برگردان به زبان ساده
چون هشام آن قصیده غرا
که فرزدق همی نمود انشا
هوش مصنوعی: وقتی هشام آن شعر زیبا را که فرزدق می‌سرود، نوشت.
کرد از آغاز تا به آخر گوش
خونش اندر رگ از غضب زد جوش
هوش مصنوعی: از آغاز تا پایان، خشم او مانند خونی در رگ‌هایش جوش می‌زند.
بر فرزدق گرفت حالی دق
همچو بر مرغ بینوا عقعق
هوش مصنوعی: فرزدق به شدت احساس ناراحتی و ناامیدی کرد، درست مانند پرنده‌ی بیچاره‌ای که در تنگنای بدی قرار دارد و به سختی جیک‌جیک می‌کند.
ساخت در چشم شامیان خوارش
حبس فرمود بهر آن کارش
هوش مصنوعی: در چشم شام، خوار و ذلیلش ساخت و به خاطر آن کارش او را در زندان انداخت.
اگرش چشم راستین بودی
راست کردار و راست دین بودی
هوش مصنوعی: اگر واقعی و درست بین بودی، در عین حال باید رفتار و ایمانت نیز درست و صحیح می‌بود.
دست بیداد و ظلم نگشادی
جای آن حبس خلعتش دادی
هوش مصنوعی: دست ظلم نتوانست جایی برای او باز کند، و به جای آن در زندان، لباسش را به او داده‌ای.
ای بسا راست بین که شد مبدل
از حسد حس او و شد احول
هوش مصنوعی: برخی هستند که به دلیل حسادت، دیدگاه و حس خوب خود را تغییر می‌دهند و به جایی می‌رسند که توانایی درک و بینش درست را از دست می‌دهند.
آنکه احول بود ز اول کار
چون شود حالش از حسد هشدار
هوش مصنوعی: کسی که از ابتدا در کارش ناتوان و نا آماده بوده، چگونه می‌تواند در حالتی از حسادتی که دارد، به خوبی و درستی عمل کند؟
آفت دیده حسد رمد است
رمد دیده خرد حسد است
هوش مصنوعی: حسادت باعث آزار و آسیب به فرد می‌شود و فرد حکیم نیز در برابر حسادت می‌تواند دچار مشکل شود.
از حسد دیده خرد شد کور
وز رمد دیده حسد بی نور
هوش مصنوعی: چشم حسود به خاطر حسادت کور می‌شود و از نورانی بودن دور می‌افتد.
جان حاسد ز داغ غم فرسود
وز غم آسوده خاطر محسود
هوش مصنوعی: دل حسود از درد اندوه خسته شده و کسی که مورد حسد قرار گرفته، از غم رهایی یافته است.
دایما از طبیعت فاسد
بر خدا معترض بود حاسد
هوش مصنوعی: همیشه شخص حسود از فساد طبیعت به خدا شکایت می‌کرد.
که چنان مال یا منال چرا
مر فلان را همی دهد نه مرا
هوش مصنوعی: چرا مال و ثروت به او داده می‌شود و به من داده نمی‌شود؟
گر بدانم نمی کند خوشدل
کاش ازو نیز سازدش زایل
هوش مصنوعی: اگر بدانم که او خوشحال نمی‌شود، ای کاش که هیچ نشانه‌ای از شادی او باقی نماند.
حسدالمرء یأکل الحسنات
و ان اعتاد کسبها سنوات
هوش مصنوعی: حسادت آدم‌ها، حتی اگر سال‌ها تلاش کرده باشند تا خوبی‌ها و کارهای نیک به دست آورند، می‌تواند نتایج مثبت آنها را تحت تأثیر قرار دهد و از بین ببرد.
نکشد از شر شرر هیزم
آن ضرر کز حسد کشد مردم
هوش مصنوعی: آتش چوب نمی‌تواند به اندازه‌ی آسیبی که حسادت مردم می‌زند، ضرر برساند.
آن حسد خاصه کاهل نفس و هوا
می برند از گزیدگان خدا
هوش مصنوعی: حسد، به ویژه حسد ناشی از ناتوانی و تمایلات نفسانی، انسان را از افرادی که خداوند آنها را برگزیده، دور می‌سازد.
جای اینان مقر قرب و وصال
جای آنان جحیم بعد و نکال
هوش مصنوعی: جایی که این افراد حضور دارند، مکان نزدیکی و ارتباط با محبوب است، در حالی که برای آنان عاقبت سخت و عذاب دردناکی در انتظار خواهد بود.
ز آسمان مه همی دهد پرتو
بر زمین سگ همی زند عوعو
هوش مصنوعی: ماه از آسمان نور خود را بر زمین می‌تاباند و در این میان، سگی شروع به پارس کردن می‌کند.
ز آسمان خور همی درخشد فاش
بر زمین کور می شود خفاش
هوش مصنوعی: از آسمان، خورشید به روشنی می‌تابد و بر زمین، خفاش که معمولاً در تاریکی زندگی می‌کند، به خاطر نور، نمی‌تواند ببیند و دچار گیجی می‌شود.
