برگردان به زبان ساده
قصر بوَد روح ما، نی تل ویرانهای
همدم ما یار ما، نی دَم بیگانهای
هوش مصنوعی: روح ما مانند یک قصر است، اما در عین حال، ما در حال زندگی در ویرانهای هستیم؛ یار و همراه ما نیست و غریبهای در کنار ما وجود دارد.
بادیهای هایل است راه دل و کی رسد
جز که دل پردلی رستم مردانهای
هوش مصنوعی: در اینجا گفته میشود که راهی پرخطر و دشوار مثل بیابانی بکر و زبر است و تنها کسانی میتوانند به آن دست پیدا کنند که دل و جراتی بزرگ و مردانه دارند. به عبارت دیگر، برای عبور از این مسیر سخت، نیاز به شجاعت و دلآوری است.
نی دل خصمافکنی بل دل خویشافکنی
نی دل تنپروری عاشق جانانهای
دلی دشمنافکن نمیخواهد بلکه دلی خویشافکن میخواهد؛ دلی تنپرور و اهل تن نمیخواهد بلکه دلی عاشق میخواهد. ( بل به معنی بلکه در مصرع دوم، پیش از کلمه عاشق به قرینهی معنایی حذف شدهاست اما از نظر معنی در آنجا وجود دارد)
چونکه فروشد تنش در تک خاک لحد
رُست درخت قبول از بن چون دانهای
هوش مصنوعی: وقتی که بدنش در خاک دفن میشود، رستاخیز درختی از ریشه را به یاد میآورد که مانند یک دانه است.
عاشق آن نور کیست جز دل نورانییی
فتنهٔ آن شمع چیست جز تن پروانهای
هوش مصنوعی: کسی که عاشق نور است، جز دلی که خود روشنایی دارد، نیست. و چه چیزی میتواند جذابیت آن شمع را توجیه کند جز وجود پروانهای که به سمتش میرود.
مسرح روح الله است جلوه روح القدس
زانکه ورا آفتاب هست عزبخانهای
هوش مصنوعی: جایگاه روح الله، جلال و شکوه روح القدس است؛ زیرا او به مانند آفتاب، مرکز عشق و نور است.