقتی انسانها چیزهایی را مصرف میکنند، نمیتوانند انتظار بوی کاملاً متفاوتی داشته باشند؛ همانطور که وقتی پیاز خورده میشود، بوی خاص خود را دارد و غیر از آن قابل تغییر نیست. در واقع، این متن به این موضوع میپردازد که اصل و ذات یک چیز قابل تغییر نیست.
چون افتد شیر نر از حمله حیز و غر
وز زخمهٔ کون خر کی بانگ نماز آید؟
هوش مصنوعی: زمانی که شیر نر از جنگ و حمله فارغ میشود و به آرامش میرسد، آیا صدای اذان در دل بیابان به گوش میرسد؟
پای تو شده کوچک از تنگی پاپوچک
پا برکش ای کوچک! تا پهن و دراز آید
هوش مصنوعی: به خاطر تنگی کفش پای تو کوچک شده است، پس پا را از درون کفش بیرون بیاور تا به اندازه بزرگ و بلندش برگردد.
بگشای به امیدی تو دیدهٔ جاویدی
تا تابش خورشیدش از عرش فراز آید
هوش مصنوعی: چشمهات رو به امید باز کن تا نور خورشید از بالاترین نقطه آسمان فرو بیافتد.
چنگا تو سری بر کن در حلقه سر اندر کن
تو خویش تهیتر کن تا چنگ به ساز آید
هوش مصنوعی: به خودت توجه کن و از مشکلات رها شو. هرچه بیشتر از خودت بکاهی، راحتتر میتوانی با زندگی هماهنگ شوی و از سازهای خوشآوای آن لذت ببری.