برگردان به زبان ساده
ز بیم بداندیش کوش، آن گروه
گریزان همه ساله در دشت و کوه
هوش مصنوعی: از ترس بداندیشی، تلاش کن برای فرار، زیرا آن گروه هر سال در دشت و کوه به دنبال گریز هستند.
گهی چون پلنگان به کُه در دوان
گهی چون نهنگان به دریا روان
هوش مصنوعی: گاهی همچون پلنگها بر دشت میدود و گاهی مانند نهنگان در دریا شنا میکند.
بدین رنج و سختی همی زیستند
زمان تا زمان زار بگریستند
هوش مصنوعی: این افراد در طول زندگی خود به دلیل سختیها و مشکلات زیاد، در نهایت به حالت افسردگی و ناامیدی میرسیدند و گاهی گریه میکردند.
چو بگذشت ششصد بدین سالیان
برون رفت نونک به مرگ از میان
هوش مصنوعی: پس از گذشت ششصد سال، نونک به دلیل مرگ از میان رفت.
مر او را پسر پیش از او مرده بود
از او تخت، گردون تهی کرده بود
هوش مصنوعی: پدر او پیش از مرگش، تخت و مقام خود را خالی گذاشته بود، زیرا پسرش درگذشته بود.
«مهارو» بُدی نام فرزند او
بر او شادمان خویش و پیوند او
هوش مصنوعی: فرزند او را مهار نامیدند و او به خاطر این نام، بسیار خوشحال و مسرور است.
زنش کودک آورد چون او بمرد
همان گه مر او را به دایه سپرد
هوش مصنوعی: وقتی او فوت کرد، همسرش یک بچه به دنیا آورد و بلافاصله او را به دایه سپرد.
چو نونک بدید، آتبین کرد نام
زن و مرد گشته بدو شادکام
هوش مصنوعی: وقتیکه نونک (که اشاره به غذایی دارد) را دید، آتشین نامش کرد و زن و مرد به خاطر آن خوشحال شدند.
چو جان گرامی همی داشتش
یکی روز بیکام نگذاشتش
هوش مصنوعی: یک روز، با اینکه جان گرامی او را در نظر داشت، اجازه نداد که بدون خواستهاش بماند.
ندانست کس کآن نه فرزند اوست
نبیرهست اگر خویش و پیوند اوست
هوش مصنوعی: هیچکس نمیداند که او فرزند فردی است یا نوهاش؛ حتی اگر با وی نسبت خویشی و پیوند داشته باشد.
چو نالنده شد، مردمان را بخواند
بسی ز آتبین داستانها براند
هوش مصنوعی: وقتی کسی ناله کند، مردم را به دور خود جمع میکند و داستانهای زیادی از آتش و مصیبتها را برای آنها بیان میکند.
که بر من سرآید همی سال و ماه
شما را کنون آتبین است شاه
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که سال و ماه بر من میگذرد و اکنون شما در جایگاه سلطنت و قدرت قرار دارید.
پرستش کنید آتبین را چنان
که کردید ما را به چیز و به جان
هوش مصنوعی: آتش را همانطور که شما ما را با چیزها و با جان خود پرستش کردید، بپرستید.
که از پشت او باشد آن شهریار
که از مارپیکر برآرد دمار
هوش مصنوعی: شهریاری که از پسِ او ظهور کند، کسی است که میتواند از مارپیکر (شخصی با ظاهری شبیه مار) تار و مار او را براندازد.
کند گیتی از دیو و جادو تهی
نهد بر سر خویش تاج شهی
هوش مصنوعی: جهان از دیوانگی و سحر و جادو خالی میشود و بر سر خود تاجی از شرف و عظمت میگذارد.
جهان را بیاراید از داد و دین
بخواهد ز ضحّاک ناباک کین
هوش مصنوعی: دنیا را به زیبایی میآراید و از عدالت و دین خواهان انتقام از ضحاک ناپاک است.
سپاه آتبین را پرستش نمود
همی بود در بیشه زآن سو که بود
هوش مصنوعی: در جنگل، سپاه آتشین را عبادت میکرد و از آن سو که وجود داشت، در حال رصد و دقت بود.