برگردان به زبان ساده
لعل شیرینت دهانرا لذت شّکر دهد
زلف پرچینت روانرا نکهت عنبر دهد
هوش مصنوعی: لبهای شیرین تو به دهان لذت شکر میبخشند و موهای پرچین تو روح را با عطر عنبر خوشبو میکنند.
جان شیرین چون حلاوت از تو یابد دور نیست
گر لب لعلت دهانرا لذّت شکر دهد
هوش مصنوعی: وقتی جان شیرین انسان حلاوت و شیرینی را از تو بگیرد، دور نیست که لبهای لعلین تو لذت عسل و شکر را به او ببخشند.
سرو سیمین تو دل را مایل طوبی کند
لعل نوشین تو جان را شربت کوثر دهد
هوش مصنوعی: زیبایی و لطافت تو دل را به سمت بهشت میکشاند و شیرینی لبهای تو جان را طعم بهشت میبخشد.
وصلت آن لذت دهد صاحبدلانرا بی رقیب
کز نزاهت مؤمنانرا غیبت کافر دهد
هوش مصنوعی: اتصال به آن لذت فقط به دلهای صاحبخویش میدهد و هیچ رقیبی ندارد، چون دوری از مؤمنان به آنها آسیب میزند و کافر به غیبت میافتد.
آتش مهر رخت در سینه های سوزناک
دوستان مهربان را حرقت مجمر دهد
هوش مصنوعی: جاذبه و عشق چهره تو در دلهای دوستانی که با سوز و دلسوزی و محبت به تو مینگرند، شعلهور و آتشین است و میتواند آنها را به شدت تحت تاثیر قرار دهد.
عالم جان را دهد وصل روان افزای تو
آنچ از رتبت جهانرا حضرت داور دهد
هوش مصنوعی: عالم به روح و جان انسان ارتباط میدهد و وصلی که به تو میدهد، روح تو را افزایشی میبخشد. آنچه که از جایگاه تو در این دنیا به عنوان نعمت و لطف الهی به تو داده میشود، از جانب خالق است.
خسرو اعظم جمال الدین کسری مرتبت
آنک کمتر مدح خوانرا حشمت نوذر دهد
هوش مصنوعی: خسرو بزرگ جمالالدین کسری، در مقام والایش، کمتر شاعری را به اندازهای که لایق است، مورد ستایش قرار میدهد و به او مقام و شکوه نوذر را میبخشد.
شیخ ابواسحق یحیی دل که هنگام عطا
مفلس بی آب و نان را مکنت جعفر دهد
هوش مصنوعی: شیخ ابواسحق یحیی میگوید: دل انسان در زمانی که به دیگران کمک میکند، به مانند کسی است که در حالتی بیپول و در مضیقه قرار دارد. اما هنگامی که دل بخشش و عطا میکند، نعمت و بزرگولی بر آن فرود میآید و او مانند جعفر، انسان ثروتمندی میشود.
فیض ابر دست و تاب آفتاب جود او
آب و خاک بحر و کانرا قیمت گوهر دهد
هوش مصنوعی: نعمتهای زندگی به مانند باران و تابش آفتاب از رحمت اوست؛ این نعمتها به زمین و دریا ارزش و بها میبخشند.
آن سکندر فر که دائم از کمال تربیت
بنده ی بی خان و مانرا قدرت قیصر دهد
هوش مصنوعی: آن فرد بزرگ که به دلیل تربیت عالی خود، به آدمی بیخانمان و بیپناه، قدرت و مقام سلطنت میبخشد.
لطف او خاک گرانرا غیرت زمزم کند
عنف او آب روان را سورت آذر دهد
هوش مصنوعی: نعمت و محبت خداوند، به خاکی که ارزش زیادی ندارد، عزت و احترام میبخشد و با شدت و قهر او، آبی که به راحتی حرکت میکند، به نیرویی آتشین و جوششی تبدیل میشود.
گرد نعل موکبش گر باد بر گردون برد
قلعه گیر آسمانرا زینت افسر دهد
هوش مصنوعی: اگر باد در آسمان گرد و غبار پروبالش را بگستراند، آسمان هم به زینت و زیبایی افسرش میرسد.
ای سلیمان قدر حیدر دل که کمتر چاکرت
در وغا نوک سنانرا هیبت اژدر دهد
هوش مصنوعی: ای سلیمان، قدر و ارزش حیدر را در دل داشته باش، چون کمتر کسی مانند تو میتواند در میدان نبرد، به تیرکمان و نیزه مانند اژدها قدرت و هیبت بدهد.
حکم تو باد سبک رو را زند در دیده خاک
عزم تو کوه گرانرا سرعت صرصر دهد
هوش مصنوعی: ای فرمان تو، سبکباران را در چشم خود میزاری و عزم تو، کوههای سنگین را به سرعتی چون تندباد به حرکت درمیآورد.
بر شکوهت شاید ار تیر فلک با صد گواه
خطّه امن و امان را نسخت محضر دهد
هوش مصنوعی: شاید در برابر عظمت تو، اگر تیرهای آسمان هم با صد دلیل، نتوانند امنیت و آرامش را به تو هدیه دهند.
از جهان جائی که قدر صدر مرفوع تو یافت
گردش چرخ آن مکانرا زینت اختر دهد
هوش مصنوعی: در دنیای هستی، جایی که مقام و ارزش تو به اوج خود رسیده است، تأثیرات و زیباییهای آن مکان به مانند ستارهای درخشان خواهد بود.
صبحدم بادی که بر خاک گلستان بگذرد
نفحه ی خلق تو آن را نکهت عنبر دهد
هوش مصنوعی: صبح یک روز که بادی از روی خاک گلستان بگذرد، بوی خوشی به مشام میرسد که نشانهای از زیبایی و خوشبو بودن توست.
تا که سلطان از پی قتل عدو هنگام کار
حفظ فرمان روانرا عدّت لشکر دهد
هوش مصنوعی: زمانی که پادشاه برای انتقام از دشمن خود در حال آمادهسازی و برنامهریزی است، باید به فکر حفاظت از جان و روان خود نیز باشد و برای این کار نیروهای لازم را فراهم کند.
جاودان در حفظ عقل پیرمان تا روزگار
هر دمت بخت جوان را دولت دیگر دهد
هوش مصنوعی: عقل کهنسالی ما را همیشه حفظ کند، تا زمانی که بخت جوانیمان یک فرصت دیگر به ما بدهد.