برگردان به زبان ساده
زهی رویت مه خوبان آفاق
جمالت عذر خواه درد عشاق
هوش مصنوعی: ای زیبایی، چهرهات همچون ماه است و درخشش زیباییات همه جا را پر کرده است، از طرفی درد عشق را در دل عاشقان عذری نداشتهای.
ندیده مثل خلقت چشم مخلوق
نیاورده چو خلقت صنع خلاق
هوش مصنوعی: هیچ چیزی همچون آفرینش چشم انسان وجود ندارد و خداوند خالق بینظیری است.
رخت در چار حد زد پنج نوبت
دراین شش سو رواق هفت اطباق
هوش مصنوعی: لباسش در چهار گوشهی عالم پخش شده و پنج بار در این شش سو، زیباییاش را در هفت لایه به نمایش گذاشته است.
بدم چون ذره پنهان در هوایت
ز مهرت گشته ام مشهور آفاق
هوش مصنوعی: من مانند ذرهای پنهان در هوای تو هستم و به خاطر محبت تو در همه جا معروف شدهام.
میان فتنه کردم عاقبت جای
نهادم عافیت بر گوشه طاق
هوش مصنوعی: در میان مشکلات و آشوبها، در نهایت تصمیم گرفتم که آرامش را در گوشهای از زندگیام پیدا کنم.
رهی را خواندی اندر مهر عاصی
مر او را گفتی اندر عشق زراق
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به موضوع عشق و علاقمندی اشاره میکند. او به کسی که در مسیر اشتباه یا نامناسبی قرار دارد، این پیام را میدهد که عشق میتواند او را از آن راه دور کند و به سمت مسیر صحیح هدایتش کند. در واقع، این بیانگر تأثیر مثبت عشق بر زندگی انسانها و توانایی آن در تغییر سرنوشت افراد است.
به مهر اندر بود تغییر احوال
به عشق اندر بود تبدیل اخلاق
هوش مصنوعی: در محبت انسان دچار دگرگونیهایی میشود و عشق میتواند صفات و رفتارهای او را تغییر دهد.
بدی داهی و عاقل چون دلش بود
کنون چون دل بشد آهی شد و عاق
هوش مصنوعی: اگر کسی عاقل و داناتر از خود را به خاطر بدیهایش از دل براند، زمانی که دلش به تنگ آید، آهی از دل برخواهد آورد و در نتیجه، عاقل خواهد بود.
به جانت می خورم در عشق سوگند
به مهرت می کنم در عهد میثاق
هوش مصنوعی: به جانت سوگند میخورم که در عشق تو قرار میگیرم و به مهرت در پیمان خود وفادار میمانم.
به دشنامت که گوشم راست مژده
به پیغامت که هوشم راست تریاق
هوش مصنوعی: به فریاد و انتقادهایت توجهی ندارم و فقط به پیامهایت که برایم خبر خوبی به همراه دارد، اهمیت میدهم.
به مشکین سنبلت بالای لاله
به سیمین سینه ات زیر بغل طاق
هوش مصنوعی: عطر خوش سنبل سیاه تو مانند لالهای زیبا است و سینهام به خاطر آن احساس شگفتی و شادابی میکند.
به خفته نرگست در سحر بیدار
به جفت ابرویت در دلبری طاق
هوش مصنوعی: در صبحگاه، وقتی خواب نرگس بیدار میشود، به دلبری و زیبایی ابروهای تو دقت میکند.
به مژگانت که دل را گشت مخلب
به زلفینت که جان را هست معلاق
هوش مصنوعی: چشمانت دل را به دام میاندازد و موهایت روح را به خود آویزان میکند.
به سیل اشک من کآبی است خونرنگ
به دود آه من کابری است براق
هوش مصنوعی: اشکهای من مانند سیلی است که رنگش به خون میزند و آههای من مانند دودی است که درخشان و پرطنین است.
به چابک خیزی آن بیستون کوه
به نازک طبعی آن سیمگون ساق
هوش مصنوعی: نرمی و لطافت اندام آن دختر به زیبایی و استواری کوه بیستون میماند.
بدان دو طره طرار سرباز
بدان دو غمزه غماز ایقاق
هوش مصنوعی: بدان دو خوشهی زیبا و جذاب، همانگونه که دو نگاه فریبنده میتوانند انسان را به خود جذب کنند.
به گلزار رخت نزهتگه دل
کزو گلرنگ و گلچین گردد احداق
هوش مصنوعی: در باغی که زیبایی و دلنشینی تو قرار دارد، دل من آرامش مییابد و از آنجا گلهای رنگارنگ و دلانگیز به وجود میآید.
به گفتارت که گشتم نیک محتاج
به دیدارت که هستم سخت مشتاق
هوش مصنوعی: به خاطر حرفهایت، به شدت نیازمند دیدنت هستم و بسیار مشتاقم که تو را ببینم.
به هجر دلگداز صبر سوزت
کزو دوزخ پذیرد وام احراق
هوش مصنوعی: به خاطر جدایی دردناک و سختی که احساس میکنی، صبر تو مانند آتشی است که در دوزخ پذیرفته میشود.
به روی جانفزای دلفروزت
کز و خورشید گیرد نام اشراق
هوش مصنوعی: به زیبایی و جاذبهای که در چهرهات وجود دارد، خورشید هم از تو یاد میگیرد و نام روشنی و تابش را به خود میگیرد.
به خاک سم اسب خسرو عصر
که باشد خسروان را کحل آماق
هوش مصنوعی: به زمین و خاکی که سم اسب خسرو بر آن افتاده، چه کسی است که به چشم و نگاه قدرتمندان برتری یابد؟
به نعل اشهب مریخ میخش
که شد گردنکشان را طوق اعناق
هوش مصنوعی: به دنبال نشانههای قدرت و موفقیت، افرادی که در جایگاههای بلند قرار دارند، تحت تأثیر قرار میگیرند. در اینجا، اشاره به تسلط و برتری در رقابتها دارد که نتیجهاش میتواند بر گردنکشان و قدرتمندان بکوبد.
به شست او که شد خیاط اجسام
به دست او که شد قسام ارزاق
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که انسانها با دقت و مهارت خود میتوانند سرنوشت بسیاری از چیزها را رقم بزنند. دست او توانایی شکل دادن به اجسام و فراهم کردن روزی و نیازهای زندگی را دارد.