برگردان به زبان ساده
جهاندیده گوید بدان روزگار
نبودهست کس بر ره کردگار
هوش مصنوعی: آن کس که در دنیا تجربه کرده است میگوید در آن زمان هیچکس به راه خدا قدم نگذاشته است.
جهانی همه غُمر و نادان و مست
رها کرده راه و شده بتپرست
هوش مصنوعی: دنیا پر از افرادی است که غافل و نادان هستند و راه درست را رها کردهاند، به طوری که به پرستش بتها روی آوردهاند.
چو مردم به راه اندر آمد همی
مر او را زمانه سر آمد همی
هوش مصنوعی: زمانی که انسان به مسیر زندگی خود قدم نهاد، وقت آن فرارسیده است که او با چالشها و دشواریهای زندگی روبرو شود.
بزرگان دیندار را پیش خواند
بسی پندها پیش ایشان براند
هوش مصنوعی: بسیاری از بزرگمردان دیندار را به نزد خود دعوت کرده و به آنها نصیحتهای فراوانی میکند.
وزآن پس چنان بد که آیین ما
شما نیک دانید و هم دین ما
هوش مصنوعی: بعد از آن، آنقدر بد شد که شما هم دین ما را خوب میدانید و هم آیین ما را.
پس از ما همین راه دارید و کیش
همان صورت ما نگاریده پیش
هوش مصنوعی: پس از ما تنها همین مسیر باقی میماند و نوع اعتقادی که ما داشتیم، همانگونه که به شکل ما نقش بسته است.
نبینی که فرزند آدم چه گفت
چه بیش آمد از راز ما در نهفت
هوش مصنوعی: آیا نمیبینی که انسان چه سخنی گفت و چه چیزهایی از رازهای ما پنهان مانده است؟
گر از دانش خویش رانی سخن
گشادنش نتوان به هیچ انجمن
هوش مصنوعی: اگر دانش خود را به کار نگیری، نمیتوانی در هیچ جمعی صحبت کنی.
به اندازهٔ دانش هر کسی
همی گوی تا بد نبینی بسی
هوش مصنوعی: هر کس بر اساس دانش و آگاهیاش صحبت کن تا در نتیجه، دچار مشکلات و سوءتفاهمها نشوی.
سر تازیانت نبینی چه گفت
چو بگشاد راز از نهان و نهفت
هوش مصنوعی: وقتی سر نیزهها را نمیبینی، نمیدانی آنها چه میگویند؛ اما وقتی که رازها از درون پنهان و مخفی به بیرون میآید، حقیقت روشن میشود.
نه هر جای جای سخن گفتن است
نه کردار ما بهرهٔ هر تن است
هوش مصنوعی: نه هر مکان و زمانی مناسب صحبت کردن است و نه هر رفتاری برای همه افراد سودمند و مفید است.
سخن را نگه داشت باید همی
به هر جای گفتن نشاید همی
هوش مصنوعی: باید در هر زمان و مکانی به درستی و مناسب صحبت کرد و نباید هر حرفی را در هر جایی گفت.
چو من راز گویم بدان سان که بود
دو گوشت نداند شنودن، چه سود
هوش مصنوعی: وقتی که من رازها را به شیوهای بیان میکنم که تنها گوش کردن به آن کافی نیست، فایدهای ندارد.
پسندیده فرزند آدم چه گفت
چنین گفت مرد و زن اندر نهفت
هوش مصنوعی: انسانهای متمدن و بزرگوار در مورد خوبیها و حقیقتها صحبت میکنند و با احترام به یکدیگر گوش میدهند.
که آیین ما پیش دارید و راه
که تا بر شما دین نگردد تباه
هوش مصنوعی: آیین و راه را که در پیش دارید حفظ کنید تا دین شما از بین نرود.
برفتند وز سنگ بت ساختند
دو صورت چو مردم بپرداختند
هوش مصنوعی: آنها از بین رفتند و از سنگ، بتهایی ساختند که دو چهره داشتند، همانند انسانهای دیگر.
که شیث است این و دگر آدم است
چنین داستان در خور ماتم است
هوش مصنوعی: شیث و آدم دو شخصیت متفاوت هستند و داستانی که در مورد آنها وجود دارد، به قدری غمانگیز است که میتوان آن را مناسب برای سوگواری دانست.
پرستش نمودندشان سالیان
برآمد یکی کافری زآن میان
هوش مصنوعی: سالها به پرستش آنها ادامه داده شد تا اینکه یک کافر از میان آنها برخاست.
ز گیتی چو آن مردم اندر گذشت
دل هر کس از راه ایشان بگشت
هوش مصنوعی: وقتی که چنین انسانهایی از دنیا میروند، دل هر کس از یاد آنها غمگین میشود و به یادشان میافتد.
همی خواندند آن بتان را خدای
به گیتی نمانْد ایچ کس رهنمای
هوش مصنوعی: آن بتان (مجسمهها) همواره به خود میگفتند که خداوند هستند، ولی در این دنیا هیچکس نیست که راهنمایی کند و نشانی از حقیقت را نشان دهد.
براین بود ضحّاک تازینژاد
که گفتیم و کردیم در نامه یاد
هوش مصنوعی: ضحّاک، نژاد تازی، به همین دلیل در نامهای از ما یاد شده است.
ز تازی اگر باز پرسیش نام
ورا قیس لهبوب خواند مدام
هوش مصنوعی: اگر از عربها بپرسی، او را به نام قیس لهبوب میشناسند و همیشه به این نام از او یاد میکنند.
دگر نام او پارسی پهلوی
همی بیوراسب آید ار بگروی
هوش مصنوعی: اگر نام او پهلوی پارسی باشد، مانند بیوراسب برای ما شناخته خواهد شد، اگر به شعر بگریم.
برادرش را نام حفران نهاد
چنین دارم از مرد گوینده یاد
هوش مصنوعی: او برادرش را حفران نامید و من نیز از این مرد بزرگ یاد میکنم.