برگردان به زبان ساده
نوبهار آمد و آورد گل و یاسمنا
باغ همچون تبت و راغ بسان عدنا
هوش مصنوعی: بهار فرا رسیده و با خود گل و یاسمن آورده است. باغ شبیه بهشتی است که مانند باغ عدن زیباست.
آسمان خیمه زد از بیرم و دیبای کبود
میخ آن خیمه ستاک سمن و نسترنا
هوش مصنوعی: آسمان به شکل یک چادر بزرگ درآمده و رنگ آبی آن شبیه دیبای (پارچهای نرم و گرانقیمت) است. میخهای این چادر از گلهای معطر سمن و نسترن ساخته شده که زیبایی و لطافت خاصی به فضا میبخشد.
بوستان گویی بتخانهٔ فرخار شدهست
مرغکان چون شمن و گلبنکان چون وثنا
هوش مصنوعی: باغ مانند معبدی زیبا و خوش بوی شده است. پرندگان همچون جادوگران و گلها مانند معبدی برای پرستش به نظر میرسند.
بر کف پای شمن بوسه بداده وثنش
کی وثن بوسه دهد بر کف پای شمنا
هوش مصنوعی: بر پای تو بوسهای دادهام، اما آیا بت (مجسمه) میتواند بر پای تو بوسهای بزند؟
کبک ناقوسزن و شارک سنتورزنست
فاخته نایزن و بط شده طنبورزنا
هوش مصنوعی: پرندهها و آوازهای مختلفی که در طبیعت وجود دارند، هر کدام به نوعی نقش خاصی دارند. کبک صدای جالب و خاصی دارد، فاخته با نغمهاش دلنشین است و بط هم نواهایی زیبا تولید میکند. هر کدام از این پرندگان در دنیای خود موسیقی خاصی را به گوش میرسانند.
پردهٔ راست زند نارو بر شاخ چنار
پردهٔ باده زند قمری بر نارونا
هوش مصنوعی: پردهٔ راست به معنای واقعی، به شکل زیبایی میدرخشد و احساساتی را در دل ما زنده میکند. درخت چنار با شکلی زیبا به تصویر کشیده شده و بادهٔ خوش طعم و دلپذیری در دل فضای اطراف پراکنده است. پرندهای به نام قمری به آرامی بر درخت نارنج نشسته و با آواز دلنشین خود فضایی شاد و دلربا ایجاد میکند. این تصویر حس زندگی و زیبایی را در دل انسان برمیانگیزد.
کبک پوشیده به تن پیرهن خز کبود
کرده با قیر مسلسل دو بر پیرهنا
هوش مصنوعی: یک کبک که لباس خز آبی بر تن کرده، با قیر روی آن را سیاه کرده تا از دید شکارچیان پنهان بماند.
پوپوک پیکی، نامه زده اندر سر خویش
نامه گه باز کند، گه شکند بر شکنا
هوش مصنوعی: رنگ و بوی زندگی مانند یک نامه است که به خود ما ارسال شده. گاهی آن را میخوانیم و از آن بهرهمند میشویم، و گاهی اوقات هم آن را نادیده میگیریم یا تحت فشار قرار میدهیم.
فاخته راست بکردار یکی لعبگرست
در فکنده به گلو حلقهٔ مشکین رسنا
هوش مصنوعی: فاخته به عنوان یک بازیکن در حال آمادهسازی است و در گردن او حلقهای از مشک وجود دارد.
از فروغ گل اگر اهرمن آید بر تو
از پری بازندانی دو رخ اهرمنا
هوش مصنوعی: اگر شیطان یا نیروی بدی از زیبایی گل به سمت تو بیاید، تو با چهرهی زیبا و فریبا، او را دور میکنی.
نرگس تازه چو چاه ذقنی شد به مثل
گر بود چاه ز دینار و ز نقره ذقنا
هوش مصنوعی: نرگس تازه مانند چاه عمیق و ارزشمند شده است، اگرچه چاهها ممکن است از طلا و نقره پر باشند.
چونکه زرین قدحی بر کف سیمین صنمی
یا درخشنده چراغی به میان پرنا
هوش مصنوعی: وقتی که جام طلایی را در دست دارم یا چراغی درخشان در میان تکهای از پارچه رنگارنگ وجود دارد.
وان گل نار بکردار کفی شبرم سرخ
بسته اندر بن او لختی مشک ختنا
هوش مصنوعی: آن گل سرخ با شاخ و برگش به رنگ نارنجی، در دستان من خوش درخشیده و در میان گلبرگهایش، عطر مشک به خوبی محسوس است.
سمن سرخ بسان دو لب طوطی نر
که زبانش بود از زر زده در دهنا
هوش مصنوعی: گل سرخی مانند دو لب طوطی نر است که زبانش از طلا در دهان دارد.
وان گل سوسن مانندهٔ جامی ز لبن
ریخته معصفر سوده میان لبنا
هوش مصنوعی: این گل سوسن مانند جامی است که از شیر معطر پر شده و در میان لبان قرار دارد.
ارغوان بر طرف شاخ تو پنداری راست
مرغکانند عقیقین زده بر بابزنا
هوش مصنوعی: شاخ تو را مانند درخت ارغوان میبینم که پرندگان رنگین مثل عقیق بر روی آن نشستهاند.
لاله چون مریخ اندر شده لختی به کسوف
گل دوروی چو بر ماه سهیل یمنا
هوش مصنوعی: لاله مانند سیاره مریخ، وقتی برای مدتی سایهاش افتاده، به صورت گل لنگی درآمده که به دور ماه سهیل که در سمت یمن است، میچرخد.
چون دواتی بسدینست خراسانیوار
باز کرده سر او، لاله به طرف چمنا
هوش مصنوعی: وقتی دواتی پر از جوهر به سبک خراسانی باز میشود، سر آن به سمت باغ لالهها گشوده میشود.
ثوب عتابی گشته سلب قوس قزح
سندس رومی گشته سلب یاسمنا
هوش مصنوعی: پوشش عتابی بر تن شده و رنگینکمان به حالت سلب و بیحالی درآمده است، در حالی که پارچه رومی به شکلی لطیف و زیبا تبدیل شده و بوی یاسمن را به خاطر میآورد.
سال امسالین نوروز طربناکتر است
پار و پیرار همیدیدم، اندوهگنا
هوش مصنوعی: امسال نوروز بسیار شادتر و پرنشاطتر است، در حالی که پارسال و سالهای قبل را بیاد میآورم و احساس اندوه میکنم.
این طربناکی و چالاکی او هست کنون
از موافق شدن دولت با بوالحسنا
هوش مصنوعی: این شادابی و نشاط او اکنون به خاطر همخوانی و توافق دولت با بوالحسنا است.
